Урысыем спортымкIэ имастерэу, дзюдомкIэ гъэхъэгъэшхохэр зиIэ Мерэм Дамир мы мафэхэм гущыIэгъу тыфэхъугъ. ЛъэгэпIэ инхэм анэсыным лъапсэ фэхъугъэм, тапэкIэ пшъэрылъэу зыфигъэуцужьхэрэм ащ тащигъэгъозагъ.
— Дамир, тыда укъызщыхъугъэр? Дзюдом сыдэущтэу ухэхьанэу хъугъа ыкIи спорт гъогур сыдым къыщежьагъа?— Шэуджэн районым ит къуаджэу Джыракъые сыкъыщыхъугъ. Дзюдом ишъэфхэр апэу сэзыгъэшIагъэр тренерэу Акъущ Махьмуд ары, нэужым ащ икIалэу Бислъан сигъэсагъ. Ахэм мы спорт лъэпкъыр шIу сагъэлъэгъугъ.— Мыекъуапэ укъызэкIожьым уищыIэныгъэ зэхъокIыныгъэ горэ фэхъугъа?— Илъэс 15 сыныбжьэу республикэм икъэлэ шъхьаIэ зыкъэзгъэзэжьыгъ. Колледжым сычIэхьагъ, Хьакурынэ Дамир ситренер хъугъэ.— Апэрэ гъэхъагъэр угу къэкIыжьа?— Килограмм 22-рэ къэзыщэчыхэрэм якуп сыхэтэу къуаджэу Мамхыгъэ щызэхащэгъэ зэнэкъокъум апэрэ чIыпIэр къыщысхьыгъагъ. Ар егъэжьапIэ сфэхъугъ, пэрытныгъэ зыIыгъ спортсменхэм ясатырэ сыхэуцуагъ.— УицIыкIугъом хэта щысэ зытепхыщтыгъэр?— Я 5 – 6-рэ классхэм нахьыжъхэм сакIырыплъыщтыгъ. Джыракъые дзюдом мэхьанэшхо щыраты. Зызщыдгъэсэрэ залым къекIуалIэщтыгъэх дунэе мэхьанэ зиIэ зэнэкъокъухэм хагъэунэфыкIырэ чIыпIэхэр къащызыхьыгъэхэр. Ахэр сищысэтехыпIагъэх. А уахътэм къызгурыIуагъ ахэм афэдэ сыхъунэу сызэрэфаер.— Мэхьанэшхо зиIэ уиапэрэ зэнэкъокъухэр сыд фэдагъэха ыкIи спортым имастер ухъунымкIэ шапхъэр сыдигъуа зыбгъэцэкIагъэр?— Къыблэ федеральнэ шъолъырым изэнэкъокъу ятIонэрэ чIыпIэр зэрэщысыубытыгъэм ишIуагъэкIэ 2014-рэ илъэсым апэрэу Урысыем ипервенствэ сыхэлэжьагъ. Ащ ящэнэрэ сыщыхъугъ ыкIи зыныбжь илъэс 18-м емыхъугъэхэм яхэшыпыкIыгъэ командэ сыхэфагъ. Илъэс 17 сыныбжьэу самбэмкIэ спортым имастер сыхъугъ. 2019-рэ илъэсым Урысыем ичемпионатэу Ингушетием щыкIуагъэм тыжьын медаль къыщысхьыгъ ыкIи дзюдомкIэ мастерыцIэр къысфагъэшъошагъ.— Узэрэбанэрэм зэпыугъо фэхъугъагъ. Сыдэущтэу ащ къыфэбгъэзэжьынэу хъугъа?
