ЗыкIыныгъэр узым пэшIуекIощт

«Задержи дыхание» зыфиIорэ шIушIэ Iофтхьабзэм изэхэщакIохэр мы мафэхэм республикэм икъэлэ шъхьаIэ щыIагъэх. Мые-къопэ медицинэ колледжым щеджэрэ студентхэм заIуагъэкIагъ, гущыIэгъу афэхъугъэх.

ЗыкIыныгъэр узым пэшIуекIощт

«Задержи дыхание» зыфиIорэ шIушIэ Iофтхьабзэм изэхэщакIохэр мы мафэхэм республикэм икъэлэ шъхьаIэ щыIагъэх. Мые-къопэ медицинэ колледжым щеджэрэ студентхэм заIуагъэкIагъ, гущыIэгъу афэхъугъэх.

Анахь кIэлэпIу дэгъур

Адыгэкъалэ кIэлэцIыкIу IыгъыпIитф дэт. Ахэм анахь кIэлэпIу дэгъоу ащылажьэрэр зэгъэшIэгъэным фэшI мыщ илъэс къэс зэнэкъокъухэр щызэхащэх.

Анахь кIэлэпIу дэгъур

Адыгэкъалэ кIэлэцIыкIу IыгъыпIитф дэт. Ахэм анахь кIэлэпIу дэгъоу ащылажьэрэр зэгъэшIэгъэным фэшI мыщ илъэс къэс зэнэкъокъухэр щызэхащэх.

Сомэ миллиони 10 атыгъугъ

БзэджэшIэ зэхэт купхэу Айдамир Аликберовым, Марина Романовам ыкIи ахэм япащэу Виталий Тулайкиным алъэныкъокIэ Мыекъуапэ ипрокуратурэ уголовнэ Iоф къызэIуихыгъ.

Сомэ миллиони 10 атыгъугъ

БзэджэшIэ зэхэт купхэу Айдамир Аликберовым, Марина Романовам ыкIи ахэм япащэу Виталий Тулайкиным алъэныкъокIэ Мыекъуапэ ипрокуратурэ уголовнэ Iоф къызэIуихыгъ.

ХэкIитэкъупIэ хъугъэ

Урысые Федерацием и Президентэу Владимир Путиным иунашъокIэ 2017-рэ илъэсыр экологием и Илъэсэу агъэнэфагъ. Ащ къыдыхэлъытагъэу тичIыопс икъэухъумэн фэгъэхьыгъэ Iофтхьабзэхэр республикэм щызэхащэх, шIыхьафхэр ашIых.

ХэкIитэкъупIэ хъугъэ

Урысые Федерацием и Президентэу Владимир Путиным иунашъокIэ 2017-рэ илъэсыр экологием и Илъэсэу агъэнэфагъ. Ащ къыдыхэлъытагъэу тичIыопс икъэухъумэн фэгъэхьыгъэ Iофтхьабзэхэр республикэм щызэхащэх, шIыхьафхэр ашIых.

САБЫЙХЭМ ЯДУНАЙ

Янэ цIыкIур къэкIожьы Амиррэ инанэрэ мафэ къэс, адрэхэр зызэбгырыкIыхэкIэ, язакъоу унэм къызэденэх: зэдэшхэх, зэдэгущыIэх, зэрэгъэджэгух. Ауми, шъэожъыем имамэ зэримысыр зыкIи щыгъупшэрэп.

САБЫЙХЭМ ЯДУНАЙ

Янэ цIыкIур къэкIожьы Амиррэ инанэрэ мафэ къэс, адрэхэр зызэбгырыкIыхэкIэ, язакъоу унэм къызэденэх: зэдэшхэх, зэдэгущыIэх, зэрэгъэджэгух. Ауми, шъэожъыем имамэ зэримысыр зыкIи щыгъупшэрэп.

