КъашIырэр яфед, къэралыгъоми къышъхьапэ
Шъаукъо зэшхэу Аслъанрэ Зауррэ, Аслъан икIалэу Аскэри ягъусэу, Шэуджэн районым унэе хъызмэт ин щызыгъэпсыгъэхэм ащыщых.
Заур – предприниматель, Аскэр фермер хъызмэтшIапIэ зэхищагъ, Аслъан къуае къызыщашIырэ цехыкIэ егъэпсы, шIэхэу къызэIуихыщт. Iофым зыратыгъэу федэ зэряIэщтыр къызгурыIогъэ ыкIи зыгъэцэкIэрэ лэжьэкIо чаных. Мы лъэхъаным нэбгырэ 60 фэдизмэ IофшIэпIэ чIыпIэхэр арагъэгъотыгъэх.
Грантым ишIуагъэкIэ
2018-рэ илъэсым Аскэр сомэ миллионищ грантэу къыратыгъ. Ахъщэр хъызмэтым изегъэушъомбгъун пэIуигъэхьагъ. Былым лъэпкъ дэгъухэр къыщэфыхи фермэм тыригъэуцуагъэх, илъэс къэс ахэм ахегъахъо.
Непэ Iофхэм язытет ятэ къытфиIотагъ:
«Мэкъумэщ хъызмэт зэхэпщэныр псынкIэп, ау уишъыпкъэу упылъымэ, къыбдэмыхъун щыIэп. Былымхъуным къиныбэ къыпэкIы. Былымхэм афэшъхьафэу техникэу тиIэм хэдгъэхъуагъ. Ахэр лъапIэ хъугъэх, ау уимыIэхэ хъущтэп.
Былымхэри техникэри фермэм тетых. Мы лъэхъаным чэм 20 тщырэр, мафэ къэс литрэ 400 къакIэтэхы. Ащ щыщэу 100-р шкIэ цIыкIухэм рятэгъэшъу. Чэмхэм щэ дэгъу къакIэкIы, тхъоу хэлъыр проценти 5 — 6-м нэсы».
Фермэм былымышъхьэ 250-рэ щаIыгъ, ахэм афэшъхьафэу мэли 100 ыкIи пчэни 100 агъашхэ. ЩэфакIохэр къафэкIох, ныбгъэшъухэр, чэмхэр, мэлхэр ащэфых. Пчэнхэм ящэ ишIуагъэ зышIэхэрэри ыкIи зыщэфыхэрэри ахэм ахэтых.
Былымхэр зычIэт къакъырхэр зэтегъэпсыхьагъэх. Чэмхэр, шкIэхэр, къэхъугъакIэхэр куп-купэу, шъхьафхэу аIыгъых, дэгъоу агъашхэх. Псым, Iусым ащагъакIэхэрэп, арагъэшхыщтыр ежь-ежьырэу ахьаджы.
Техникэу зэрагъэуIугъэм фэдэ зиIэ районым зэримысыр мэкъу-мэщымкIэ ГъэIорышIапIэм иIофышIэхэм къытаIуагъ.
«Былымхэм ядгъэшхыщт Iусхэр зыхашIыкIырэ лэжьыгъэр къызщыдгъэкIыщт чIыгухэр къэтщэфыгъэх. Техникэм хэдгъэхъуагъ, фермэм складхэр, бгъагъэхэр, гъушъалъэхэр, гъэмэфэ Iэщхэр щытшIыгъэх. Ахэм зэкIэм мылъкоу апэIухьэрэр макIэп, грантэу къытатыгъэми ишIогъэшхо къэкIуагъ», — къытиIуагъ Аслъан.
Зэпымыоу къашIы
Къуае къызыщашIырэ цехэу Заур ыгъэлажьэрэр къызызэIуахыгъэр илъэс 14 хъугъэ. Ар ящагу дэт, зэпымыоу Iоф ешIэ. Къуаджэхэм Iоф зыщыпшIэн плъэкIыщт чIыпIэхэр яIэжьхэп.
Къэбэхьаблэ изакъоп, къыпэблэгъэ къуаджэхэми къарыкIыхэзэ цIыфхэр цехым IофышIэ къэкIох.
