КIэлэцIыкIухэм ягъэмэфэ зыгъэпсэфыгъо уахътэ шIуагъэ къытэу зэхэщэгъэным ыкIи ахэм япсауныгъэ гъэпытэгъэным япхыгъэ Iоф­тхьабзэхэм Адыгеим мэхьанэшхо щараты.

[caption id="attachment_134658" align="aligncenter" width="800"] Iэшъынэ Аслъан.[/caption]

БэмышIэу республикэм ирайонхэм ыкIи икъалэхэм арыт гурыт еджапIэхэм мафэрэ Iоф зышIэрэ лагерьхэр къащызэIуа­хыгъэх. Еджэгъу илъэсыр къэзыухыгъэхэм яуахътэ джы джэ­гукIэ шIыкIэм тетэу макIо.

Кощхьэблэ районым мэкъуогъум и 10-м къыщегъэжьагъэу лагерь 11-мэ Iоф щашIэ. Мэфэ 21-м къыкIоцI кIэлэцIыкIу 672-мэ яуахътэ гъэшIэгъонэу агъэкIощт. Нэбгырэ 602-м республикэм ибюджет къыхэхыгъэ ахъщэмкIэ, 70-м муниципальнэ бюджетым имылъкукIэ зарагъэгъэпсэфыщт, ыпкIэ хэмылъэу гъогогъуитIо агъашхэх.

Еджэркъое гурыт еджапIэу N 3-м зыгъэпсэфыгъо уахътэр зэрэщагъакIорэр мы мафэхэм нэрылъэгъу тфэхъугъ, еджапIэм ыпэрапшIэу адыгэ шэн-хабзэхэм атетэу кIэлэеджакIохэм Iоф адашIэ.

Щагум тызыдахьэм шыку зэкIэтым адыгэ лъэпкъ шъуашэ зыщыгъ хъулъфыгъэ кIэрытэу, кIэлэцIыкIухэр къетэкъокIыгъэ­хэу тлъэгъугъэ. Ар тшIогъэшIэгъон хъугъэ, къызэрэтаIуагъэмкIэ, Еджэркъуае дэт культурэм и Унэ ипащэу ХъокIон Хьамедэ адыгэ шэн-хабзэхэр кIэлэцIыкIухэм къафеIуатэ.

ЕджапIэм ипащэу Хьасанэкъо Саидэ нэгушIоу къытпэгъокIыгъ ыкIи кIэлэцIыкIухэм яуахътэ гъэшIэгъонэу зэрагъэкIощтым пае ашIэхэрэр къытфиIотагъэх.

— Илъэс къэс тиеджапIэ лагерь къыщызэIотэхы, сабый­хэм агу рихьэу къекIуалIэх. Мы илъэсым кIэлэеджэкIо 60 къе­кIолIагъ. Ахэм аныбжь илъэ- си 7-м къыщегъэжьагъэу 17-м нэ­сынэу щыт, ау мыгъэ нахьыбэу къытфэкIуагъэхэр пэублэ классхэм арысхэр ары. ЫпэрапшIэу гъот макIэ зиIэ унагъо­хэм, сабыибэ зэрысхэм къа­рыкIыгъэхэр ары тштэхэрэр, джы­ри чIыпIэ щыIэ зыхъукIэ шIоигъоныгъэ зиIэхэр къетэгъэ­благъэх, — еIо тигущыIэгъу.

ШIокI имыIэу пчэдыжь къэс зарядкэ ашIы, пчэдыжьышхэм ыуж пэшIорыгъэшъ планэу зэхагъэуцуагъэм тетэу кIэлэ­еджакIохэм джэгукIэ зэфэшъхьафхэр, пIуныгъэ, патриоти­ческэ мэхьанэ зиIэ Iофтхьа­бзэхэр афызэхащэх, ахэм гущыIэгъу афэхъух.

— Мафэ къэс гъэшIэгъонэу, шIуагъэ къытэу кIэлэцIыкIухэм яуахътэ зэрагъэкIощтым тыпылъ. Кощхьаблэ дэт кинотеат­рэм, джащ фэдэу Хьакуры­нэ­хьаблэ щыIэ музееу Андыр­хъое Хъусен ыцIэ зыхьырэм ыпкIэ хэмылъэу тэщэх. Ащ нэ­мыкIэу дэгъэшI заводэу «Мам­рыкъо» зыфиIорэм тырегъэблагъэ, ащ иIофшIэн зэ­рэзэхищэрэр кIэлэ­еджакIохэм ашIогъэшIэгъон, нэмыкI Iоф­тхьабзэхэри ретэ­гъэкIокIых. Джащ фэдэу япсауныгъэ гъэпытэгъэным фэшI спорт зэнэ­къокъу зэфэшъхьаф­хэр афызэхэтэщэх, — еIо еджа­пIэм ипащэ.