Гъатхэ

Илъэсым охътэ дэй иIэп: кIымаф, гъатхэ, гъэмаф, бжыхьэ. Ахэр ашъокIи, яшэнкIи зэфэшъхьафых — фыжьых, чъыIэх; шхъуантIэх, фабэх; жъоркъых, чэфых; гъэбэжъух, дышъэ пкIашъэх.

Гъатхэ

Илъэсым охътэ дэй иIэп: кIымаф, гъатхэ, гъэмаф, бжыхьэ. Ахэр ашъокIи, яшэнкIи зэфэшъхьафых — фыжьых, чъыIэх; шхъуантIэх, фабэх; жъоркъых, чэфых; гъэбэжъух, дышъэ пкIашъэх.

IОФ ЗЫМЫШIЭРЭР АГЪАШХЭРЭП

Пщыжъ горэм пшъэшъэ дэхэ дэдэ иIагъ шъхьахынэ дэдэу, ыIэ зыми емыкIоу. ГыкIэшъущтыгъэп, дэшъущтыгъэп, пщэрыхьашъущтыгъэп. Бэ ащ псэлъыхъоу къыфакIощтыгъэр, ау изэрэщыт къызашIэкIэ, зыIурагъэхыжьыщтыгъ.

IОФ ЗЫМЫШIЭРЭР АГЪАШХЭРЭП

Пщыжъ горэм пшъэшъэ дэхэ дэдэ иIагъ шъхьахынэ дэдэу, ыIэ зыми емыкIоу. ГыкIэшъущтыгъэп, дэшъущтыгъэп, пщэрыхьашъущтыгъэп. Бэ ащ псэлъыхъоу къыфакIощтыгъэр, ау изэрэщыт къызашIэкIэ, зыIурагъэхыжьыщтыгъ.

ШIум зыфэзыкъудыирэ къуадж

Непэ къызэрэднэсыжьыгъэмкIэ, Къунчыкъопщым икъуаджэ Пщыщэ икъежьапIэ иджабгъу нэпкъ тетыгъ. ХъункIэкIо, техэкIо зэо-банэхэм чIыпIэ рамыгъэсэу джы зыдэщысым къэтIысыфэхэ къуаджэр 7 кощыгъэу ары зэрагъэунэфырэр. Къунчыкъопщым текIыгъэу анахьэу зыцIэ раIоу тарихъым хэхьагъэр Къунчыкъокъо Пщымаф. Мыр лIы акъылышIоу, шэнышIоу, шъыпкъэныгъэ зыхэлъэу, гулъытэшхо чIыопсым къызыхилъхьэгъэ

ШIум зыфэзыкъудыирэ къуадж

Непэ къызэрэднэсыжьыгъэмкIэ, Къунчыкъопщым икъуаджэ Пщыщэ икъежьапIэ иджабгъу нэпкъ тетыгъ. ХъункIэкIо, техэкIо зэо-банэхэм чIыпIэ рамыгъэсэу джы зыдэщысым къэтIысыфэхэ къуаджэр 7 кощыгъэу ары зэрагъэунэфырэр. Къунчыкъопщым текIыгъэу анахьэу зыцIэ раIоу тарихъым хэхьагъэр Къунчыкъокъо Пщымаф. Мыр лIы акъылышIоу, шэнышIоу, шъыпкъэныгъэ зыхэлъэу, гулъытэшхо чIыопсым къызыхилъхьэгъэ

Зэфэхьысыжьхэр мурадхэм япхыгъэх

Адыгэ Республикэм культурэмкIэ и Министерствэ иколлегие игъэкIотыгъэ зэхэсыгъо тыгъуасэ иIагъ. Къэралыгъо филармонием щыкIогъэ зэхахьэм зэфэхьысыжьхэр щашIыгъэх. 2017-рэ илъэсым телъытэгъэ пшъэрылъхэр зэрагъэцэкIэщтхэм, нэмыкIхэм атегущыIагъэх.