— А зэпыугъор илъэситIо кIуагъэ. Зызгъэхьазырыщтыгъ, ау зэнэкъокъухэм сахэлэжьэнэу сыфэягъэп унэгъо Iофхэм апкъ къикIэу. Бэхэм ашIошъ хъущтыгъэп къэзгъэзэжьынэу, сэри арэущтэу сегупшысэу уахътэ къыхэкIыгъ. Ау джыдэдэм спортым сыхэкIыжьмэ сызэрэкIэгъожьыщтыр къызгурыIуагъ ыкIи бэнэным зыфэзгъэзэжьыгъ.— Урысыем ичемпионат текIоныгъэр къызщыдэохым апэдэдэ сыда узэгупшысагъэр?— Бэнэным къызэрэфэзгъэзэжьыгъэр хьаулыеп – джары апэрэ гупшысэу сиIагъэр. Къэралыгъо зэнэкъокъум хагъэунэфыкIырэ чIыпIэ къыщыдэсхыгъ. Джы ащ къыкIэлъыкIощт лъэбэкъур дунэе мэхьанэ зиIэ медальхэр ары.— Илъэс 28-рэ уныбжьэу дышъэ медаль къэпхьыгъ. Джыри нахь лъэгэпIэ инхэм уягупшыса, гущыIэм пае Олимпиадэм ухэлэжьэнэу?— Мудрэнэ Беслъан илъэс 30 ыныбжьэу Олимпиадэм текIоныгъэ къыщыдихыгъ. Арышъ, илъэситIукIэ ащ фэдэ гъэхъагъэм сэри сыкъыфэкIон слъэкIыщт.— Урысыем ичемпионат текIоныгъэ къызэрэщыдэпхыгъэр оркIэ сыда?— Республикэм щыпсэухэрэр къысфэгумэкIыгъэх, бэхэр къысфэгушIуагъэх, ахэм зэкIэми инэу сафэраз. Сятэ залым чIэсэу сызэрэбанэрэм еплъыгъ, ащи кIуачIэ къыситыгъ. Мы текIоныгъэм илъэс 13-рэ тишъолъыр ежагъ, арышъ, цIыфхэр зэрэзгъэгушIуагъэхэм сырэгушхо.— Адыгеим дзюдомкIэ иеджапIэу дунаим щызэлъашIэрэр къэогъэлъагъо, ащ урэгушхуа?— Кобл Якъубэ ыгъэпсыгъэ спорт еджапIэм сызэpилIыкIом кIуачIэ къысеты. Ащ ренэу сырэгушхо, пшъэдэкIыжь ин зэрэпылъри зэхэсэшIэ.— Гъэхъагъэу пшIыгъэхэм уитренерхэм яIахьэу хэлъыр сыд фэда?— Ситренерхэу Мудрэнэ Аслъанрэ Хьакурынэ Дамиррэ сафэраз, сыд фэдэрэ лъэныкъокIи яшIогъэшхо къысагъэкIыгъ. Аслъан джырэ уахътэм сегъасэ, ау Дамир пэублэм дэгъоу сызэригъэхьазырыгъэр сщыгъупшэрэп.— Дзюдом хэхъоныгъэ ышIынымкIэ непэ тиIофхэм язытет сыд фэда? Хэта спортсменхэм IэпыIэгъу къафэхъурэр?— Сэнаущыгъэ зыхэлъ кIэлэцIыкIухэм, ныбжьыкIэхэм республикэр ащыкIэрэп. Тренер дэгъухэри тиIэх. Бэхэм яшIуагъэ къытагъэкIы, Адыгэ Республикэм и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат къыщегъэжьагъэу спонсорхэм анэсэу. Адыгеим дзюдомкIэ ифедерацие ипрезидентэу Лъэустэнджэл Мурат ынаIэ къыттет. Ахэм зэкIэми тафэраз.— ТапэкIэ сыд фэдэ пшъэрылъа зыфэбгъэуцужьыхэрэр?— 2027-рэ илъэсым щыIэщт Европэм ичемпионат сыхэлэжьэныр пшъэрылъ шъхьаI. Урысыем ихэшыпыкIыгъэ командэ сыхэхьагъ, арышъ, дунэе зэнэкъокъухэм зэрифэшъуашэу закъыщызгъэлъэгъоным сыпылъыщт.— Спортсмен ныбжьыкIэхэм сыда къяпIомэ пшIоигъор?— Мафэ къэс Iоф зыдашIэжьын, яухьазырыныгъэ хагъэхъон, щэIагъэ къызхагъэфэн фае. А пстэуми гъэхъэгъэ гъэнэфагъэхэр къазэракIэлъыкIощтым щэч хэлъэп.