[caption id="attachment_134659" align="aligncenter" width="800"] Iэшъынэ Аслъан.[/caption]

ХэшыпыкIыгъэу непэ гъогогъуитIо агъашхэх, шапхъэхэм адиштэу меню зэхэгъэуцуагъ. Зэзэгъыныгъэ адашIыгъэу ящыкIэгъэ гъомылапхъэхэр къа­фащэх, IэшIоу афаупщэрыхьых. Шхын щыугъэхэм анэмыкIэу, щэм хэшIыкIыгъэ гъомылэпхъэ зэфэшъхьафхэр, пхъэшъхьэ­-мышъхьэхэр, хэтэрыкIхэр, IэшIу-IушIухэр мафэ къэс аратых.

Мафэ къэс кIэлэцIыкIухэм ятемпературэ медицинэм иIофышIэ афешы, санитар шап­хъэхэр зэрифэшъуашэу агъэцакIэх.

КIэлэцIыкIухэр купищэу гощыгъэх.Ахэм вожатэхэр, кIэлэпIухэр ахэтых. ЗэкIэмкIи нэбгырэ 12 мэхъух: пщэрыхьакIохэр, медицинэм иIофышIэ, физкультурэр языгъэ­хьырэр, социальнэ кIэлэегъа­ джэр, психологыр, вожатэхэр.

Лагерым ипащэу Тхьаркъохъо Саидэ къызэриIуагъэмкIэ, А. Пушкиныр къызыхъугъэ ма­фэм ехъулIэу ащ ипроизведе­ние­хэм япхыгъэ сурэтхэр кIэлэ­цIы­кIу­хэм арагъэшIыгъэх, пшы­сэ­хэм къа­фяджагъэх, къафагъэ­лъэ­гъуа­гъэх. Джащ фэдэу Урысыем и Мафэ игъэкIоты­гъэу агъэмэфэ­кIыгъ, ащ нэмыкIэу мафэ къэс сэнаущыгъэу ахэ­лъыр къызыщагъэлъэгъон алъэ­кIыщт зэнэ­къокъухэр афызэхащэх, адыгэ джэгу амышIэу хъурэп.

— Амалэу тиIэм елъытыгъэу, зыгъэпсэфыгъо уахътэр кIэлэцIыкIухэм агу къинэжьыным, шIуагъэ хэлъэу зэхэщэгъэным тыпылъ, — еIо Саидэ. — Еджа­пIэм кружокхэр щызэхэтщагъэх. КIэлэцIыкIухэр ашIогъэшIэгъонэу ахэм ахэлажьэх. Сабыйхэр дгъэ­чэфынхэ закъор арэп пшъэ­рылъэу тиIэр, типрограммэ къы­дыхэлъытагъ кIэлэцIыкIухэм шIэныгъэ языгъэгъотыщт зэдэгу­щыIэгъухэм язэхэщэн. ГъогурыкIоным ишапхъэхэр амыукъонхэм фэшI полицием иIофышIэхэм зэдэгущыIэгъухэр зэхащэх. Адыгэ шэн-хабзэхэр къизыIотыкIырэ Iофтхьабзэ зэхэтымыщэу хъурэп. Мары непэ шым икъэбар, адыгэ шъуашэр зыфэда­гъэр, ар зэращыгъыщтыгъэр ХъокIон Хьамедэ къафеIуатэ. Джащ фэдэу ижъырэ адыгэ джэ­гукIэхэр ятэгъашIэх. Ащ нэ­мыкIэу адыгэ тхыпхъэм епхыгъэу Iоф адешIэ Бэрзэдж Людмилэ. Бзылъфыгъэ IэпэIасэм пхъэм хишIыкIыгъэ тхыпхъэхэр кIэлэеджакIохэм къафехьы, зэ­ришIыхэрэр къафеIуатэ, ахэр арегъэгъалэх.

КIэлэцIыкIухэм лъэшэу агу рехьы языгъэпсэфыгъо уахътэ зэрагъакIорэр, илъэс къэс къа­кIохэри ахэтых. Ахэр зыми фэ­мыгъэзагъэхэу зы такъикъи къыхэкIырэп, апкъышъол агъэпытэным, япсауныгъэ къэухъу­мэгъэным афэшI Iофтхьэбзэ зэ­фэшъхьафхэри афызэхащэх.

Лагерым мэфэ 21-у щагъэкIощтыр гъэшIэгъонэу зэрэзэхащэщтым имызакъоу, ар щынэгъон­чъэным лъэшэу пылъых. Экскурсие зэфэшъхьафхэм ащэн- хэм ыпэкIэ узэрэзекIон фаер къафаIуатэ.

ДЕЛЭКЪО Анет.