Гъэмафэм иIофыгъо шъхьаIэхэм ащыщ
Гъэмэфэ мэфэ жъоркъхэм цIыфхэр псыхъохэм, бассейнхэм, псыутIэхэм якIух. Арэу щытми, зыщыбгъэпскIыным фытемыгъэпсыхьэгъэ чIыпIэхэм псым ущахэхьаныр зэрэщынагъор зэкIэхэми къагурыIоу пфэIощтэп.
Урысые Федерацием ошIэ-дэмышIэ IофхэмкIэ и Министерствэ и ГъэIорышIэпIэ шъхьаIэу Адыгэ Республикэм щыIэм и къэралыгъо инспекцие къошъо цIыкIухэмкIэ и Гупчэ ипащэу Нэхэе Юрэ къызэриIуагъэмкIэ, илъэсым игъэмэфэ мазэхэм псыхъохэр щынэгъончъэу щытынхэм фэгъэхьыгъэ лъыплъэнпэшIорыгъэшъ Iофтхьабзэхэр рагъэкIокIых. Урысые Федерацием ошIэ-дэмышIэ IофхэмкIэ и Министерствэ и ГъэIорышIэпIэ шъхьаIэу Адыгэ Республикэм щыIэм и Гупчэ АР-м хэгъэгу кIоцI IофхэмкIэ и Министерствэ, зыныбжь имыкъугъэхэм яIофыгъохэмкIэ комиссием хэтхэр, къошъо цIыкIухэмкIэ Къэралыгъо инспекциер, Адыгеим илъыхъокIо-къэгъэнэжьэкIо отряд, общественнэ организациеу «Шыу хасэр» зэгъусэхэу зызщыбгъэпскIы мыхъущт чIыпIэхэр къаплъыхьэх, псыхъохэм цIыфым ищыIэныгъэрэ ипсауныгъэрэ къащыухъумэгъэнхэмкIэ шапхъэхэр зыукъохэрэм ыкIи псы Iушъохэм общественнэ рэхьатныгъэр ащызыукъохэрэм, джащ фэдэу псым ухахьэ зэрэмыхъущтыр зытетхэгъэ тамыгъэхэр зымыгъэуцугъэхэм административнэ пшъэдэкIыжьхэр арагъэхьы.
— ЦIыфхэр псым ымытхьэлэнхэм, шъобжхэр атещагъэ мыхъунхэм ыкIи псыхэр щынэгъончъэнхэм афэшI Урысые Федерацием ошIэ-дэмышIэ IофхэмкIэ и Министерствэ и ГъэIорышIэпIэ шъхьаIэу Адыгэ Республикэм щыIэм зызщагъэпскIырэ лъэхъаным щынэгъончъэу узэрэзекIон фэе методическэ унашъохэр муниципальнэ образованиехэм зэкIэми афигъэхьыгъэх, цIыфхэм ящынэгъончъагъэ къэухъумэгъэным епхыгъэ тамыгъэхэр псы Iушъохэм ащагъэуцунхэу унашъохэр афашIыгъэх, — еIо Нэхэе Юрэ.
ГъэIорышIапIэм игупчэ подразделение иинспекторхэм мэкъуогъу-бэдзэогъу мазэхэм уплъэкIун-дэкIыгъо 37-рэ зэхащагъ, зызщыбгъэпскIы мыхъущт псыутIэ 38-рэ фэдизмэ цIыфхэр аIусхэу къыхагъэщыгъ.
ПэшIорыгъэшъ Iофтхьабзэу зэрахьэхэрэм ахахьэу инспекторхэм псыр щынагъоу зэрэщытыр цIыфхэм агурагъэIуагъ, ащкIэ зэдэгущыIэгъу 98-рэ фэдиз адашIыгъ. Джащ фэдэу гъэсэныгъэ учреждениехэм, кIэлэцIыкIухэм зызщагъэпсэфырэ лагерьхэм инспекторхэр ащыIагъэх, псыр щынэгъончъэным ылъэныкъокIэ кIэлэцIыкIухэм зэдэгущыIэгъухэр адашIыгъэх.
