Тэхъутэмыкъое районым ит къуаджэу Пэнэхэс дэт хъызмэтшIапIэу пцэжъыехъуным пылъыр илъэсипшIыкIэ узэкIэIэбэжьмэ агъэпсыгъ. Непэ ар мы лъэныкъомкIэ анахьыбэу продукцие къэзытIупщыхэрэм ащыщ.

ХъызмэтшIапIэр зиунэе предпринимателэу Дэрбэ Азэмат джырэблагъэ гущыIэгъу тызы­фэхъум къызэрэтиIуагъэмкIэ, мэкъу-мэщым фэгъэзэгъэгъэ чIыгоу бэшIа­гъэу зэрамыгъэ­федэжьырэм къыхэкIкIэ къамыл закIэ хъу­жьыгъэр агъэ­къабзи, гъогу фашIи, апэрэ хъу­пIэхэр ща­шIыгъагъэх. Ежь иунэе мылъку­кIэ ригъэжьагъ, ау къэралыгъом IэпыIэгъоу къыритыгъэр мы­хъугъагъэемэ, яIофшIэн зэрэлъымыкIотэщтгъагъэм къыкIегъэтхъы.

— Илъэситф­кIэ узэкIэIэ­бэжьмэ, хъыз­мэтшIапIэм изегъэушъомбгъун пае сомэ миллионих къытатыгъ. Ары апэрэ хэхъоныгъэхэр къызпкъырыкIыгъэхэр. АщкIэ пцэжъыер зыщытIыгъыщт бассейнхэр чIэтынхэу зы унэ дэгъу тшIыгъэ, тэ тимылъку хэдгъа­хъуи лъэхъаным шIыкIэу къыздихьыгъэхэр щыдгъэфедэнхэм фэшI ищыкIагъэр чIэдгъэуцуагъ.

Непэ хъызмэтшIапIэм пцэ­жъые лъэпкъхэу стерлядь, осетр, севрюга зыфэпIощтхэр къыщагъэхъух ыкIи щаIыгъых. Пащэм тызэрэщигъэгъозагъэмкIэ, стерлядир къырарагъэщышъ джыри зэрэцIыкIоу ащэ. Джащ фэдэу икрар пцэжъые консервэхэр зышIырэ хъызмэтшIапIэхэм ащэ­фы, Урысыем ичIыпIэ зэ­фэ­шъ­хьафхэм ащыIуагъэкIы. Блэ­кIы­гъэ 2022-рэ илъэс закъом сомэ миллион 43-м ехъу ауасэ продукцие ащагъ.

Дэрбэ Азэмат къызэриIуа­гъэмкIэ, 2021-рэ илъэсми хъыз­мэтшIапIэу Iоф зышIэхэрэм заушъомбгъуным пае къэралыгъо IэпыIэгъоу грантхэр яты­гъэн­хэм фэгъэхьыгъэ программэм хэлэжьагъэх.

Ащ къызэрэ­щыдэ­лъытагъэм тетэу, ежьхэм ямылъкоу халъхьан фаери, нэ­мыкIэу ищыкIагъэхэри игъом ыкIи икъоу загъэхьазырхэм программэм хэфагъэх. А илъэ­сым ыкIэм сомэ миллиони 4 къаратыгъ. АщкIэ джыри обору­дованием хагъэхъуагъ, продукциер рызэращэнэу автомашинэ ащэфыгъ.

— ТапэкIэ икрар тымыщэу, тэр-тэрэу банкэхэм арытлъхьаным тыкъыфэкIон гухэлъ тиI, бэ тетымыгъашIэу ащ ыуж ти­хьащт, — къыIуагъ хъызмэт­шIапIэм ипащэ.

IофшIэпIэ чIыпIих мы уахътэм хъызмэтшIапIэм къеты. Ащ нэмыкIэуи, IофшIэнхэр бэу къызэ­хахьэхэмэ, зэзэгъыныгъэ шIы­кIэм тетэу цIыфхэр къырагъэ­благъэх. Азэмат тызэрэщигъэгъозагъэмкIэ, икрар ежьхэм бан­кэхэм аралъхьанэу производствэр загъэпсыкIэ, IофшIэпIэ чIыпIэхэми ахэхъощт.

Джырэблагъэ мы хъызмэтшIапIэм щыIагъ АР-м и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат. ЯIофшIэн зэрэлъыкIуатэрэм, гухэлъэу яIэхэм защигъэгъозагъ.

— Мэкъумэщ хъызмэтым IэпыIэгъу етыгъэныр апшъэ тшIыхэрэм ащыщ. Къэралыгъо программэу республикэм щыпхырытщыхэрэм яшIуагъэкIэ бизнес цIыкIум ыкIи гурытым заушъомбгъун амал яIэ хъугъэ. Ар экономикэм хэхъоныгъэхэр ышIынхэм, IофшIэпIэ чIыпIэхэр, хэбзэIахьэу бюджетым къыха­хъорэр нахьыбэ хъуным, IэкIыбым къитымыщэу, мыщ къыща­шIыгъэ гъомылапхъэхэр дгъэфе­дэнхэм ар афэIорышIэщт, — къыIуагъ республикэм ипащэ иеплъыкIэ къыриIотыкIзэ.

Дэрбэ Азэмат иIофшIэгъухэр пцэжъыехъуным имызакъоу, чIыгулэжьынми ыуж итых. Гектари 120 — 150-рэ илъэс къэс алэжьы. Ащ инахьыбэр ежьхэм яунай, цIыфхэм япайхэр бэджэндэу аштэуи мэхъу, коцыр, тыгъэгъазэр ары нахьыбэу къа­гъэкIырэр.

ХЪУТ Нэфсэт.