УщыIэмэ — убэнэщт

Сэкъатныгъэ зиIэхэм, зипсауныгъэ пыч фэхъугъэхэм ящыIэныгъэкIэ къиныгъохэр зэпачых. ЦIыф псаур зыфэе чIыпIэм нэсышъумэ, адрэхэм ар къяхьылъэкIы. Сэкъатныгъэ зиIэхэм япсэукIэ къагъэпсынкIэным тегъэпсыхьэгъэ проект зэфэшъхьафхэр къэралыгъом щэлажьэх. Ахэм ащыщ социальнэ таксиир. Ар къызфэзгъэфедэхэрэм ахэт Элеонора Халатовар.

— Мы таксиир сэ слъакъохэм ­ачIыпI. СыздэкIонэу сызыфаем сещэ. Курэ­жъыем уисы зыхъукIэ, транспортым уитIыстхьанкIэ къины. Мыр сэщ фэдэхэм атегъэпсыхьэгъэ шъыпкъэу щыт, — еIо Элеонорэ.

Бзылъфыгъэр чэфы, ынэгу зэIухыгъ, щыIэныгъэм щэгушIукIы. Ау куоу ынэхэм уакIаплъэмэ чыжьэу щыIэ чэфынчъа­гъэр акIэолъагъо. Элеонорэ сэкъатныгъэ иIэу къэхъугъэп. ЦIыфыр зыкIэхъопсын ылъэ­кIыщт унагъуи, сабыи, гъэсэныгъэ дэгъум къыкIэлъыкIогъэ IофшIапIи иIэу псэущытыгъ. Зы нэгъэупIэпIэгъум апчым фэдэу зэкIэри зэхэзыгъ. Гъогу хъугъэ-­шIагъэм ыпкъ къикIыкIэ сэкъатныгъэ иIэу къэнагъ. Къинми, къутафэхэр ­цIыкIу-цIыкIоу уугъоижьхэзэ щыIэныгъэм зыхэбгъэгъозэжьын фае мэхъу. Уисабыймэ уяплъы, зыгу къыпфэузыхэрэм уянэгуе. ЩэIагъэрэ пытагъэрэ къызхэбгъафэзэ зыкъэоIэтыжьы, пфыхэхыгъэ гъогум утеуцожьы.

— Неущырэ мафэм пфызэIухыгъэу, пшъэрылъышхохэр зыфэбгъэуцужьхэзэ зы нэгъэупIэпIэгъукIэ ахэр мэкъутэх. Ау сыда пшIэщтыр, щыIэм зебгъэзэ­гъыщт, курэжъыем зезгъэсагъ. ЦIыфхэм IэпыIэгъу сафэхъу зыхъукIэ сэгушхо, лъакъохэр мыкIохэми, сызэрэмыхьаулыер зэхэсэшIэ. Ары мафэ къэс сы­къэзыIэтырэр, — еIо ащ.

Элеонорэ юрист. А лъэныкъомкIэ зыкъыфэзгъазэрэмэ IэпыIэгъу афэхъу. Сэкъатныгъэ зиIэу республикэм щы­псэухэрэр зэрипхынхэр, зэрямызакъор зэхаригъэшIэным бзылъфыгъэр пылъ. Ащ фэгъэхьыгъэ Iофтхьабзэхэми чанэу ахэлажьэ. «Социальнэ-фитыныгъэ, культурэ ыкIи шIэныгъэ проектхэм хэхъоныгъэ ашIыным дэлэжьэрэ Гупчэ» Элеонорэ зэхищагъ, ащ ипащ. Джащ фэдэу икъу фэдизэу зэхэзымыхрэ ыкIи зымылъэгъурэ кIэлэцIыкIухэм яреспуб­ликэ еджэпIэ-интернатми Iоф щешIэ. Илъэс пчъагъэ хъугъэу социальнэ таксиим ар лэжьапIэм ещэ.

— БлэкIыгъэ илъэсым социальнэ таксиир нэбгырэ 260-мэ къызфагъэфедагъ. Мы илъэсыр къызихьагъэм ще­гъэжьагъэу 165-мэ IэпыIэгъу афэхъугъ. Уасэу пылъри хэбзэгъэуцугъэу щыIэм шъхьадэкIы хъущтэп, ар зы километрэм сомэ 16,20-рэ, — къыIуагъ АР-м Iоф­шIэнымрэ социальнэ хэхъоныгъэм­рэкIэ и Министерствэ иIофышIэу ЦIы­пIынэ Жанетэ.

Лъэпкъ проектэу «Унагъом» ипроектэу «Тинахьыжъхэр» зыфиIорэм къыдыхэлъытагъэу АР-м IофшIэнымрэ социальнэ хэхъоныгъэмрэкIэ и Минис­терствэ социальнэ зещэныр зыгъэцэкIэрэ къулыкъу Адыгеим щигъэпсыгъ.

— Социальнэ таксиир нахьыбэмкIэ зыгъэфедэхэрэр курэжъыехэм арысхэмрэ япсауныгъэкIэ зекIоныр къызэхьы­лъэкIхэрэмрэ. Автомобилым курэжъые дэзыщэерэ пкъыгъуи хэт, зэкIэмкIи нэбгырибл ефэ, — къыIуагъ цIыфхэм социальнэ IэпыIэгъу языгъэгъотырэ зэхэт гупчэу Мыекъуапэ щылажьэрэм иIофышIэу Карина Коханцевам.

Таксиир къызфэзгъэфедэ зышIоигъом мафэкIэ ыпэу зещакIор щигъэ­гъозэн фае.

— Таксиир згъэфедэнэу зесэгъажьэм зы автомобиль щыIагъэр. Джы а пчъагъэм хэхъуагъ. Сыгу къео, ау сэкъатныгъэ зиIэхэм япчъагъи хэхъуагъ, ­мыщ фэдэ амал зэрэщыIэр бэмэ къашIагъэу агъэфедэ, ар Iэрыфэгъу дэд, — еIо Элеонорэ.

ЫлъэкъуитIукIэ чIыгум темыуцо­шъуми, щыIакIэм пытэу хэуцоныр бзылъфыгъэм къыдэхъу. ИшIэныгъэхэмкIэ цIыфхэм зэрадэIапыIэрэм имызакъоу тхыгъэ зэфэшъхьафхэри къыхиутыгъэх. Джыдэдэм кIэлэцIыкIухэм апае пшысэ етхы. ЫпкъкIэ фыкъуагъэ иIэми, гупшысэу зыдиIыгъхэр зафэх, дунаир зэфэшъхьафэу елъэгъу, шIум фэ­бэнэныр къыдэхъу.

Цэй Замир.