ЦIыфым игъэшIэ гъогу ыпэкIэ къырыкIощтыр зыми ышIэрэп. КIэлэегъаджэм исэнэхьат игъашIэ езыпхырэр гъогу псынкIэ рыкIонэу хъурэп.

Уисэнэхьат шIу дэдэ плъэгъумэ, уиIофшIэн къы­кIакIорэм гухахъо хэбгъо­тэщт. ШIэныгъэ зэптырэм цыхьэ къыпфишIынэу щыт. Зисэнэхьат фэшъыпкъэ кIэлэегъаджэм еджакIор гъэсэныгъэм игъогу тырищэныр ипшъэрылъ шъхьаI.

Зигугъу къэтшIыщт бзылъфыгъэр ищыIэныгъэ гъогу зэрипхыщт сэнэхьатым зы такъикъи еджэнджэшыгъэп, шIэныгъэм илъагъо сабыйхэр зэрэтырищэщтхэм ицыхьэ пытэ телъыгъ.

АР-м народнэ гъэсэныгъэмкIэ изаслуженнэ IофышIэу, Мамхыгъэ ицIыф гъэшIуагъэу, просвещением иотличникэу Отэщыкъо Светэ зэлъашIэрэ ыкIи лъытэныгъэ зыфашIырэ кIэлэегъадж. Ар Къэбэ­хьаблэ къыщыхъугъ. Ятэу Мышэкъо Рэмэзан еджапIэм ипащэщтыгъ, ар щы­сэтехыпIэ фэхъугъ. Зэшыпхъуищырэ зы шырэ мэхъухэти, зэкIэри ятэ игъо­гу рыкIуагъэх. 1973-рэ илъэ­сым Адыгэ къэралыгъо кIэлэегъэджэ институтым филологиемкIэ ифакультет къызеухым, къуаджэу Мамхыгъэ щынысэти, ежапIэу дэтым Iоф щишIэнэу ар Iухьагъ. Ащ щыублагъэу лъэгъо цIыкIоу хиубыкIыгъэм рыкIозэ илъэс 50 хъугъэу ыгурэ ыпсэрэ еты­гъэу мэлажьэ. Светэ Мамхыгъэ еджапIэм ипащэ игуадзэу илъэс 29-рэ Iоф ышIагъ, апшъэрэ категорие зиIэ кIэлэегъаджэу урысыбзэр арегъэхьы. Урысы­бзэмкIэ еджакIохэм шIэныгъэ дэгъу аригъэгъотыным мыпшъыжьэу Iоф де­шIэ. ИIофшIэн непэрэ щыIакIэм диштэрэ инновационнэ технологиякIэхэр хегъахьэх. Къэралыгъо ушэтынхэм кIэлэеджа­кIо­хэр афегъэхьазырых, гъэцэкIэнхэм балл инхэр къы­рахынхэу егъасэх.

КIэлэегъэджэ ныбжьыкIэхэм упчIэжьэгъу ар ашIы, лъытэныгъэ фашIэу, егъэджэн-пIуныгъэ Iоф­шIэным лъэпсэ пытэ щи­дзыгъэу хэт.