Зэфэхьысыжьхэр мурадхэм япхыгъэх

Адыгэ Республикэм культурэмкIэ и Министерствэ иколлегие игъэкIотыгъэ зэхэсыгъо тыгъуасэ иIагъ. Къэралыгъо филармонием щыкIогъэ зэхахьэм зэфэхьысыжьхэр щашIыгъэх. 2017-рэ илъэсым телъытэгъэ пшъэрылъхэр зэрагъэцэкIэщтхэм, нэмыкIхэм атегущыIагъэх.

Лъэпкъхэр зэфещэх

«ИлъэсыкIэ мэфэкI» зыфиIорэ зэхахьэр республикэм и Лъэпкъ музей гъэтхапэм и 21-м щыкIуагъ. Мыекъуапэ щыпсэурэмэ ямызакъоу, республикэм икъуаджэхэм къарыкIыгъэхэр мэфэкIым хэлэжьагъэх.

Лъэпкъхэр зэфещэх

«ИлъэсыкIэ мэфэкI» зыфиIорэ зэхахьэр республикэм и Лъэпкъ музей гъэтхапэм и 21-м щыкIуагъ. Мыекъуапэ щыпсэурэмэ ямызакъоу, республикэм икъуаджэхэм къарыкIыгъэхэр мэфэкIым хэлэжьагъэх.

ЯIофшIагъэ тарихъым къыхэнэжьыгъ

Адыгэ Республикэм и Къэралыгъо Совет — Хасэр (Хэбзэгъэуцу ЗэIукIэр) зызэхащагъэр илъэс 25-рэ зэрэхъугъэм фэгъэхьыгъэу «Адыгеим ипарламентаризмэ итарихъ ыкIи непэрэ уахътэр» зыфиIорэ Iэнэ хъураер тыгъуасэ Мыекъуапэ щыкIуагъ.

ЯIофшIагъэ тарихъым къыхэнэжьыгъ

Адыгэ Республикэм и Къэралыгъо Совет — Хасэр (Хэбзэгъэуцу ЗэIукIэр) зызэхащагъэр илъэс 25-рэ зэрэхъугъэм фэгъэхьыгъэу «Адыгеим ипарламентаризмэ итарихъ ыкIи непэрэ уахътэр» зыфиIорэ Iэнэ хъураер тыгъуасэ Мыекъуапэ щыкIуагъ.

Щынэгъончъэу зекIонхэу къяджагъэх

Гъэтхэ зыгъэпсэфыгъо уахътэм икъэсыгъом Къэралыгъо автоинспекцием иIофышIэхэмрэ кIэлэцIыкIухэм яфитыныгъэхэр къэухъумэгъэнхэмкIэ АР-м и Уполномоченнэу Алексей Ивашинымрэ республикэм ит еджапIэхэм, гурыт ыкIи ублэпIэ классхэм ащеджэрэ кIэлэеджакIохэм заIуагъэкIагъ, гъогурыкIоным ишапхъэхэр джыри зэ агу къагъэкIыжьыгъэх.

Щынэгъончъэу зекIонхэу къяджагъэх

Гъэтхэ зыгъэпсэфыгъо уахътэм икъэсыгъом Къэралыгъо автоинспекцием иIофышIэхэмрэ кIэлэцIыкIухэм яфитыныгъэхэр къэухъумэгъэнхэмкIэ АР-м и Уполномоченнэу Алексей Ивашинымрэ республикэм ит еджапIэхэм, гурыт ыкIи ублэпIэ классхэм ащеджэрэ кIэлэеджакIохэм заIуагъэкIагъ, гъогурыкIоным ишапхъэхэр джыри зэ агу къагъэкIыжьыгъэх.

Тарихъым иIотакIох

Къырым ыкIи Севастополь Урысыем къызэрэхэхьажьыгъэхэм фэгъэхьыгъэу Адыгеим исурэтышIхэм яIофшIагъэ икъэгъэлъэгъон Мыекъуапэ къыщызэIуахыгъ. Къэралыгъо Iофтхьабзэу 2014 — 2018-рэ илъэсхэм культурэм хэхъоныгъэ егъэшIыгъэным зэхахьэр епхыгъ.