КъашIырэ продукциер шъолъыр 52-мэ ащаIуагъэкIы. НэIосэ дэгъухэр, щэфакIохэр бэу яIэх. КъызэрэтаIуагъэмкIэ, къуаер зыдащэхэрэм ащыщых Урал, Камчаткэр, Хабаровск, Владивосток,
Тамбов, Курск, Санкт-Петербург, Мурманск, Нижний Новгород, Ижевск, Омск, Сургут, Якутиер, нэмыкIхэри.
— Непэ щэфакIохэр къэбгъотынхэр нахь псынкIэ хъугъэ, — еIо Аслъан. — ПэIудзыгъэ шIыкIэм тетэу Iоф тэшIэ, зэзэгъыныгъэхэр адэтэшIых, уиунэ уисэу къуаер IубгъэкIын плъэкIыщт. Ежьхэм ямашинэхэм районым, республикэм, Краснодар краим продукциер ащызэбгыращы, чыжьэу зыщэхэрэр интернетымкIэ къагъотых.
ЯтIонэрэ цехыр
Шъаукъохэм джыри зы цех къызэIуахынэу агъэхьазырыгъ. Гъэмафэм нэс ащ иIофшIэн ригъэжьэщт. Къахахъорэр халъхьажьызэ ящыкIэгъэ оборудованиер къащэфыгъ, линиякIэ агъэпсыгъ. Ар зычIэтыщт псэуалъэр агъэкIэжьыгъ, ышъхьэ, пчъэ-шъхьаныгъупчъэхэр зэблахъугъэх.
Узэкъотмэ улъэш
Унэгъо хъызмэтым дэлажьэхэрэм анахьыжъыр Аслъан. Ар сыдигъуи зэпымыоу Iоф зышIэрэ цIыф. Дзэ летчикэу еджэнэу замыгъакIом, былым врач сэнэхьатыр зэригъэгъотыгъ, Славянскэ районым, Къэбэхьаблэ дэт фермэм Iоф ащишIагъ. Джэджэ щэ заводыр къеджи менеджерэу аштагъэу илъэс 20-м ехъугъэу Iоф ешIэ.
Унагъо иI, унэ дэгъу ышIыгъ. Iоф ымышIэу щысын ылъэкIырэп, щымыIэмэ, лъыхъозэ къегъоты, гумызагъ. Ышъхьэ, иунагъо, игупсэхэм къызэращымыкIэщтым игъашIэ фегъэIорышIэ. Джащ фэдэу цIыфхэми IэпыIэгъу афэхъу. Зизакъохэу, IэпыIэгъу зимыIэхэм, сымаджэхэм афэгумэкIы, ишIуагъэ арегъэкIы. Чылэм дэсхэм былым гъэ къэс Къурмэн мафэм аукIынэу ареты, зэхахьэхэм, мэфэкIхэм ахэлажьэ.
ИлэжьакIэ зэрэщысэтехыпIэм фэдэу ипсэукIи дахэ. Илъэсхэр лъэкIуатэхэми гухэлъхэр нахь макIэ хъухэрэп. Къин елъэгъуми, иIофшIакIэ узэрегъэхъуапсэ, рихьыжьагъэр гъунэм негъэсы, ыгъэцакIэрэм хахъо къыфехьы.
Арэу щытми, къыдэмыхъугъэу зыкIэхъопсэу щыIэмэ такIэупчIагъ. «Щэ къэзытырэ чэмхэр шъхьи 100-м нэзыгъэсы сшIоигъу. Фермэм ыбгъукIэ псыуцупIэ згъэпсынышъ пцэжъыехэр щысхъунэу сыфай. Шъаукъохэр зэкIэ къэрэкIох, зыщарэгъэпсэф», — къытиIуагъ ащ.
Унагъом игухэлъхэр къыдэхъунхэу, къуаджэм ыцIэ арагъаIоу, цIыфхэм шъхьэкIэфагъэ къафыряIэу бэрэ псэунхэу тафэлъаIо.
Шъаукъо Аслъангуащ.