Исэнэхьат фэгъэхьыгъэу Светэ игупшысэхэмкIэ къыддэгощагъ: «СицIыкIугъом щегъэжьагъэу кIэлэегъаджэ сыхъуным сыкIэ­хъопсыщтыгъ, сезыгъаджэ­рэмэ сакIырыплъыщтыгъ. СигугъапIэ къыздэхъугъ — сыкIэлэегъадж. ЕджапIэр сэркIэ сызщылэжьэрэ чIыпIэ къодыеп, ар — сидунай, сищыIэныгъ, сыгу хэпкIагъэу, сщыщ хъугъэ. Мафэ къэс сэнэхьатым епхыгъэ шэпхъакIэхэм сатетэу сэлажьэ. Сиегъэ­джэн сыхьатхэр гъэшIэ­гъонэу, гум къинэжьыхэу зэрэзгъэпсыщтхэм сапылъ. Тхылъым ит программэм имызакъоу, проектнэ Iоф­шIэнхэр, презентацие гъэ­шIэгъонхэр сэгъэхьазырых. Темэу ткIурэ пэпчъ екIо­лIэкIэ гъэнэфагъэ фэсэшIы, урысыбзэм ишапхъэхэр кIэлэцIыкIухэм дэгъоу ашIэ­ным ишIыкIэ-амалхэр къыхэсэхых. ЕджакIом сиягъэ емыкIыныр, сишIуа­гъэ нахь къебэкIыныр пшъэ­рылъ шъхьаIэу зыфэсэгъэуцужьы. Сикъарыу къехьыфэ сисэнэхьат сы­фэшъыпкъэу сырылэ­жьэщт».

Светэ гупшысэ «хьасэм» хэтэу ышъхьэкIэ, иакъылкIэ, изэхашIэкIэ иIофшIэн гъашIэм пхырызыщырэ цIыф. ШIур, гъэсэ­ныгъэр, пIуныгъэр, культурэр ыпхъы­зэ мэлажьэ. КIэлэегъаджэуи, еджапIэм ипащэ игуадзэуи, ахэм адакIоу общественнэ Iоф­шIэнхэми защимыдзыеу илъэс 50 хъугъэ зылажьэ­рэр. ПIуныгъэ-гъэсэныгъэу еджакIомэ аритырэм елъы­тыгъэу олимпиадэхэм, зэ­нэкъокъухэм ахэлажьэх, апэрэ чIыпIэхэр къахьых. Ащ гъэсэныгъэм игъогу афызэIуехы, идесэхэм афэ­кIэщыгъох, гушIохэзэ къакIох. Илъэс пчъагъэхэм кIэлэегъаджэхэм агъэфе­дэрэ шIыкIэ-амалхэр щимыгъэзыехэу, ахэм ягъусэу гъэсэныгъэ-пIуныгъэм кIэу къыхахьэрэр иIофшIэнкIэ IэубытыпIэ ешIы.

ЩыIэныгъэм ыушэтыгъ Светэ, 1994-рэ илъэсым ишъхьэгъусэу Къасим машинэ зэутэкIым хэкIодагъ, ар къин дэдэ къыфэхъугъ. Унагъор зыIэкIиубыти, икIэлитIу ыпIугъ, Шэуджэн ыкIи Джэджэ районхэмкIэ апшъэрэ гъэсэныгъэ аригъэгъотыгъ. Ыкъо нахьы­жъэу Артур Къэралыгъо казначействэм и ГъэIорышIапIэ ипащэу Iоф ешIэ. Ащ ишъхьэгъусэу Ларисэ кIэлэегъадж, IэкIыб къэралыгъуабзэхэр кIэлэеджа­кIохэм арегъашIэ. Артуррэ Ларисэрэ пшъэшъитIу апIу. КIэлэ нахьыкIэу Айдэмыр Яблоновскэм Iоф щешIэ, ащ ишъхьэгъусэу Ларисэ сымэджэщым щэлажьэ. Ахэми кIэлитIу яI. Илъфыгъэхэр унэгъо дахэх, агъэ­гу­шIо, агъэгушхо. Лъытэныгъэ, шъхьэкIэфэныгъэ ибынхэм къырахы. ЗэгурыIоныгъэ дахэ яунагъо илъ.

Отэщыкъо Светэ иIоф­шIакIэ зэфэхьысыжь фэ­пшIымэ, шIэныгъэ куоу ныб­жьыкIэхэм аритырэм уицыхьэ телъынэу щыт. ЩытхъуцIэ лъэпIэ пчъагъэ­хэмкIэ ар къыгъэшъыпкъэ­жьыгъ.

Лъэпшъыкъо Фатим.