— Псыхэм цIыфхэм мыхъо-мышIагъэхэр къазыкIыщяхъулIэрэр е псым зыкIитхьалэхэрэр зыгъэпскIыпIэ чIыпIэхэр ежьхэр зэрэфаеу къызэрэхахыхэрэр, псэу зыхахьэхэрэм зэрэщымысакъыхэрэр ыкIи ахэм япсауныгъэ къызэрэщамыухъумэрэр ары. КIэлэцIыкIухэм языгъэпсэфыгъо гъэмэфэ лъэхъан ны-тыхэр, алъыплъэщтхэ нахьыжъхэр ямыгъусэхэу псым макIох ыкIи зызщыбгъэпскIы мыхъущт чIыпIэхэр къыхахых. Псым екIодылIэнхэм лъапсэ фэхъухэрэм ащыщых зэтемыгъэпсыхьэгъэ чIыпIэхэм зызэращагъэпскIырэр, ешъуагъэхэу псым зэрэхахьэхэрэр, зыныбжь имыкъугъэхэм зыпари алъымыплъэу псым зэратIупщыхэрэр, шапхъэхэр зэраукъохэрэр. Анахьэу унаIэ зытетын фаехэр сабый цIыкIухэр ары. Ны-тыхэр ренэу ахэм алъымыплъэхэмэ, кIэлэцIыкIоу нэпкъым Iутхэми тхьамыкIагъо къяхъулIэн алъэкIыщт, — къыIуагъ Ю. Нэхаим.
ГъэIорышIапIэм иIофышIэхэм анахьэу анаIэ зытырагъэтырэр кIэлэцIыкIухэр псым ымытхьалэнхэр ыкIи шъобжхэр атещагъэ мыхъунхэр ары. Ащ фэдэ хъугъэ-шIэгъэ тхьамыкIагъохэм кIэлэцIыкIухэр ащыухъумэгъэнхэм фэшI Урысые Федерацием ошIэ-дэмышIэ IофхэмкIэ и Министерствэ и ГъэIорышIэпIэ шъхьаIэу Адыгэ Республикэм щыIэм ны-тыхэм закъыфегъазэ ясабыйхэм алъыплъэнхэу, япшъэрылъхэр икъу фэдизэу агъэцэкIэнхэу, сабыйхэм ящыIэныгъэрэ япсауныгъэрэ нахьыжъхэм аIэ зэрилъыр зыщамыгъэгъупшэнэу.
Мэфэ фабэхэм псым зыщагъэпскIыныр зикIасэхэм врачхэр къяджэх шъон пытэхэр амыгъэфедэнхэу, сыда пIомэ фабэмрэ шъонымрэ зызэхахьэхэкIэ, ащ псауныгъэр псынкIэу зэщегъакъо. ЕтIани цIыфыр ешъуагъэу псым зыхахьэкIэ, фэщым ыубытын ылъэкIыщт, ащ къыхэкIэу псым ытхьалэным ищынагъо къэуцу. Джащ фэдэу псым къыздихьырэ хъугъэ-шIэгъэ тхьамыкIагъохэм лъапсэ афэхъухэрэм ащыщ лъэгапIэхэм адэкIуаехэшъ, къызэрэхапкIэхэрэр.
— ЗыгъэпскIыпIэу узыхахьэ мыхъущтхэм хэушъхьафыкIыгъэ тамыгъэхэр аIутых нахь мышIэми, цIыфхэр пфэгъэдаIохэрэп, — еIо Юрэ. — ЫужкIэ ащ гумэкIыгъоу къыздихьын ылъэкIыщтхэм ягупшысэхэрэп, ежь ашъхьэ къихьэрэмкIэ мэзекIох. Анахьэу цIыфыр ешъуагъэмэ, нахь къаигъэ мэхъу. Чэфым зэрихьэу ар псым зыхахьэкIэ, ыгу фэщэчырэп, ылъакъохэр еубытых, къедэIужьхэрэп — джары нахьыбэрэмкIэ псым ытхьалэхэу къызкIыхэкIырэр.
ЗызщыбгъэпскIы мыхъущт чIыпIэхэм ахахьэхэрэм апае хэбзэгъэуцугъэ аштагъэу Iоф ешIэ. Мыщ къыдилъытэрэ шапхъэхэр зыукъохэрэм тазырхэр атыралъхьэх. Арэу щытми, ащи къыгъэуцухэрэп.
КIАРЭ Фатим.