Анахь къое иныр…

Фестиваль-зэнэкъокъоу «Адыгэ къуай» зыфиIорэмрэ шIэныгъэ-практическэ конференциеу «Адыгэ къуаер: тарихъыр, шэн-хабзэхэр, екIолIакIэхэр» зыфиIорэмрэ языфэгъэхьазырын фэгъэзэгъэ зэхэщэкIо комитетым изэхэсыгъо тыгъуасэ щыIагъ. АР-м и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат ипшъэрылъкIэ зэрищагъ республикэм ивице-премьерэу Сапый Вячеслав.

Iофтхьабзэм изэхэщакIохэм зэра­гъэнэфагъэмкIэ, фестивалым къеблэ­г­ъэ­рэ хьакIэхэм адыгэ къуаер зэрэрахырэ шIыкIэр зэрагъэлъэгъун, ащ иIэшIугъэ уасэ фашIын амал яIэщт. Джащ фэдэу, хабзэ зэрэхъугъэу, республикэм имуниципальнэ образованиехэм зэкIэми лъэпкъ щагухэр къагъэхьазырыщтых. Зэнэкъокъум хэлэжьэрэ пстэуми къоеихыным, мыщ хашIыкIырэ гъомылап­хъэхэм творческэ екIолIакIэ къафагъотыныр, фестивалыр шэпхъэ инхэм адиштэу рагъэкIокIыныр зэхэщакIохэм пшъэрылъ шъхьаIэу зыфагъэуцужьы.

Къэралыгъом ишъолъыр зэфэшъхьафхэм къарыкIыщтхэ хьакIэхэм фестивалыр шIукIэ агу къинэжьыным фытегъэпсыхьэгъэ программэ гъэшIэ­гъон зэхэщакIохэм агъэхьазырыгъ, ащ кIэу, гъэшIэгъонэу къыхэхьагъэр бэ. КъызэраIуагъэмкIэ, адыгэ къуаем иихын фэгъэхьыгъэ зэнэкъокъум хэлажьэхэрэм уасэ афэзышIыщтхэр ыкIи текIоныгъэр къыдэзыхыгъэр къыхэзыхыщтхэр мы чIыпIэм къыщызэрэугъоигъэ цIыфхэр арых. Адрэ лъэныкъохэмкIэ анахь дэгъухэм якъыхэхын жюрир фэгъэзэгъэщт. ЗэкIэмкIи лъэныкъуи 5-кIэ зэнэкъокъущтых.

КъэралыгъомкIэ анахь къое ин (адыгэ къуаер) Джэджэ щэ заводым щырахынэу ыкIи Урысыем ирекордхэм я Тхылъ ар датхэнэу агъэнафэ. Фестивалым къекIуалIэхэрэм ар алъэгъущт, адыгэ къоешхом готхэу сурэт зытырахын алъэкIыщт. КъызэраIуагъэмкIэ, ар абзыщтэп.

Адыгэ Республикэм и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат республикэм ибренд шъхьаIэу адыгэ къуаем икъыдэгъэкIын хэхъоныгъэ ышIыным мэхьанэшхо реты. Мы продукциер нахьыбэу къыдэд­гъэкIымэ, ащ епхыгъэ хъызмэтым зызэриушъомбгъущтыр къыхегъэщы.

Фестивалым къекIолIэрэ хьакIэхэм, зекIохэм гъэшIэгъоныбэ алъэгъущт. Ау, ыпэкIэ къызэрэщытIуагъэу, адыгэ къуа­ем иихын ахэм апшъэу щыт. Мы мафэм площадкэм машIор щызэкIагъэнэщт, щэ къабзэр зэрыт щыуанышхохэр агъэплъы­щтых ыкIи адыгэ къуаем иихын фежьэщтых.

Ащ иIэшIугъэ зыуплъэкIурэ цIыфхэм амакъэ атын, ежьхэм яеплъыкIэкIэ анахь дэгъухэр къыхахынхэ амал яIэщт. Ащ нэмыкIэу, мыр зыдэлъ хьалыжъом, нэмыкI гъомылапхъэхэм яIэшIугъэ ыпкIэ хэмылъэу хьакIэхэм ауплъэкIун алъэ­кIыщт. ЦIыфхэр щышхэнхэу чIыпIэ 13 къызэIуахыщт.

Зэнэкъокъухэм адакIоу концертнэ ыкIи театрализованнэ программэ гъэшIэгъон зэхэщакIохэм агъэхьазыры. АР-м культурэмкIэ иминистрэ игуадзэу ШъэуапцIэкъо Аминэт къызэриIуагъэмкIэ, дунаим щызэлъашIэрэ тиансамблэ цIэрыIохэу «Налмэсыр», «Ислъамыер», орэдыIоу Дзыбэ Мыхьамэт, нэмыкI творческэ купхэр ащ хэлэжьэщтых. Джащ фэдэу хьакIэу къеблагъэхэрэм Мые­къопэ культурэм илъэныкъо шъхьаIэхэр къафаIотэщтых.

ШхапIэхэр, кIэлэцIыкIу площадкэхэр, сатыушIыпIэ ыкIи автотранспортыр зыдагъэуцущт чIыпIэхэр агъэнэфагъэх. Ащ нэмыкIэу, фестивалым къекIолIэрэ цIыфхэм ящынэгъончъагъэ ухъумэгъэным хэбзэухъумакIохэм анаIэ тырагъэтыщт. АР-м хэгъэгу кIоцI IофхэмкIэ и Министерствэ гъогурыкIоныр щынэгъончъэнымкIэ и Къэралыгъо автоинспекцие ипащэ игуадзэу Мамыекъо Казбек къы­зэрэхигъэщыгъэмкIэ, фестивалыр зыщырагъэжьэщт мафэм ипэгъокIэу пэшIорыгъэшъ Iофтхьабзэхэр рагъэкIокIыщтых, мы чIыпIэр ауплъэкIущт. ХьакIэхэм къафэпсынкIэным пае Iофтхьабзэр зыщыкIощтым гъогу ыкIи къэбарлъыгъэ­Iэс тамыгъэхэр ащагъэуцущтых.

Iофтхьабзэм къыдыхэлъытагъэу ермэ­лыкъ зэхащэщт. Адыгеим къыщыдагъэ­кIырэ гъомылэпхъэ зэфэшъхьафхэр, къуаер, шъоур, щаир, мыIэрысэр, адыгэ щыгъур, тыгъэгъэзэ дагъэр, нэмыкIхэри хьакIэхэм ащэфын амал яIэщт. Фестивалым къыращэлIэрэ продукциер, анахьэу адыгэ къуаер, бэхэм ащэфынэу фэещтых. Сапый Вячеслав мыщ дэжьым къызэрэщиIуагъэмкIэ, гъомылапхъэхэм ауасэ дамыгъэкIоеным, ахэр цIыфхэм ащэфын амал яIэным анахьэу анаIэ тырагъэтын фае. Ащ къыдыхэлъытагъэу, фестивалым къыращэлIэгъэ адыгэ къуа­ем зы уасэ фэгъэуцугъэнэу игъоу алъэ­гъугъ.

ЗэрэрахъухьагъэмкIэ, адыгэ къашъоу «Удж хъураемкIэ» фестивалыр зэфашIыжьыщт.

ТХЬАРКЪОХЪО
Адам.

Сурэтхэр Iэшъынэ Аслъан тырихы­гъэх.