Исэнэхьат ыгукIэ къыхихыгъ

ЦIыфым ипсауныгъэ зэтебгъэуцожьыным, ар икIэрыкIэу щыIэныгъэм хэгъозэжьыным уфэ-бэ­нэныр псынкIэп, гукIэгъуныгъэшхоу пхэлъым имызакъоу, уиIофшIэн шIу дэдэ плъэгъун фае.

Джэндар Марыет сымэджэщэу Пэнэжьыкъуае дэтым зэ­тегъэуцожьынымкIэ игупчэ Iоф зыщи­шIэрэр илъэситIум ­ехъугъ. А уахътэм къыкIоцI IэпыIэгъу зы­фэхъугъэу, икIэрыкIэу щыIэ­ныгъэр шIу зэригъэлъэгъужьы­гъэр макIэп.

— СицIыкIугъом къыщегъэжьагъэу врач сэнэхьатым сы­к­Iэ­хъопсы­щты­гъэ. Джыри нэмыкI IофшIэн къыхэсхыщтгъагъэу се­гуп­шы­сэ­шъу­рэп, — къыт­феIуатэ зэтегъэуцожьын гупчэм ипащэу Джэндар Марыет.

Пшызэ шъо­лъыр къэралыгъо медицинэ университетыр 2014-рэ илъэсым Марыет къыухыгъ. Целевой шIыкIэм тетэу республикэм интернатурэм щы­ригъэджагъ. Нэужым терапевт сэнэхьатыр зэри­гъэгъотыгъэу икъуа­джэ къегъэ­зэжьы ыкIи Пэнэжьыкъуае дэт сымэджэщым Iоф щишIэнэу регъажьэ.

— Зэтегъэуцожьын гупчэр къы­зэIуамыхызэ терапевтэу сымэджэщым Iоф щысшIэщтыгъэ. Нэужым лечебнэ физкультурэ сымаджэхэм язгъэшIыным сыфеджагъ ыкIи гупчэм Iоф ышIэнэу зырегъажьэм, сыкъыIу­хьагъ, — игущыIэ лъегъэкIуатэ Марыет.

Илъэс зэкIэлъыкIохэм республикэм щагъэцакIэщтыгъэ къэралыгъо программэу «Земский доктор» зыфиIорэм Марыет хэлэжьагъ. Ащ къыдыхэлъытагъэу специалист ныбжьыкIэм апшъэ­рэ еджапIэр къызэриухэу Iоф ышIэнэу ригъэжьагъ.

ТигущыIэгъу къызэрэхигъэ-
щы­гъэмкIэ, Iоф пшIэныр апэрэ ма­фэхэм псынкIэп. Илъэс зэкIэ­лъыкIохэм сэнэ­хьатым уфы­рагъаджэ нахь мышIэми, уиIофшIэн зебгъажьэкIэ, упчIэу къэуцурэр бэ. Мыщ дэжьым IэпыIэгъушхо къыфэхъугъэх иIофшIэгъухэр. Сыд фэдэ упчIэкIэ зафигъэзагъэми, джэуапынчъэу къагъэнагъэп. Специалист ныбжьыкIэу коллективым къыхэхьа­гъэр зэрагъэгупсэфы­щтым, гумэкIыгъо имыIэу къытефэрэр зэришIэщтым пы­лъыгъэх.

Инсульт е инфаркт къызэузыгъэ сымаджэхэм япсауныгъэ мыщ щызэтырагъэуцожьы. Ти­гу­щыIэгъу къызэ-
рэхи­гъэ­щыгъэ­мкIэ, узым ыпкъ къи­кIы­кIэ зипсауны­гъэ зэщыкъуагъэхэм яIэзэнхэр, ахэр щыIэныгъэм зэрифэшъуашэу къыхагъэуцожьынхэр япшъэрылъ шъхьаIэхэм ащыщ.

— Мыщ фэдэ гупчэу республикэм 3 ит, — игущыIэ лъегъэкIуатэ Марыет. — Пэнэжьыкъуае дэтыр Адыгэкъалэ дэсхэр, Теуцожь ыкIи Тэ­хъу­тэмыкъое районхэм арыс цIыфхэр ары IэпыIэгъу зыфэ­хъурэр.

Зэтегъэуцожьын гупчэм невролог, кардиолог, лечебнэ физ­культурэм афэгъэзэгъэ врач­хэм Iоф щашIэ. Джащ фэдэу психолог яI. Къыхэзгъэщы сшIоигъу мы IэзэпIэ учреждением Iутхэм янахьыбэр зэрэ­ныбжьыкIэр, ау ясэнэхьат зэрифэшъуашэу агъэ­цакIэ.

— Сымаджэм узыр къызэреузыгъэм тетэу къытэолIа­гъэмэ, ар нахь псынкIэу ылъа­къо тедгъэуцожьын амал тиI. Илъэсым ехъугъэу сымэджагъэ­хэу тиIэзэпIэ учреждение къэ­кIуагъэхэм япсауныгъэ изытет зэтедгъэуцожьыныр бэкIэ нахь къин, — къытфеIуатэ тигущы­Iэгъу. — Гупчэм зыкъыфэзыгъа­зэхэрэ сымаджэхэр мэфэ 21-рэ чIэлъых. Ахэр щыIэныгъэм хэгъозэжьынхэр, яIофшIэн па­дзэ­жьын амал къаIэкIэхьа-
жьы­ныр ары анахьэу тызы­пы­лъыр.

IэпыIэгъу зыфэхъугъэхэ сымаджэр гупчэм зыщычIэкIы­жьыщтым нахьышIум ылъэны­къокIэ зэхъокIыныгъэхэр иIэхэ мэхъу. Ау еIэзагъэхэм къагу­рэIо мэфэ 21-м къыкIоцI сыма­джэр дэгъу дэдэу зэрэмы­хъу­жьыщтыр. Ащ пае гупчэм Iэ­пыIэгъу зэрэщыфэхъугъэ­хэм дакIоу, унэм зыкIожькIи ар зы­щы­фэсакъыжьын фае, физкультурэри зыщигъэгъупшэ хъу­щтэп.

— Илъэсныкъо къэс е мэзи­щыкIэ сымаджэхэр зэтегъэуцожьын гупчэм къэкIох, — къытфеIуатэ Джэндар Ма­рыет. — Ахэм унэм Iоф зыщыдашIэ­жьыгъэмэ псынкIэу нэрылъэгъу къытфэхъу. Илъэс 30 нахь зы­мы­ныбжь кIэлэ ныбжьыкIэр авариешхо хэфагъэу къытфащэгъагъ. Ащ ышъхьэ ­операцие ашIыгъэу, ипсауныгъэ тигупчэ щызэтыригъэуцожьынэу къа­гъэкIуагъ. КIалэр къэтэджы­щтыгъэп, джы непэ цIыкIу-цIы­кIоу къекIухьэ ыкIи ищыкIагъэр зэригъэгъотын елъэкIы. Мы щы­сэмкIэ къасIо сшIоигъу цIыфым ищыIэныгъэ ежь ыIэ зэри­лъыр. Тэ едгъэлъэгъугъэр зэрифэшъуа­шэу ыгъэцакIэ зыхъукIэ, узыр ипэрыохъущтэп.