Top.Mail.Ru

ШышъхьэIур зыфэдэщтыр

Image description

Бэдзэогъу мазэр фабэу ыкIи гъушъэу икIыгъ. КъыхэкIыгъэх макIэу къызещхыгъэ мафэхэр. ГурытымкIэ фабэу щыIагъэр шапхъэхэм ашIокIыгъэп. Ощхэу къещхыгъэр процент 40 — 50-м нэсэу шапхъэхэм анахь мэ-­ кIагъ. Бэдзэогъум иящэнэрэ мэ­фипшI фабэр градус 38,7-м нэсыщтыгъ.

Гъэмафэм иаужырэ мазэу шы­шъхьэIур къихьагъ. Мы мазэм фабэр нахь зэкIакIоу ригъэ­жьэщт, бжыхьэм ифэмэ-бжьы­мэхэр къытехьащтых. ШышъхьэIу мазэр фэбэ дэдэу зыщагъэунэфыгъэр 1961-рэ илъэсыр ары, фабэр градус 41,3-м нэсэу щыIагъ. Илъэс 60-кIэ узэкIэIэ­бэжьмэ, 1970-рэ илъэсыр анахь чъыIагъэу агъэунэфыгъ, фабэу градуси 6 нахь щыIагъэп.

ШышъхьэIум фабэу щыIэщтыр ыкIи ощхэу къещхыщтыр шапхъэ­хэм ашIокIыщтэп.

Апэрэ мэфипшIыр фэбэщт ыкIи гъушъэу щытыщт. Чэщым фабэр градус 15 — 20, мафэм градус 27 — 32-рэ щыIэщт, къыхэкIыщтых фабэр градус 35 — 37-м зыщынэсыщтхэр.

ЯтIонэрэ ыкIи ящэрэ мэфипшIыр нахь чъыIэтагъэу щытыщт, пчыкIэ хэлъэу ощх къещхыщт, чIыпIэхэм лъэшэу къащещхыщт. Чэщым фабэр градус 13 — 18-м, мафэм градус 28 — 33-м акIэхьащт, градус 20 — 25-м нэсэу фабэр къеIыхэу къыхэкIыщт.

Мэфэ фэбэшхохэм ощх къыземыщхыкIэ, машIор къэхъуным ищынагъо щыIэщт. Псыхъохэм адэт псыр шапхъэу щыIэхэм ашIокIыщтэп. Ау ощхыр лъэшэу къызещхырэм, псыхъохэм адэт псыр къыдэкIоен ылъэкIыщт. Мэкъумэщ культурэхэм якъэгъэ­кIынкIэ ом изытет гумэкIыгъо къыздихьыщтэп.

КIАРЭ Фатим.