Тарихъыр ашIэным фэшI
Урысыем и Президентэу Владимир Путиным и УнашъокIэ 2023-рэ илъэсыр егъэджэкIо-гъэсакIом и Илъэсэу агъэнэфагъ. Ащ епхыгъэу республикэм икъалэхэм ыкIи ирайонхэм Iофтхьэбзэ зэфэшъхьафхэр ащэкIох.
Теуцожь районым ит къуаджэу Пэнэжьыкъуае дэт кIэлэцIыкIу тхылъеджапIэм ащ фэдэ Iофтхьабзэ бэмышIэу щызэхащагъ. Ащ ипащэу СтIашъу Аминэтрэ игуадзэу Хьакъуй Симэрэ зэхахьэм кIэщакIо фэхъугъэх.
Адыгабзэр ыкIи адыгэ литературэр языгъэхьырэ ЛIыхъурэе Розэ я 5-рэ классым ис кIэлэеджакIохэр игъусэхэу Iофтхьабзэм къырагъэблэгъагъэх. Розэ иIофшIэнкIэ сыдигъокIи къахэщэу, гъэхъэгъэшIухэр ышIыхэзэ ныбжьыкIэхэм яныдэлъфыбзэ арегъашIэ. «Бзэр лъэпкъым ыпс» ыIоу щыIэгъэ зэнэкъокъум ригъэджэрэ Тыгъужъ Батыр апэрэ чIыпIэр къыщыдихыгъ, ащ фэгъэхьыгъэ тхыгъэ «Адыгэ макъэм» инэкIубгъохэм ащыщ ар къихьагъ.
Iофтхьабзэм къырагъэблэгъагъ IофшIэным иветеранэу, илъэс заулэкIэ узэкIэIэбэжьмэ «Анахь кIэлэегъэджэ дэгъу» зыфиIорэ зэнэкъокъум текIоныгъэ къыщыдэзыхыгъагъэу, АР-м и Къэралыгъо Совет — Хасэм и Щытхъу тхылъ къызфагъэшъошагъэу, УФ-м народнэ просвещениемкIэ иотличникэу мы тхыгъэм иавтор.
ТхылъеджапIэм сызычIахьэм, зэрэмэфэкI мафэр къыгъэлъагъоу нэр пIэпихэу зэIухыгъагъ, къэгъэлъэгъон гъэшIэгъони къагъэхьазырыгъ. СтIашъу Аминэт кIэлэеджакIохэм нэIуасэ сафишIыгъ, гущыIэр къызысетым, апшъэ дэлъ галстукхэмкIэ гущыIапэр къезгъэжьагъ. КIэлэеджакIохэм джэуапэу къатыжьыгъэхэмкIэ якIэлэегъаджэ, еджэн сыхьатхэм афэшъхьафэу пIуныгъэ-гъэсэныгъэм фэгъэхьыгъэ зы сыхьатэу тхьамафэм къыхафэрэр дэгъоу зэригъакIорэр гурыIогъуае хъугъэп. Октябрьскэ революциешхом ыуж адыгэмэ хэкуисполком, партием ихэку Комитет яIэ зэрэхъугъэр къафэсIотагъ. ШIэныгъэмкIэ IофшIэнышхо зезыхьэгъэ Бэрсэй Умарэрэ Iэшъхьэмэфэ Даутэрэ ягугъу шъхьафэу афэсшIыгъ. ШIэныгъэм адыгэ шъолъырым зызэрэщиушъомбгъугъэр, тхакIохэри, усакIохэри, драматургхэри тиIэ зэрэхъугъэр къэсIуагъ. Пэнэжьыкъуайи усакIо къыдэкIыгъ, ар ЕхъулIэ Сэфэр. Ащ музей къыфызэIуахыгъ. Сэ сыкъызыщыхъугъэ къуаджэу Шыхьанчэрыехьабли нэIуасэ фэсшIыгъэх: тхакIуи, шIэныгъэлэжьи, артист цIэрыIуаби ащ къызэрэдэкIыгъэр ясIуагъ. Ахэр: Лъэустэн Юсыф, Мамый Абубэчыр, Мамый Руслъан, Мамый (ГъукIэлI) Зулихъан.
ЗэIукIэгъур сыхьатым нахьыбэрэ кIуагъэми, кIэлэеджакIохэм къин къащыхъугъэп, яшъыпкъэу къыхэлэжьагъэх. ЗишIуагъэ къэкIуагъэу къысщыхъурэр нэрылъэгъу IэпыIэгъоу дгъэфедагъэхэр ары. Гъэзет нэкIубгъохэм арытхэр сэри Iоф сшIэ зэхъум згъэфедэщтыгъэх. Зы тхыгъэ кIэкIкIэ зэкIэ къипIотыкIын плъэкIыщтэп, ау къасIомэ сшIоигъор тхылъеджапIэм иIофышIэхэми, кIэлэегъаджэхэми, кIэлэеджакIохэми Iофтхьабзэу рагъэкIокIыгъэмкIэ тызэрафэразэр ары. Мыщ фэдэ зэIукIэгъухэм къыткIэхъухьэрэ лIэужхэм ялъэпкъ итарихъ ашIэнымкIэ яшIогъэшхо къэкIо.
КОЩЭГЪУ Нуриет.