Тарихъым иIотакIох

Къырым ыкIи Севастополь Урысыем къызэрэхэхьажьыгъэхэм фэгъэхьыгъэу Адыгеим исурэтышIхэм яIофшIагъэ икъэгъэлъэгъон Мыекъуапэ къыщызэIуахыгъ. Къэралыгъо Iофтхьабзэу 2014 — 2018-рэ илъэсхэм культурэм хэхъоныгъэ егъэшIыгъэным зэхахьэр епхыгъ.

Тилъэпкъэгъухэм яIофыгъохэм атегущыIагъэх

Сирием къикIыжьыгъэ тилъэпкъэгъухэм IэпыIэгъу афэхъугъэным пае зэхащэгъэ Комиссием изычэзыу зэхэсыгъо мы мафэхэм щыIагъ. Ар зэрищагъ Адыгэ Республикэм и ЛIышъхьэрэ министрэхэм я Кабинетрэ я Администрацие ипащэу Владислав Федоровым.

Тилъэпкъэгъухэм яIофыгъохэм атегущыIагъэх

Сирием къикIыжьыгъэ тилъэпкъэгъухэм IэпыIэгъу афэхъугъэным пае зэхащэгъэ Комиссием изычэзыу зэхэсыгъо мы мафэхэм щыIагъ. Ар зэрищагъ Адыгэ Республикэм и ЛIышъхьэрэ министрэхэм я Кабинетрэ я Администрацие ипащэу Владислав Федоровым.

Юридическэ IэпыIэгъу зищыкIагъэхэм апай

Экологием и Илъэс къыдыхэлъытагъэу, Урысые общественнэ организациеу «Урысыем июристхэм я Ассоциацие» кIэщакIо зэрэфэхъугъэм тетэу гъэтхапэм и 24-м цIыфхэм пкIэ зыхэмылъ юридическэ IэпыIэгъу аратыщт.

Юридическэ IэпыIэгъу зищыкIагъэхэм апай

Экологием и Илъэс къыдыхэлъытагъэу, Урысые общественнэ организациеу «Урысыем июристхэм я Ассоциацие» кIэщакIо зэрэфэхъугъэм тетэу гъэтхапэм и 24-м цIыфхэм пкIэ зыхэмылъ юридическэ IэпыIэгъу аратыщт.

Тазырыр игъом зымытыкIэ…

Административнэ тазырэу атыралъхьагъэр игъом зымытыжьыгъэ нэбгырэ 37-рэ Адыгеим иполицие икъулыкъушIэхэм блэкIыгъэ тхьамафэм къыхагъэщыгъ. Анахьыбэу ар зыщагъэунэфыгъэр Мыекъуапэрэ Тэхъутэмыкъое районымрэ.

Тазырыр игъом зымытыкIэ…

Административнэ тазырэу атыралъхьагъэр игъом зымытыжьыгъэ нэбгырэ 37-рэ Адыгеим иполицие икъулыкъушIэхэм блэкIыгъэ тхьамафэм къыхагъэщыгъ. Анахьыбэу ар зыщагъэунэфыгъэр Мыекъуапэрэ Тэхъутэмыкъое районымрэ.

Олимпиадэр зэфашIыжьыгъ

Адыгэ Республикэм иминистрэхэм я Кабинет унашъоу ышIыгъэм диштэу гъэтхапэм и 13-м къыщегъэжьагъэу и 18-м нэс ятIонэрэ Дунэе зэнэкъокъоу «Кавказ хьисап олимпиадэр» тишъолъыр щызэхащагъ.

Олимпиадэр зэфашIыжьыгъ

Адыгэ Республикэм иминистрэхэм я Кабинет унашъоу ышIыгъэм диштэу гъэтхапэм и 13-м къыщегъэжьагъэу и 18-м нэс ятIонэрэ Дунэе зэнэкъокъоу «Кавказ хьисап олимпиадэр» тишъолъыр щызэхащагъ.

