Республикэм хэхъоныгъэхэр ышIынхэм иIахьышхо хэлъ

Адыгэ Республикэм и Къэралыгъо Совет — Хасэм изэхэсыгъоу щыIагъэм депутатхэм зэдырагъаштэу республикэм ипэщагъэу ТхьакIущынэ Аслъан АР-м и Къэралыгъо советник IэнатIэ IугъэхьэгъэнымкIэ амакъэ фатыгъ.

Мыщ икандидатурэ къэзыгъэлъэгъогъэ Адыгеим и ЛIышъхьэ ипшъэрылъхэр пIэлъэ гъэнэфагъэкIэ зыгъэцэкIэрэ КъумпIыл Мурат къызэрэхигъэщыгъэмкIэ, шъолъырым ипащэу щытыгъэм опытэу IэкIэлъыр гъэфедэгъэным, республикэм социальнэ-экономическэ хэхъоныгъэхэр ышIынхэм унашъор фытегъэпсыхьагъ. ТхьакIущынэ Аслъан зэлъашIэрэ, шъхьэкIэфэныгъэ зыфашIырэ политик, республикэр зыпкъ иуцоным, хэхъоныгъэхэр ышIынхэм иIахьышхо хэлъ. Илъэс пчъагъэхэм къакIоцI зэрифэшъуашэу ипшъэрылъхэр зэригъэцэкIагъэм къыкIэлъыкIуагъэх къэралыгъо тын лъапIэхэр, щытхъуцIэхэр, нэмыкIхэри. Арышъ, ащ иопыт, щыIэныгъэм, политикэм хэшIыкIэу афыриIэр республикэм къышъхьапэщт. Ары мы IэнатIэр зыкIыфагъэшъошагъэри.

2007-рэ илъэсым ТхьакIущынэ Аслъан республикэм ипащэ хъугъэ. А уахътэр экономикэмкIи, нэмыкI лъэныкъохэмкIи къызэрыкIоу щытыгъэп. ИIэнатIэ зыIухьэгъэ апэрэ мафэм къыщыублагъэу цIыфхэм щыIэкIэ-псэукIэу яIэр нахьышIу шIыгъэныр, бюджетым, инвестициехэм хэхъоныгъэхэр ашIынхэр пшъэрылъ шъхьаIэу зыфигъэуцужьыгъэх. Илъэс зэкIэлъыкIохэм ахэр зэшIуихынхэ, регионыр зыпкъ ригъэуцон фызэшIокIыгъ. УФ-м и Президент гъогогъуитIурэ цыхьэ къыфишIи, республикэм ипащэу илъэсипшIырэ Iоф ышIагъ.

Хэхъоныгъэхэр е мышIагъэу щыIэхэр ары шъолъырым ипащэ иIофшIагъэ къэзыгъэлъагъорэр. Илъэси 10-кIэ узэкIэIэбэжьмэ, Адыгеим иIофхэм язытет зыфэдагъэмрэ мы илъэсхэм зэхъокIыныгъэу фэхъугъэхэмрэ нэрылъэгъух. Медицинэм, гъэсэныгъэм, культурэм, спортым, нэмыкI лъэныкъохэм япхыгъэ псэолъакIэхэр республикэм бэу къыщызэIуахыгъэх. Гъэстыныпхъэ шхъуантIэр псэупIэхэм ящэлIэгъэнымкIэ пэрытныгъэ зыIыгъ субъектхэм республикэр ащыщ хъугъэ. Лъэныкъо зэфэшъхьафхэмкIэ республикэр пэрытныгъэр зыIыгъхэм зэрахэуцуагъэм мэхьанэшхо иI. Ащ улъыIэсыныр, укъыфэкIоныр псынкIэп. Арэу щытми, ТхьакIущынэ Аслъан сыдигъуи ышIагъэр шIомакIэу, зэшIохыгъэн фаер нахьыбэу къегъэнафэ.

ИлъэсипшIкIэ узэкIэIэбэжьмэ, Адыгеим ибюджет сомэ миллиарди 5 ныIэп зэрэхъущтыгъэр, непэ ар фэдищым ехъукIэ нахьыбэ ашIын афызэшIокIыгъ. Джащ фэдэу федеральнэ гупчэм къикIырэ ахъщэ IэпыIэгъур (дотациер) бэкIэ нахь макIэ ашIыгъ. Адыгеим ежь ихахъохэм фэдэ пчъагъэкIэ зыкъаIэтыгъ.

Экономикэм хэхъоныгъэхэр ышIыхэмэ, цIыфхэм щыIэкIэ-псэукIэ амалэу яIэхэр нахьышIу зэрэхъущтыр ТхьакIущынэ Аслъан къыдилъытэзэ, зипэщэ командэм пшъэрылъ гъэнэфагъэхэр фишIыгъэх, ащ фэIорышIэщт программэхэр республикэм щаштагъэх.

