КIэлэцIыкIухэм ящынэгъончъагъэ нахьыжъхэм аIэ илъ
Илъэс къэс, мэфэ фабэхэр къызысыкIэ, щэрэхъитIу зыкIэт техникэр зыгъэIорышIэхэрэм япчъагъэ бэ мэхъу. Кушъхьэфачъэм имызакъоу мопедыр, скутерыр, мотоциклэр Iэтахъохэр зыкIэхъопсырэ шIухьафтынэу щыт ыкIи ащ фэщагъэ мэхъух.
Арэу щытми, хэти зыщигъэгъупшэ хъущтэп ахэр щынагъоу зэрэщытхэр, зы сыхьатым километрэ 55 — 60 ялъэшыгъэу ыкIи нахьыбэу чъэнхэ зэралъэкIырэр.
АР-м и Къэралыгъо автоинспекцие къызэрэщаIуагъэмкIэ, мы илъэсым имэзихэу пыкIыгъэм зыныбжь имыкъугъэхэр зыхэфэгъэхэ гъогу хъугъэ-шIэгъэ 18 Адыгеим игъогухэм ащагъэунэфыгъ. Ахэм зы кIэлэцIыкIу ахэкIодагъ, нэбгырэ 20-мэ шъобжхэр атещагъэхэ хъугъэ.
Мопедыр зепфэным пае категориеу М е А1 зыфиIорэм иводитель удостоверениехэр уиIэнэу щыт, уныбжь илъэс 16-м зынэсыкIэ ары тхылъыр къызыуатыщтыр. Ау илъэс 14-м къыщегъэжьагъэу автоеджапIэм ущеджэн плъэкIыщт. Мотоциклэр бгъэIорышIэным пае категориеу А1-м (мотоциклэ псынкIэм идвигатель куб. см 125-рэ ыкIи илъэшыгъэ кВт 11 мэхъу) иводитель удостоверение уиIэнэу щыт ыкIи Iэтахъом ыныбжь илъэс 16 икъугъэу щытын фае. ИлъэшыгъэкIэ ыкIи иинагъэкIэ зигугъу къэтшIыгъэ шапхъэхэм мотоциклэр заблэкIыкIэ, категориеу А зыфиIорэм иводитель удостоверениер уиIэнэу щыт, ау мыщ дэжьым ар къыдэпхыным пае уныбжь илъэс 18 хъугъэн фае. Мыщ фэдэ категориехэр уимыIэхэу зигугъу къэтшIыгъэ техникэр зепфэн уфитэп.
УФ-м административнэ хэукъоныгъэхэмкIэ и Кодекс къызэригъэнафэу, мотоциклэм ыкIи мопедым иводительхэу гъогурыкIоным ишапхъэхэр зыукъохэрэм административнэ пшъэдэкIыжь арагъэхьын алъэкIыщт. Iэтахъом ыныбжь илъэс 16 имыкъугъэу ыкIи водитель удостоверениер имыIэу автоинспекцием икъулыкъушIэ къызигъэуцукIэ, пшъэдэкIыжьыр ащ янэ-ятэхэм арагъэхьыщт.
Хэукъоныгъэ зэришIыгъэм епхыгъэ къэбарыр зыныбжь имыкъугъэхэм яIофхэмкIэ инспекцием фагъэхьы, тапэкIэ ар учетым хагъэуцон алъэкIыщт, ны-тыхэм пшъэдэкIыжь арагъэхьыщт. Административнэ тазырыр сомэ мини 5-м кIэхьащт е хэукъоныгъэу ышIыгъэм елъытыгъэу административнэ тазырэу чэщ-мэфитф хьапс тыралъхьащт.
2023-рэ илъэсыр къызихьагъэм къыщыублагъэу гъогурыкIоныр щынэгъончъэу щытыным ылъэныкъокIэ АР-м щыщ зыныбжь имыкъугъэ 42-мэ административнэ пшъэдэкIыжь арагъэхьыгъ, административнэ протокол 62-рэ зэхагъэуцуагъ.
Хэукъоныгъэ 30-кIэ унашъохэр ашIыгъэх, ахэм ащыщэу Iофи 2-м хьыкумыр ахэплъагъ. Адрэ административнэ материалхэр зыныбжь имыкъугъэхэм яIофхэмкIэ комиссием фагъэхьыгъэх.
Iэтахъохэр гъогу хъугъэ-шIагъэхэм зэрахэкIуадэхэрэм лъэшэу егъэгумэкIы ыкIи ащ идэгъэзыжьын инэу ынаIэ тет Адыгеим и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат. Республикэм игъогухэм тхьамыкIагъоу атехъухьагъэхэм, ахэм нахь макIэу цIыфхэр ахэкIодэнхэм, гъогухэр щынэгъончъэнхэм защытегущыIэгъэхэ зэхэсыгъоу бэмышIэу щыIагъэм ащ тхьамэтагъор щызэрихьагъ.