Бжыхьасэхэм язытет уигъэрэзэнэу щыт

2017-рэ илъэсым икIымэфэ бжыхьасэхэм чъыIэр зэрифэшъуашэу зэпачыгъ. Ахэм язытет елъытыгъэу ящыкIэгъэщт чIыгъэшIур арагъэгъоты.

Бжыхьасэхэм язытет уигъэрэзэнэу щыт

2017-рэ илъэсым икIымэфэ бжыхьасэхэм чъыIэр зэрифэшъуашэу зэпачыгъ. Ахэм язытет елъытыгъэу ящыкIэгъэщт чIыгъэшIур арагъэгъоты.

Сакъыныгъэ къызхэжъугъаф

Къэралыгъо автоинспекцием икъулыкъушIэхэм республикэм и Лъэпкъ музей Iоф щызышIэхэрэм зэIукIэгъу адыряIагъ. «Сложности перехода» зыфиIорэ социальнэ кампанием ахэр рыгущыIагъэх.

Сакъыныгъэ къызхэжъугъаф

Къэралыгъо автоинспекцием икъулыкъушIэхэм республикэм и Лъэпкъ музей Iоф щызышIэхэрэм зэIукIэгъу адыряIагъ. «Сложности перехода» зыфиIорэ социальнэ кампанием ахэр рыгущыIагъэх.

«Къиныгъохэр щыIэх, лэжьапкIэр къэIэтыгъэн фае»

Джарэущтэу къыщиIуагъ «правительствэ сыхьатым» тегъэпсыкIыгъэу Къэралыгъо Думэм идепутатхэм апашъхьэ къыщыгущыIэзэ ыкIи Урысыем ицIыф къызэрыкIохэмрэ топ-менеджерхэмрэ федэу къаIэкIахьэрэр зэригъапшэхэзэ IофшIэнымкIэ Министерствэм ипащэу Максим Топилиным. Зипэщэ ведомствэм ипшъэрылъ шъхьаIэу ащ ылъытагъ цIыфхэм лэжьапкIэу аратырэр къэIэтыгъэным иIофыгъохэр зехьэгъэнхэр.

«Къиныгъохэр щыIэх, лэжьапкIэр къэIэтыгъэн фае»

Джарэущтэу къыщиIуагъ «правительствэ сыхьатым» тегъэпсыкIыгъэу Къэралыгъо Думэм идепутатхэм апашъхьэ къыщыгущыIэзэ ыкIи Урысыем ицIыф къызэрыкIохэмрэ топ-менеджерхэмрэ федэу къаIэкIахьэрэр зэригъапшэхэзэ IофшIэнымкIэ Министерствэм ипащэу Максим Топилиным. Зипэщэ ведомствэм ипшъэрылъ шъхьаIэу ащ ылъытагъ цIыфхэм лэжьапкIэу аратырэр къэIэтыгъэным иIофыгъохэр зехьэгъэнхэр.

ЗэкIэри къыдалъытагъ

Къэралыгъо ыкIи муниципальнэ унэхэм ахэт фэтэрхэу приватизировать амышIыгъэхэм ащыпсэухэрэм фэтэрыпкIэр зэратырэ шIыкIэм ехьылIэгъэ шэпхъакIэхэр УФ-м и Минстрой къыгъэхьазырыгъэх. Ахэм зэрагъэнафэрэмкIэ, зы купхэм нахьыбэу, адрэхэм — нахь макIэу фэтэрыпкIэр атыщт. Джы фэтэрыпкIэр зэратырэм ехьылIэгъэ формулакIэу агъэфедэрэр икIыгъэ илъэсым иIоныгъо мазэ аштэгъагъ

