КIарэ Ф.
Къэралыгъо программэу «IэкIыб къэралыгъохэм ащыпсэухэрэр ежьхэм яшIоигъоныгъэкIэ Адыгэ Республикэм къэкощыжьынхэмкIэ IэпыIэгъу афэхъугъэныр» зыфиIорэм къыдыхэлъытагъэу АР-м лъэпкъ IофхэмкIэ, IэкIыб къэралхэм ащыпсэурэ зэлъэпкъэгъухэм адыряIэ зэпхыныгъэхэмкIэ ыкIи къэбар жъугъэм иамалхэмкIэ и Комитет икIэщакIоу Мыекъопэ къэралыгъо университетым зэхахьэ щыкIуагъ. Ащ къырагъэблэгъагъэх IэкIыб къэралхэм къарыкIыгъэ студентхэу университетым щеджэхэрэр.Iофтхьабзэм хэлэжьагъэх Комитетым итхьаматэу Долэ Долэтбый, АР-м хэгъэгу кIоцI IофхэмкIэ и Министерствэ кощын IофхэмкIэ и ГъэIорышIапIэ ипащэ игодзэ IэнатIэ зыгъэцэкIэрэ Валерий Садовоир, отделым иIофышIэу Юлия Гончаровар, Къэралыгъо учреждениеу «ЦIыфхэм IофшIэпIэ чIыпIэхэр ягъэгъотыгъэнхэмкIэ Адыгэ республикэ гупчэм» ипащэу Ворэкъо Адам, АР-м хэгъэгу кIоцI IофхэмкIэ и Министерствэ экстремизмэм пэуцужьыгъэнымкIэ и Гупчэ истаршэ уполномоченнэу Хъут Эдуард.
Долэ Долэтбый зэхэсыгъор къызэIуихыгъ ыкIи зэрищагъ. Къэралыгъо программэу «IэкIыб къэралыгъохэм ащыпсэухэрэр ежьхэм яшIоигъоныгъэкIэ Адыгэ Республикэм къэкощыжьынхэмкIэ IэпыIэгъу афэхъугъэныр» зыфиIорэм тиреспубликэ зэрэщыдэлажьэхэрэм ар къытегущыIагъ. Программэм ухэлэжьэн зэрэплъэкIыщтым, ащ шIуагъэу пылъхэм, ащкIэ тхьапэу бгъэхьазырын фаехэм студентхэр щигъэгъозагъэх. Хэбзэгъэуцугъэм къыдилъытэрэ Iофыгъо шъхьаIэхэм ащыщ IэкIыб къэралхэм къарыкIыгъэхэм шIокI имыIэу урысыбзэр ашIэн зэрэфаер. Мы гумэкIыгъом игъэкIотыгъэу анаIэ тырагъэты, урысыбзэр зыщызэрагъэшIэн алъэкIыщт курсхэм мэхьанэшхо раты.Кощыным епхыгъэ хэбзэгъэуцугъэм зэхъокIыныгъэу фэхъугъэхэм ягугъу къышIыгъ ГъэIорышIапIэм илIыкIоу Валерий Садовоим. Ащ къызэриIуагъэмкIэ, кощын IофхэмкIэ политикэр зы чIыпIэ итэп, мазэ къэс пIоми ухэмыукъонэу зэхъокIыныгъэхэр фашIых. Ащ зэрэхигъэунэфыкIыгъэмкIэ, я 3-рэ курсым къыщегъэжьагъэу студентхэр къэралыгъо программэм хэлэжьэнхэ алъэкIыщт. Мыщ дэжьым анахь шъхьаIэр кощын IофхэмкIэ хэбзэгъэуцугъэр амыукъоныр ары. НэмыкIэу зыхъурэм ахэр Урысые Федерацием рагъэкIыщтых ыкIи къихьан амылъэкIынэу гъогур афызэфашIыщт.IэкIыб къэралхэм къарыкIыгъэхэу Урысыем гъэсэныгъэ щызэзыгъэгъотыхэрэм охътэ гъэнэфагъэкIэ къэралыгъом щыпсэунхэмкIэ (РВПО) ыкIи «вид на жительство» къыдахынымкIэ хэбзэгъэуцугъэу щыIэхэм къатегущыIагъ Юлия Гончаровар. Ащ къызэриIуагъэмкIэ, а 1-рэ курсым къыщыублагъэу еджэныр къаухыфэ охътэ гъэнэфагъэкIэ къэралыгъом щыпсэунхэу (РВПО) агъэпсын алъэкIыщт. Мыщ дэжьым къыхэгъэщыгъэн фае зэтыгъо охътэ кIыхьэм телъытэгъэ визэр загъэпсыкIэ къэралыгъо пошлинэу сомэ мини 8 хъурэр зеджэхэрэ уахътэм къыкIоцI зэ нахьыбэ зэрамытыщтыр. РВПО-р къыдэзыхын зылъэкIыщтхэр очнэ шIыкIэм тетэу еджэхэрэр ары. Очнэ-заочнэ шIыкIэм тетэу еджэхэрэм Урысые Федерацием Iоф щашIэнымкIэ зэзэгъыныгъэ адашIын фитхэп.2026-рэ илъэсым мэкъуогъум и 10-м УФ-м и Президент зыкIэтхэгъэ унашъоу «Административнэ хэбзэукъоныгъэхэм алъэныкъокIэ УФ-м и Кодекс зэхъокIыныгъэхэр фэшIыгъэнхэр» зыфиIорэр зыфэгъэхьыгъэр IэкIыб къэралхэм къарыкIыгъэхэу уз щынагъо зиIэхэу ыкIи тхылъ нэпцIхэр зыгъэфедэу къыхагъэщыгъэхэр Урысыем игъэкIыгъэнхэр ары. 2026-рэ илъэсым Iоныгъом и 1-м ащ кIуачIэ иIэ хъугъэ. Арышъ, IэкIыбым къикIыгъэхэу Урысыем къихьэхэрэм мэфэ 30-м блэмыкIэу медицинэ уплъэкIунхэр ашIынхэ фае. ЫпэкIэ ар мэфэ 90-рэ хъущтыгъ. ШIокI зимыIэ медицинэ уплъэкIунхэм защызыдзыехэрэм тазырэу сомэ мин 25-м къыщегъэжьагъэу мин 50-м нэс арагъэтыщт ыкIи административнэ пшъэдэкIыжь пылъэу Урысыем рагъэкIыщтых.IэкIыб къэралхэм къарыкIыгъэхэм Адыгеим IофшIэпIэ чIыпIэхэр щагъотынхэ зэралъэкIыщтым ыкIи ащкIэ IэпыIэгъоу арагъэгъотырэм къэзэрэугъоигъэхэр атегущыIагъэх.Джащ фэдэу щынэгъончъэным иIофыгъохэми анаIэ тырадзагъ. АР-м хэгъэгу кIоцI IофхэмкIэ и Министерствэ илIыкIо терроризмэм ыкIи экстремизмэм уапэшIуекIон зэрэплъэкIыщт шIыкIэхэм студентхэр щигъэгъозагъэх.КIАРЭ Фатим.