Ащыгъупшэхэрэп
Шэуджэн районым щыщхэу дзэкIолI 63-рэ хэушъхьафыкIыгъэ дзэ операциеу Украинэм щыкIорэм хэлажьэ. ЗэкIэми унагъохэр, сабыйхэр яIэх.
Ахэр ягупсэхэм къызэраухъумэщтыгъэхэм къыщамыгъакIэу район администрациери, къоджэ псэупIэхэм япащэхэри, цIыф къызэрыкIохэри афэгумэкIых.
Район администрацием иIофхэм ягъэIорышIакIоу Джэнчэтэ Азэмат IэпыIэгъу Iофтхьабзэхэр зэрэзэхащэхэрэм тыщигъэгъозагъ.
— Районым икIыгъэ дзэкIолIхэм зэзэгъыныгъэкIэ нэбгырэ 11-рэ яшIоигъоныгъэкIэ операцием хэлажьэхэу нэбгыри 4-рэ ахэтых. ЗэкIэми яунагъохэм гупсэфыгъо арылъэп, къызыкIожьыщтхэр ашIэрэп, — еIо Азэмат.
— IэпыIэгъур нахьыбэу сыда зыфэгъэзагъэр, сыд фэдэ Iофыгъохэр ара?
— ЩыкIагъэу яIэхэр зэфэшъхьафых. Мары унэгъо 11-мэ яунэхэм гъэстыныпхъэ шхъуантIэр джыри ящэлIагъэп. Хабзэм сомэ минишъэ зырыз ахэм къафитIупщыгъ, унэгъуи 9-м ахъщэр къаIэкIэхьэгъах. ЕджакIохэр зиIэ унэгъо 20-мэ якIэлэцIыкIухэр ыпкIэ хэмылъэу еджапIэм щагъашхэх. Джащ фэдэу кIэлэцIыкIу IыгъыпIэхэм зисабый зыщэхэрэми ахъщэ арагъэтырэп.
— ЩыкIагъэ зиIэхэм ежь-ежьырэу зыкъышъуфагъазэу мэхъуа?
— Ащ фэди мэхъу. Мары зиунашъхьэ зыфагъэцэкIэжьыгъэ унагъо, гъэстыныпхъэ къызфащагъэхэр щыIэх. БэмышIэу зичэу зэблэхъугъэн фэе унагъом чэукIэм ишIын хэхьащт пстэури къыфащэфыгъ. Фагъэуцунэуи щытыгъ, ау ежьхэр зэрэфаехэу чэур ашIынэу рахъухьагъ.
— ЕгъашIэм адыгэхэр зэдеIэжьхэу, ягушIуагъуи, янэшхъэигъуи зэдагощхэу щытыгъ. Къуаджэхэм ащыпсэухэрэм а лъэпкъ шэн-хабзэр чIамынагъэу къысшIошIы…
— ЦIыфыгъэ зэхэтыкIэр нахь къызытхэщырэр цIыфхэр гумэкIыгъо зыхафэкIэ ары. Районым ис фермерхэм, предпринимательхэм шIушIэ Iофхэр ащыгъупшэхэрэп. Щысэ къэсхьын слъэкIыщт.
Хэгъэгум иухъумакIо и Мафэ бэмышIэу хэдгъэунэфыкIыгъ. хъызмэтшIапIэу «Асханым» ипащэ Украинэм щыIэ кIалэхэм яунагъохэр зэрытхэгъэ тхылъ фэдгъэхьазырынэу къыкIэлъэIугъагъ. Унэгъо 63-у зилъфыгъэхэр имысхэм зэкIэми укъэбзыгъахэхэу чэт тфырытф аратыгъ. Къоджэ псэупIэхэм лыр аIэкIагъэхьагъ, ахэм унагъохэм атырагощэжьыгъ.
— Ари псапэ. «Псапэ зышIэрэм къыIокIэжьы» аIо. Ыгу къыриIоу, хьалэлыгъэ хэлъэу къин зытелъым IэпыIэгъу фэхъугъэм ыцIэ къепIомэ емыкIу зыIохэрэри щыIэх.
— ДзэкIолIхэм яунагъохэм IэпыIэгъу афэхъухэрэр зэтефыгъэх. Мары хъызмэтшIапIэу «Зарям» ипащэ ахъщэкIэ ишIуагъэ аригъэкIыгъ. ПсэупIэхэу Заревэмрэ Дукмасовымрэ адэт тучанхэм цIыфхэм къырахьылIэрэ щыгъынхэмрэ шхыныгъохэмрэ кIалэхэм афарагъащэх. ДакIоу ХьапэкIэ Мирэ ыдырэ щыгъынхэри Украинэм ащэрэ пкъыгъохэм ахэлъых.
ЗэкIэми тафэраз. ЗишIуагъэ къэзыгъэкIорэ пстэуми «тхьашъуегъэпсэу» ятэIо.
— Азэмат, тхьамафэ къэс зэпымыгъэоу унэгъо 63-рэ къэпкIухьаныр, ящыкIагъэ зэбгъэшIэныр псынкIагъоп. Хэта IэпыIэгъу къышъуфэхъурэр?
— Анахьэу социальнэ IофышIэхэмрэ волонтерхэмрэ. Унагъо пэпчъ зы волонтер епхыгъ. Унагъом ипсэукIи, щыкIагъэу иIэхэри ахэм ашIэ. Тхьамафэ къэс Iофхэм язытет район администрацием ипащэ лъытэгъэIэсы. Къулыкъу пстэуми тызэдеIэжьызэ унагъохэм талъэплъэ, ящыкIагъэхэр афэтэгъэцакIэх.
— ГумэкIыгъо хэфэгъэ унагъохэу шъуздакIохэрэм ягупсэхэр къэкIожьыгъэхэу гушIуакIо шъуафэкIонэу, дзэкIолIхэм зэкIэми псаоу къагъэзэжьынэу тафэлъаIо.
ДэгущыIагъэр Шъаукъо Аслъангуащ.