ЗэкIэри къыдалъытагъ

Къэралыгъо ыкIи муниципальнэ унэхэм ахэт фэтэрхэу приватизировать амышIыгъэхэм ащыпсэухэрэм фэтэрыпкIэр зэратырэ шIыкIэм ехьылIэгъэ шэпхъакIэхэр УФ-м и Минстрой къыгъэхьазырыгъэх. Ахэм зэрагъэнафэрэмкIэ, зы купхэм нахьыбэу, адрэхэм — нахь макIэу фэтэрыпкIэр атыщт. Джы фэтэрыпкIэр зэратырэм ехьылIэгъэ формулакIэу агъэфедэрэр икIыгъэ илъэсым иIоныгъо мазэ аштэгъагъ

Хьапс пIалъэр унэм щахьыщт

ХьапсэчIэсхэу дисциплинэ дэгъу зыхэлъхэм колонием пэгъунэгъоу щыпсэунхэу Iизын аратын алъэкIыщт. Минюстым къыгъэхьазырыгъ колониехэм адэлъ шапхъэхэм яхьылIэгъэ гъэтэрэзыжьынхэр. Дисциплинэ дэгъу зыхэлъ хьапсэчIэсхэм апае шэпхъэ «шъабэхэр» документым егъэнафэх.

Хьапс пIалъэр унэм щахьыщт

ХьапсэчIэсхэу дисциплинэ дэгъу зыхэлъхэм колонием пэгъунэгъоу щыпсэунхэу Iизын аратын алъэкIыщт. Минюстым къыгъэхьазырыгъ колониехэм адэлъ шапхъэхэм яхьылIэгъэ гъэтэрэзыжьынхэр. Дисциплинэ дэгъу зыхэлъ хьапсэчIэсхэм апае шэпхъэ «шъабэхэр» документым егъэнафэх.

ЧIыфэр къарагъэпщыныжьы

Адыгеим и Къэралыгъо автоинспекцие хьыкум приставхэм якъулыкъушIэхэр игъусэу пэшIорыгъэшъ Iофтхьабзэу «Должник» зыфиIорэр зэхащагъ. Мы IофтхьабзэмкIэ зэхэщакIохэм пшъэрылъэу яIагъэр хэбзэукъоныгъэ зэфэшъхьафхэмкIэ тазыр зытыралъхьэгъэ водительхэм хэбзэгъэуцугъэм къызэрэщиIоу чIыфэр игъом ягъэпщыныжьыгъэныр ары.

ЧIыфэр къарагъэпщыныжьы

Адыгеим и Къэралыгъо автоинспекцие хьыкум приставхэм якъулыкъушIэхэр игъусэу пэшIорыгъэшъ Iофтхьабзэу «Должник» зыфиIорэр зэхащагъ. Мы IофтхьабзэмкIэ зэхэщакIохэм пшъэрылъэу яIагъэр хэбзэукъоныгъэ зэфэшъхьафхэмкIэ тазыр зытыралъхьэгъэ водительхэм хэбзэгъэуцугъэм къызэрэщиIоу чIыфэр игъом ягъэпщыныжьыгъэныр ары.

НыбжьыкIэхэм адыгабзэр язгъэхьы зыхъукIэ ары сызынасыпышIор

Адыгэ тхыбзэм и Мафэ фэгъэхьыгъэу филологие шIэныгъэхэмкIэ кандидатэу, КъБКъУ-м адыгабзэмкIэ икIэлэегъаджэу Тэнашъ (Надзырэ) Тэмарэ Мэлил ыпхъум зэдэгущыIэгъу дытиIагъ.

НыбжьыкIэхэм адыгабзэр язгъэхьы зыхъукIэ ары сызынасыпышIор

Адыгэ тхыбзэм и Мафэ фэгъэхьыгъэу филологие шIэныгъэхэмкIэ кандидатэу, КъБКъУ-м адыгабзэмкIэ икIэлэегъаджэу Тэнашъ (Надзырэ) Тэмарэ Мэлил ыпхъум зэдэгущыIэгъу дытиIагъ.