Урысые Федерацием и Президентэу Владимир Путиным къыдигъэкIыгъэ жъоныгъокIэ унашъохэм ягъэцэкIэнкIэ Адыгеим пэрытныгъэ ыIыгъ. Финансхэм ягъэзекIонкIэ республикэм ипшъэрылъхэр зэрифэшъуашэу зэригъэцакIэхэрэм, шIуагъэ къытэу зэригъэфедэрэм яшIуагъэкIэ федеральнэ гупчэм регионым ахъщэ тедзэ къыфитIупщэу къыхэкIыгъ. Промышленностым хэхъоныгъэхэр ышIынхэм, предприятиехэр зыпкъ итэу лэжьэнхэм ылъэныкъокIи республикэм ипэщагъэм Iофышхо ышIагъ.

ЭкономикэмкIэ анахь шъхьаIэр инвестициехэр арых. Илъэс зэкIэлъыкIохэм къакIоцI мы IофыгъомкIэ регионыр хэпшIыкIэу ыпэкIэ лъыкIотагъ, инвесторхэм сомэ миллиард пчъагъэ тиэкономикэ къыхалъхьагъ. Джащ фэдэу илъэс къэс Шъачэ щыкIорэ дунэе инвестиционнэ форумым республикэр чанэу хэлажьэ, сомэ миллиард пчъагъэ зытефэрэ зэзэгъыныгъэхэм акIэтхэ, проектхэр щыIэныгъэм щыпхырыщыгъэнхэм пащэхэм анаIэ тет.

Адыгеир мэкъумэщ шъолъырэу зэрэщытыр ТхьакIущынэ Аслъан къыдилъытэзэ, мы отраслэм щылажьэхэрэм IэпыIэгъу афэхъугъэныр, ишIуагъэ арагъэкIыныр пшъэрылъ шъхьаIэхэм ащыщэу зыфигъэуцужьыгъагъ. 2007-рэ илъэсым къыщыублагъэу ащ хэхъоныгъэу ышIыгъэхэр непэ тинэрылъэгъух. А илъэсхэм къакIоцI мэкъумэщ хъызмэтым къыдигъэкIырэ продукциер фэдэ заулэкIэ нахьыбэ ашIыгъ, илъэс къэс республикэм лэжьыгъэ бэгъуагъэ къыщахьыжьы.

Джащ фэдэу УФ-м и Президент къыдигъэкIыгъэ жъоныгъокIэ унашъохэр игъом зыгъэцэкIэрэ субъектхэм Адыгеир ащыщ. КIэлэцIыкIу IыгъыпIэхэмкIэ, къэралыгъом ишъолъыр пстэумэ афэдэу, Адыгеими гумэкIыгъо иIагъ. Анахьыбэу ТхьакIущынэ Аслъан ынаIэ зытыригъэтыгъэхэм мы лъэныкъори ащыщ. Джы непэ кIэлэцIыкIу IыгъыпIэм кIон фэе сабыйхэу илъэси 3 — 7 зыныбжьыхэм алъэныкъокIэ республикэм чэзыу иIэжьэп.

Медицинэм, культурэм, гъэсэныгъэм, спортым япхыгъэ псэуалъэхэм яшIын ыкIи ягъэцэкIэжьын фытегъэпсыхьэгъэ программэхэр зэрифэшъуашэу зэшIохыгъэнхэм А. ТхьакIущынэм ынаIэ тетыгъ. Ащ ишIуагъэкIэ тикъэлэ шъхьаIэ имызакъоу, муниципалитетхэм, къоджэ псэупIэхэм аужырэ шапхъэхэм адиштэрэ учреждениякIэхэр, спорт псэуалъэхэр къадэуцуагъэх. Ащ нэмыкIэу зянэ-зятэ зимыIэжь кIэлэцIыкIухэм псэупIэхэр ягъэгъотыгъэнхэмкIэ, жъы хъугъэ унэхэм ащыпсэухэрэр гъэкощыгъэнхэмкIэ, нэмыкI социальнэ мэхьанэ зиIэ пшъэрылъхэр зэрифэшъуашэу гъэцэкIагъэхэ хъугъэ.

ТхьакIущынэ Аслъан ышIэгъэ пстэури хэзыгъэ имыIэу къэппчъыныр къин хъущт. Анахь шъхьаIэхэм ягугъу къэтшIыгъэми, ащ нэмыкI гъэхъагъэу иIэр джыри макIэп. Республикэм исхэр дэгъоу псэунхэм, гъэсэныгъэ зэрагъэгъотыным, медицинэм иамалхэр зэрифэшъуашэу къызIэкIагъэхьанхэм, ныбжьыкIэхэр спортым пыщагъэ хъунхэм апае шIагъэ хъугъэр бэ. А пстэуми ТхьакIущынэ Аслъан ыкIуачIэ ахилъхьагъ.

Iофышхоу ышIагъэм къыкIэлъыкIоу ТхьакIущынэ Аслъан щытхъуцIэхэр, научнэ степеньхэр, къэралыгъо ыкIи общественнэ тын лъапIэхэр бэу къыфагъэшъошагъэх. Ау а гъэхъагъэхэм къащымыуцоу иреспубликэ шIуагъэ къызэрэфихьыщтым, цIыфхэм IэпыIэгъу зэрафэхъущтым пылъ. Ары сыдигъокIи ащ пшъэрылъ шъхьаIэу зыфигъэуцужьырэр.

ТХЬАРКЪОХЪО Адам.

Сурэтыр А. Гусевым тырихыгъ.