Адыгэшыр зэлъарагъашIэ
Шыхэм ядунэе къэгъэлъэгъонэу «Иппосфера» зыфиIорэр мы илъэсым мэкъуогъум и 9-м къыщегъэжьагъэу и 12-м нэс къалэу Бытырбыф щыкIуагъ. Мыгъэ я 24-у ар зэхащэ. Республикэ Шыу Хасэр яплIэнэрэ илъэс хъугъэу Iофтхьабзэм хэлажьэ.
Къэрэщэе-Щэрджэс ыкIи Къэбэртэе-Бэлъкъар республикэхэм анэмыкIэу мыгъэ Краснодар крайри ягъусагъ, зэкIэмкIи шибгъу ащэгъагъ, ахэм ащыщэу щыр Адыгеим ращыгъэх. Къэбэртэе лъэпкъыкIэ алъытэрэ Щагъди идэхагъэ, илъэшыгъэ цIыфхэм зэлъашIагъ, осэ ин къыфашIыгъ.
Дунэе къэгъэлъэгъоным тишыхэр хэлэжьэнхэм зиIахьышIу хэзылъхьагъэхэм, «Иппосферэм» зэрифэшъуашэу зыкъыщызыгъэлъэгъогъэ шыухэм, адыгэхэм якультурэ ибаиныгъэ цIыфхэм зэлъязыгъэшIэгъэ творческэ купхэм, IэпэIасэхэм республикэ общественнэ движениеу «Адыгэ Хасэм», общественнэ организациеу «Шыу Хасэм» ярэзэныгъэ тхылъхэр Лъэпкъ музеим ащаратыжьыгъэх.
— Адыгэшыр къарыушIоу, дахэу, чъэрэу зэрэщытыр дэгъоу тэшIэ. Ар тарихъым хэхьагъ. Шыу Хасэм адыгэ шым имэхьанэ къызэриIэтыжьырэр лъэшэу тигуапэ, къыткIэхъухьэрэ лIэужхэм ар ашIогъэшIэгъон. Амалэу щыIэмкIэ IэпыIэгъу тафэхъу. ЯIофшIэн хагъэхъонэу, ыпэкIэ лъыкIотэнхэу тыфай, — къыIуагъ республикэ общественнэ движениеу «Адыгэ Хасэм» итхьаматэу ЛIымыщэкъо Рэмэзан.
Мыгъэ «Иппосферэм» шы 200 фэдиз хэлэжьагъ, ахэр зэфэшъхьаф лъэпкъ 20 хъущтыгъэх. Адыгэ шъуашэхэр зыщыгъ, къамэхэр зыголъ шыухэм ягъэпсыкIэ Iофтхьабзэм къекIолIагъэхэм ашIогъэшIэгъоныгъ.
Шыу хасэм ипащэу Тхьапшъэкъо Альберт IэпыIэгъу къафэхъухэрэм зарафэразэр къыхигъэщыгъ. Адыгэшым идэхагъэ, кIуачIэу хэлъыр Бытырбыф къызэрэщагъэлъэгъуагъэм имызакъоу, хьакIэщэу къызэIуахыгъэр цIыф кIуапIэу зэрэщытыгъэр игуапэу къыхигъэщыгъ. Адыгэ пщынэ макъэм цIыфхэр къырищалIэщтыгъэх.
Адыгеим шыуищ икIыгъагъ, ахэр Пэнэшъу Азэмат, ХьакIэмыз Рустам, Батмэн Мурат.
— Шыу Хасэм сыхэт, илъэсищ хъугъэ шы зысиIэр, «Улан» ащ ыцIэр. НэмыкI псэушъхьэхэм афэдэп шыр — лъэшэу тызэпхыгъ. Тинахьыжъхэм афэдэу амалэу щыIэмкIэ нэбгырэ пэпчъ шы иIэн фаеу сэлъытэ. «Иппосферэм» мыгъэ ятIонэрэу сыхэлажьэ. 2019-рэ илъэсым ятIонэрэ чIыпIэр къысфагъэшъошэгъагъ, мыгъи анахь уасэ къысфашIыгъ, ау арэп анахь шъхьаIэр. Адыгэш лъэпкъыр зыфэдэр ядгъэлъэгъуныр, ыкIуачIэрэ ипытагъэрэ зэлъядгъэшIэныр, тикультурэ ибаиныгъэ цIыфхэм нэрылъэгъу афэтшIыныр ары, — еIо ХьакIэмыз Рустам.
Шы лъэпкъэу фестивалым кIуагъэхэм азыфагу зэнэкъокъу 11 щыкIуагъ. Шъугу къэдгъэкIыжьын, адыгэшхэр пштэмэ, чемпионыцIэр къэзыхьыгъэр Къэрэщэе-Щэрджэсым ит къуаджэу ПсэукIэ-Дахэ къикIыгъэ КIэдэкIой Замрэт ишэу Налмэс. ЯтIонэрэ чIыпIэр Астэжъ Амир иш, ящэнэрэ чIыпIэр къыдихыгъ ыкIи цIыфхэм нахь агу рихьынымкIэ Абраюкэ Мурат текIоныгъэ къыдихыгъ. Къэбэртэе лъэпкъхэмкIэ апэрэ чIыпIэр Блэхъо Айдэмыр иш, ятIонэрэр Пэнэшъу Азэмат, ящэнэрэр Батмэн Мурат яшыхэм къафагъэшъошагъ.
ДЕЛЭКЪО Анет. Сурэтым итхэр: КIэдэкIой Замрэт, Тхьапшъэкъо Альберт, Астэжъ Амир.