Адыгэ Республикэм и Къэралыгъо упчIэжьэгъоу, Мыекъопэ къэралыгъо технологическэ университетым и Президентэу, социологие шIэныгъэхэмкIэ докторэу, профессорэу, гъэсэныгъэмкIэ Урысые академием иакадемикэу ТхьакIущынэ Аслъан ыныбжь илъэс 76-рэ зэрэхъугъэр хигъэунэфыкIыгъ.

Адыгеим илъэси 10-м ипэщэгъэ Ас­лъан Кытэ ыкъор 1947-рэ илъэсым Улапэ къыщыхъугъ, Адыгэ кIэлэегъэджэ институтым (джырэ АКъУ-м) филологиемкIэ, физическэ пIуныгъэмкIэ ифакультетхэм ащеджагъ. 1971-рэ илъэсым къыщыублагъэу физическэ культурэмкIэ ыкIи спортымкIэ икомитет, 1983-рэ илъэсым щегъэжьагъэу гъэсэныгъэм ылъэныкъокIэ пэщэ IэнэтIэ зэфэшъхьаф­хэр ащиIыгъыгъэх.

1993-рэ илъэсым Мыекъопэ технологическэ институтыр ыгъэпсыгъ ыкIи ащ ипащэ хъугъэ, пэщэныгъэ дызэрихьэзэ 2004-рэ илъэсым апшъэрэ еджапIэр университет ашIыжьыгъ. ТхьакIущынэ Аслъан Адыгеим и Парламент изэIугъэкIэгъу зэфэшъхьафхэм ядепутатыгъ, 2006-рэ илъэсым итыгъэгъэзэ мазэ и 13-м къыщыублагъэу 2017-рэ илъэсым ищылэ мазэ нэс Адыгэ Республикэм ипэщагъ.

А уахътэм тишъолъыр ихэхъоныгъэ лъэныкъо зэфэшъхьафхэмкIэ дэлэжьагъ. Ахэм ягугъу къышIыгъ АР-м и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат ТхьакIущынэ Аслъан имэфэкIкIэ фэгушIозэ:

«Республикэм щыпсэухэрэм ыкIи федеральнэ пащэхэм къызэрэдырагъа­штэрэм ишIуагъэкIэ, къырихьыжьэрэ Iофыгъохэр шIуагъэ хэлъэу гъэцэкIагъэ хъугъэх. Социальнэ ыкIи инфраструктурнэ псэолъабэ республикэм къиу­цуагъ, проектыбэу джырэ уахътэм шъолъырым щыпхырытщыхэрэм лъапсэ афэшIыгъэ хъугъэ. Аслъан Кытэ ыкъор джащ фэдэу лъэпкъ-культурнэ, гъэсэныгъэ ыкIи общественнэ-политическэ проектышхохэу лъэпкъхэм языкIыныгъэ, мамырныгъэм игъэпытэн афэIорышIэхэрэр пхырыщыгъэнхэм дэлэжьагъ. Ащ ишIуагъэкIэ илъэсыбэ хъугъэу Урысыем ишъолъыр рэхьатэу ыкIи зэтеуцуагъэу Адыгеир щыт. ТхьакIущынэ Аслъан непи Адыгеим ихэхъоныгъэ фэлажьэ къэралыгъо гъэ­IорышIэнымкIэ шIэныгъэу ыкIи Iоф­шIэкIэ амалэу иIэмкIэ къыддэгуащэзэ, апшъэрэ гъэсэныгъэм ихэхъоныгъэ иIахь хилъхьэ­зэ.

Аслъан Кытэ ыкъом рэзэныгъэ гущыIэхэр фэзгъазэхэ сшIоигъу илъэсыбэ IофшIагъэм пае ыкIи сыфэлъаIо псауныгъэ пытэ иIэнэу, бэгъашIэ хъунэу, IофшIэнхэм язэшIохынкIэ кIуачIэ иIэнэу!»