Лъэныкъо зэфэшъхьафхэм атегущыIагъэх
«Правительственнэ сыхьатыр» апэу повесткэм итыгъэхэм ащыщ. Пыдзэфэ пытэхэм яугъоин ар фэгъэхьыгъагъ. ЫпэрапшIэу ащ фэгъэхьыгъэу къэгущыIагъ АР-м псэолъэшIынымкIэ, транспортымкIэ, псэупIэ-коммунальнэ ыкIи гъогу хъызмэтымкIэ иминистрэ игуадзэу Лафышъэ Рэмэзан.
Ащ къызэриIуагъэмкIэ, цIыфхэм хэкIэу къырахырэр щыратэкъунэу чIыпIэ 1003-рэ республикэм щагъэпсыгъ. Ахэм контейнер 3094-у ащагъэуцугъэм щыщэу 589-р хэкIыр зэхэдзыгъэу Iущыгъэным тегъэпсыхьагъ. Ащ фэдэ бакхэр агъэфедэзэ икIыгъэ 2022-рэ илъэсым пластик тонни 9,3-рэ дащыгъ. Ыпэрэ 2021-м егъэпшагъэмэ, ар фэди 4,8-кIэ нахьыб.
ХэкIыр зэхэдзыгъэу дэщыгъэным фэгъэхьыгъэ проектым къыдыхэлъытагъэу мыгъэ Мыекъуапэ иплощадкэ 38-рэ икIэрыкIэу ашIыжьыщт. Ахэм кубическэ метри 3,5-рэ зэрыфэрэ контейнер 91-рэ ащагъэуцущт. Ащ пэIухьанэу муниципальнэ образованием сомэ миллион 15,5-рэ къытIупщыгъ, жъоныгъокIэ мазэм ыкIэм нэс а IофшIэнхэр аухынхэ фае. Доклад ужым депутатхэм упчIэхэр къатыгъэх. Шъолъыр операторым хэкIыр зэрэIуищырэм ыпкIэ къызэрилъытэрэм, пыдзэфэ пытэхэм ядэщын епхыгъэу цIыфхэм щыкIагъэу къыхагъэщыхэрэм, нэмыкIхэм ахэр афэгъэхьыгъагъэх. Мыхэм джэуапхэр къаритыжьыгъэх «ЭкоЦентрэм» и Адыгэ шъолъыр къутамэ ипащэу Алыбэрд Налбый.
Зэхэсыгъом хэбзэгъэуцугъэ 13-мэ япроектхэм щатегущыIагъэх ыкIи ахэм ащыщэу 11-р законэу аштагъ, тIумэ апэрэ еджэгъумкIэ ахэплъагъэх. Жъэгъэузым зимыушъомбгъуным пае шIэгъэн фаехэм, республикэм ис лъэпкъ зэфэшъхьафхэм яныдэлъфыбзэ, цIыфхэр ошIэ-дэмышIагъэхэм ащыухъумэгъэнхэм, унагъом, ныгъом, тыгъом ыкIи кIэлэцIыкIугъом якъэухъумэн, мэз зэфыщытыкIэхэм ягъэIорышIэн, бюджет зэфыщытыкIэхэм, нэмыкIхэм ахэр афэгъэхьыгъэх.
Джащ фэдэу мы зэхэсыгъом доклад къыщишIыгъ цIыфхэм яфитыныгъэхэр къэухъумэгъэнхэмкIэ Уполномоченнэу АР-м щыIэ Анатолий Осокиным. БлэкIыгъэ 2022-рэ илъэсым Iофэу ашIагъэр ащ къызэфихьысыжьыгъ. КъызэриIуагъэмкIэ, Уполномоченнэм цIыфхэр зыщыригъэблэгъэгъэ мафэхэм нэбгырэ 453-рэ къякIолIагъ. Тхьаусыхэу къарахьылIагъэхэм анахьыбэр Iэзэгъу уцхэр цIыфхэм аIэкIэгъэхьэгъэнхэм, фэтэрыбэу зэхэт унэхэм ачIэсхэм зэдагъэфедэхэрэм ягъэкIэжьын, псэупIэ-коммунальнэ фэIо-фашIэхэм ауасэ къызэралъытэрэм, пособиехэм, пенсиехэм ягъэнэфэн, социальнэ IэпыIэгъум афэгъэхьыгъагъэх.
ГумэкIыгъо зиIэу къяуалIэрэм ипчъагъэ нахьыбэ хъугъэми, муниципальнэ хэбзэ къулыкъухэм яIофшIакIэ епхыгъэ тхьаусыхэу къарахьылIэрэр проценти 6-кIэ нахь макIэу хъугъэу зэрагъэунэфыгъэр Уполномоченнэм къыхигъэщыгъ.
Адыгеим и Парламент ыгъэхьазырыгъэу федеральнэ гупчэм фэгъэзэгъэ джэпсалъэхэми зэхэсыгъом щатегущыIэхи аштагъэх. Ахэр «ПсэупIэр» зыфиIорэ къэралыгъо программэм иподпрограммэу унэгъо ныбжьыкIэхэм псэупIэхэр ягъэгъотыгъэнхэм фэгъэхьыгъэм хэлажьэхэрэм аныбжь зыфэдизын фаем, хэушъхьафыкIыгъэ цIыф купхэм ыпкIэ хэмылъэу Iэзэгъу уцхэр аIэкIэгъэхьэгъэнхэм, цIыфым пэIудзыгъэ шIыкIэм тетэу чIыфэ (микрозайм) зиштэкIэ, ар къэзытыхэрэм хъор-шэрыгъэ къыдызэрамыхьаным пае шIэгъэн фаехэм, гуманитар предметхэмкIэ егъэджэн федеральнэ программэ шъхьаIэхэм ягъэкIэжьын, нэмыкIхэм ахэр афэгъэхьыгъэх.
Урысые Федерацием инэмыкI субъектхэм яхэбзэихъухьэ къулыкъухэр кIэщакIо зыфэхъугъэхэми депутатхэр ахэплъагъэх, зэкIэми адырагъэштагъ.
ХЪУТ Нэфсэт.