«Мы аужырэ тхьамафэхэм кIэух дэй зыфэхъугъэ тхьамыкIэгъо заулэ гъогухэм къатехъухьагъ. МыщкIэ пшъэдэкIыжь зыхьыхэрэми, чIыпIэхэм япащэхэми мы Iофыгъом нахь лъэшэу анаIэ тырагъэтынэу сялъэIу.
ТхьамыкIагъохэр зыпкъ къикIыгъэр зэрагъэшIэн, зэфэхьысыжьхэр ашIын, ахэр къэмыхъунхэмкIэ ищыкIэгъэ амалхэр зэрахьанхэ фае», — къыIуагъ Адыгеим и ЛIышъхьэ.
Зэхэсыгъом къызэрэщаIуагъэмкIэ, мы илъэсым иапэрэ кIэлъэныкъо Адыгеим игъогухэм хъугъэ-шIэгъи 190-рэ атехъухьагъ. Нэбгырэ 23-рэ ахэм ахэкIодагъ, 227-мэ шъобжхэр атещагъэ хъугъэ. Гъогухэм къащыхъугъэ тхьамыкIагъохэм нэбгыри 5-кIэ нахь макIэу ахэкIодагъ.
Республикэм и ЛIышъхьэ муниципалитетхэм япащэхэмрэ хэбзэухъумэкIо къулыкъухэмрэ пшъэрылъ афишIыгъ ищыкIэгъэ пэшIорыгъэшъ Iофтхьабзэхэр зэрахьанхэу. Мыекъуапэ иадминистрацие пшъэрылъ фа- шIыгъ электросамокатхэр къалэм зэрэщагъэфедэхэрэм, ахэр прокат зэрашIыхэрэм шэпхъэ икъу хилъхьанэу.
«Тэ анахьэу тызпылъын фаер цIыфхэм ящыIэныгъэ къэтыухъумэныр ары», — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.
Мыекъуапэ иадминистрацие ипресс-къулыкъу къызэритыгъэмкIэ, къалэм щагъэфедэрэ электросамокатхэм гумэкIыгъоу къапыкIыхэрэм фэгъэхьыгъэу зэхэсыгъо зэхащагъ. Ащ къызэрэщаIуагъэмкIэ, Урысыем хэгъэгу кIоцI IофхэмкIэ и Министерствэ гъогурыкIоныр щынэгъончъэнымкIэ иотделэу Мыекъуапэ щыIэм ялIыкIохэр ягъусэу мы лъэныкъомкIэ Iофыгъоу къэуцухэрэр зэшIохыгъэнхэм епхыгъэу документхэр агъэхьазырых.
«ЦIыфхэр бэу зыщызэрэугъоирэ мэфэкI мафэхэм къалэм иобщественнэ чIыпIэхэм самокатхэм ягъэфедэн нахь макIэ ащышIыгъэн фае. Унашъоу тшIырэм къыщыдгъэнэфэщт мыщ фэдэ самокатхэр зыщыбгъэфе- дэ мыхъущт чIыпIэхэр», — къыIуагъ Мыекъопэ къэлэ администрацием ипащэу Геннадий Митрофановым.
Зэхэсыгъом хэлэжьагъэхэм анаIэ зытырагъэтыгъэр гъогурыкIоным ишапхъэхэр къалэм ащамыукъонхэмкIэ кIэлэцIыкIухэм Iофтхьэбзэ зэфэшъхьафхэр адызехьэгъэнхэр ары. Ащ пае еджапIэхэм зэпхыныгъэ адыряIэу узыгъэгъозэрэ егъэджэнхэр кIэлэеджакIохэм афызэхэщэгъэнхэ фаеу алъытагъ. Мыщ дэжьым анаIэ зытырагъэтыгъэр илъэс 14 мыхъугъэ Iэтахъом самокатыр зэрифэн ымылъэкIынэу унашъо шIыгъэныр ары.
Мыекъопэ къэлэ администрацием предпринимательхэмрэ полицием иIофышIэхэмрэ игъусэхэу мы гумэкIыгъом идэгъэзыжьын дэлэжьэнхэм, щынэгъончъэу ыкIи гупсэфэу цIыфхэм загъэпсэфыным анаIэ тырагъэтыным зэхэсыгъом хэлэжьагъэхэм дырагъэштагъ.
КIАРЭ Фатим.