Мыекъопэ къэралыгъо технологическэ университетым сэнэхьатыкIэу «Медицинэ кибернетикэр» зыфиIорэр щызэбгъэгъотын плъэкIынэу мыгъэ хъугъэ. Ар неущырэ мафэм исэнэхьат анахь пэрытхэм ахалъытэ.

«Медицинэ кибернетикэр» — сэнэхьат ныбжьыкIэу плъытэми хъущт, ащ врач-кибернетикхэр егъэхьазырых.

Урысыем ит апшъэрэ еджэпIэ 14-мэ а сэнэхьатыр ащызэрагъэгъоты. Мыекъопэ къэралыгъо технологическэ университетым хэхьэрэ Медицинэ институтыр ары сэнэхьатым зыщыфырагъэджэщтхэр, а Iофыгъом къыхэлэжьэщтых шIэныгъэ организациехэу медицинэ системэм игъэIорышIэн зыушэтыхэрэр.

Врач-кибернетикым медицинэ шIэныгъэ закъоп ыгъотырэр, ащ кибернетикэ гъэсэныгъэ иIэ мэхъу, кибернетикэм ылъапсэ, итеорие зэрегъашIэ, физиологическэ ыкIи клиническэ кибернетикэр, системэ зыхэлъ зэфэхьысыжьхэр зыфэдэхэр еушэтых.

Псауныгъэм икъэухъумэн ыкIи медицинэм илъэныкъо пстэуми, биомедицинэ уплъэкIунхэми врач-кибернетикыр ящыкIагъ. Врач-кибернетикым шIэныгъэзехьэ организациехэм, медицинэ еджапIэхэм, УФ-м псауныгъэр къэухъумэгъэнымкIэ и Министерствэ ащылэжьэн, IэнатIэхэр ащигъотын ылъэкIыщт.

Врач-кибернетикыр зыфэгъэзэгъэ лъэныкъохэр:

.Медицинэ информационнэ системэхэр ыкIи информационнэ технологиехэу медицинэм ыкIи псауныгъэм икъэухъумэнкIэ агъэфедэхэрэр ушэтыгъэнхэр, гъэпсыгъэнхэр, гъэлэжьэгъэнхэр.

.Клиническэ, экспериментальнэ ыкIи медикэ-демографическэ пчъагъэхэр зэфэхьысыжьыгъэнхэр.

.Медицинэ макъэхэмрэ теплъэхэмрэ Iоф адэшIэгъэныр.

.Медикэ-биологическэ шIэныгъэхэр хьисап амалхэр бгъэфедэхэзэ ууплъэкIунхэр.

.Хьисап статистикэмрэ аушэтыгъэ медицинэмрэ бгъэфедэзэ клиническэ уплъэкIунхэр гъэнэфэгъэнхэр.

.Медицинэ ыкIи биологическэ системэхэр гъэпсыгъэнхэр.

.Врачхэм унашъоу ашIырэм IэпыIэгъу зэрэфэхъущтхэ системэр зэхэгъэуцогъэныр, ащ искусственнэ шIэныгъэр къыхэгъэлэжьэгъэныр.

.Псауныгъэм икъэухъумэн епхыгъэ Iофыгъохэм ахэлэжьэгъэнымкIэ модельхэмрэ стандартхэмрэ зэхэгъэуцогъэнхэр.

.Геномнэ ыкIи транскриптомнэ пчъагъэу щыIэхэр биоинформатикэм иметодикэкIэ ушэтыгъэнхэр ыкIи гъэфедэгъэнхэр.

.Врачебнэ IофшIэныр: врач-статистикыр, врач-кибернетикыр, ординатурэ ужым — функциональнэ диагностикэмкIэ врачыр.

2023-рэ илъэсым коммерческэ шIыкIэм тетэу мы сэнэхьатымкIэ апэрэ еджакIохэр аштэщтых. Зэтыгъо къэралыгъо ушэтынхэм къахиубытэрэ предметхэу хьисапыр, урысыбзэр ыкIи ежьхэм къыхахырэм елъытыгъэу биологием, физикэм, информатикэм язырэр а сэнэхьатым феджэ зышIоигъохэм атынхэ фае.

«Псауныгъэм икъэухъумэн сымаджэхэм уяIэзэн закъор арэп къыхиубытэрэр. Ащ хэхьэх статистикэр, шIэныгъэ ушэтынхэр, цифрэ диагностикэм епхыгъэ шэпхъакIэхэр штэгъэнхэр, зэхэщэн Iофыгъуабэ. Кибернетикэр — ар шIэныгъэ отраслэу щыт, хъун ылъэкIыщтмэ алъэхъу ыкIи информационнэ системэ зэфэшъхьафхэр зэригъэIорышIэщтхэм адэлажьэ.

Медицинэр, биологиер, химиер, информатикэр, физикэр зэзыпхыхэрэ шIэныгъэу щыт кибернетикэр, ар псауныгъэм икъэухъумэн епхьылIэн хъумэ. А лъэныкъохэмкIэ тиуниверситет егъэджэн-лабораторнэ базэ дэгъу ыкIи профильнэ кафедрэхэр, профессорскэ-кIэлэегъэджэ купхэр иIэх. Врач-кибернетик сэнэхьатыр зэзыгъэгъотыхэрэр республикэ сымэджэщхэм ыкIи IэзапIэхэм врач-статистикхэу ащылэжьэнхэ алъэкIыщт.

Узым фэгъэхьыгъэ къэбарыр къаугъоиныр, отчетхэр агъэхьазырынхэр ыкIи эпидемиологием ылъэныкъокIэ шъолъырым изытет, ар зыфэдэ хъущтымкIэ зэфэхьысыжьхэр ашIынхэр ары ахэм япшъэрылъыщтыр. Джащ фэдэу ахэр шIэныгъэ учреждениехэм, фармакологическэ ыкIи ухъумэкIо компаниехэм, клиникэхэу инновационнэ Iэзэным фэгъэзагъэхэм ащылэжьэнхэ алъэкIыщт»,— къыIотагъ Мыекъопэ къэралыгъо технологическэ университетым иректорэу Къуижъ Саидэ.