Апэрэу Мыекъуапэ щыкIуагъ
Урысые зэнэкъокъоу «Мастер года» зыфиIорэм ибыракъ ятыгъэным фэгъэхьыгъэ Iофтхьабзэр непэ АР-м и Къэралыгъо филармоние щыкIуагъ.
Урысые Федерацием просвещениемкIэ иминистрэу Сергей Кравцовымрэ Адыгэ Республикэм и ЛIышъхьэу КъумпIыл Муратрэ а Iофтхьабзэр къызэIуахыгъ. Мыщ къекIолIагъэх Къэрэщэе-Щэрджэс Республикэм и ЛIышъхьэу Рашид Темрезовыр, Къэбэртэе-Бэлъкъар Республикэм и ЛIышъхьэу КIокIо Казбек, Республикэу Ингушетием и ЛIышъхьэу Махмуд-Али Калиматовыр, Адыгэ Республикэм и Къэралыгъо Совет — Хасэм и Тхьаматэу Владимир Нарожнэр, Адыгеим ыцIэкIэ сенаторхэу Хъопсэрыкъо Муратрэ Александр Наролинымрэ, АР-м ыцIэкIэ Къэралыгъо Думэм идепутатэу Хьасанэкъо Мурат, АР-м иминистрэхэм я Кабинет хэтхэр, АР-м и Къэралыгъо Совет — Хасэм идепутатхэр, гурыт сэнэхьат гъэсэныгъэ ягъэгъотыгъэнымкIэ организациехэм, общественнэ организациехэм япащэхэр, кIэлэегъаджэхэр, гурыт сэнэхьат гъэсэныгъэм исистемэ егъэджэнымкIэ имастерхэр, студентхэр.
2021-рэ илъэсым къыщегъэжьагъэу Урысые зэнэкъокъоу «Мастер года» зыфиIорэр Урысые Федерацием щэкIо. Егъэджэн IофымкIэ гъэхъагъэу яIэхэм япхыгъэу ар щыт. Илъэсэу икIыгъэм зэнэкъокъум икIэух чэзыу Екатеринбург щыкIуагъ. Къыблэ федеральнэ шъолъырымкIэ ащ хэлэжьагъэхэр непэ Мыекъуапэ къэсыгъэх. Урысые зэнэкъокъоу «Мастер года» зыфиIорэм ибыракъ ятыгъэным фэгъэхьыгъэ Iофтхьабзэр щыкIонэу къалэр агъэнэфагъ. ИгъэкIотыгъэ Iофтхьабзэр апэрэу зэхащагъ ыкIи Урысые Федерацием ифедеральнэ шъолъыри 8 къыхеубытэ. Министрэу Сергей Кравцовым быракъыр ритыгъ Къыблэ федеральнэ шъолъырым ыцIэкIэ эстафетэм и ЛIыкIоу Елена Ганоцкэм.
Адыгэ Республикэм гурыт сэнэхьат гъэсэныгъэм ылъэныкъокIэ гъэхъагъэу ышIыгъэхэм якъэгъэлъэгъонкIэ Iофтхьабзэр ублагъэ хъугъэ. УФ-м просвещениемкIэ иминистрэ иупчIэхэм экспозицием хэлажьэхэрэм джэуапхэр къаратыжьыгъэх, егъэджэн Iофым ылъэныкъокIэ анахь Iофыгъо шъхьаIэхэм ыкIи гъэсэныгъэмкIэ организациехэм гъэхъагъэу ашIыгъэхэм афэгъэхьыгъэу ахэм къаIотагъ.
Адыгеим и ЛIышъхьэ УФ-м просвещениемкIэ иминистрэ республикэм ынаIэ къызэрэты-ридзагъэм пае зэрэфэразэр къыхигъэщыгъ ыкIи къыIуагъ Правительствэм иIэпыIэгъу хэлъэу грант программэхэм яшIуагъэкIэ Адыгеим колледжхэм, техникумхэм мылъку-техникэ лъэныкъохэмкIэ нахь зызэрэзэтырагъэпсыхьэрэр, ащ дакIоу сэнэхьат гъэсэныгъэм ылъэныкъокIэ студентхэм яухьазырыныгъэ нахьышIоу зэрэзэхащэрэр, республикэм экономикэмкIэ ищыкIэгъэ IофышIэхэр къыIэкIэхьанхэм иамал иIэ зэрэхъурэр.
Сергей Кравцовым къызэрэхигъэщыгъэмкIэ, хэгъэгур зэрэпсаоу пштэмэ, гурыт сэнэхьат гъэсэныгъэм исистемэ псынкIэу хэхъоныгъэ ешIы. Урысые Федерацием и Президент Федеральнэ ЗэIукIэм фэкIорэ Джэпсалъэу къышIыгъэм къыщигъэуцугъэ пшъэрылъхэм ягъэцэкIэн епхыгъэ IофыгъохэмкIэ бэмышIэу зэIукIэ щыIагъ, джащ фэдэу федеральнэ проектэу «Профессионалитет» зыфиIорэм зегъэушъомбгъугъэнми анаIэ тырадзагъ.
Министрэм джащ фэдэу къыхигъэ-щыгъ я 9-рэ классхэм арысхэм гурыт сэнэхьат гъэсэныгъэ яIэным мэхьанэшхо зэриIэр, ахэр къэзыуххэрэм IофшIэн ягъэгъотыгъэным ылъэныкъокIэ Iофхэр нахьышIоу зэхэщагъэ зэрэхъухэрэр, Адыгеири хэгъэгум икъыблэ лъэныкъо ишъолъырхэри ахэм ахэхьэх.
«Мэкъу-мэщым, машинэшIыным, атомнэ промышленностым ыкIи нэмыкI отраслэхэм япхыгъэу проектэу «Профессионалитетыр» агъэфедэн зэралъэкIыщтым имызакъоу, бизнес цIыкIумрэ гурытымпэ яхэхъоныгъэкIэ специалистхэм ягъэхьазырын лъэшэу тынаIэ тедгъэтыщт, шъолъырхэм нахь ящыкIэгъэ лъэныкъохэм такъыпкъырыкIышт. ГущыIэм пае, республикхэм япащэхэм тызтегущыIагъэр зекIон кластерым, джащ фэдэу фэIо-фашIэхэм ягъэцэкIэн ылъэныкъокIэ Iоф зышIэн зылъэкIыщтхэр гъэхьазырыгъэнхэр ары. Мы илъэсым къыщегъэжьагъэу колледжхэр зэтегъэпсыхьэгъэнхэм пае грантхэм сомэ миллион 70 фэдиз къафыхэтэгъэкIы. Ахэр джырэ уахътэм диштэрэ учреждениехэу, шIэныгъэ куу къязытырэ чIыпIэхэу хъунхэм тынаIэ нахь тедгъэтыщт. Джащ тетэу шъолъырхэм яэкономикэ, тихэгъэгу иэкономикэ хэхъоныгъэ ядгъэшIыщт», — къыхигъэщыгъ Сергей Кравцовым.
Мы Iофтхьабзэм илъэхъан министрэм джащ фэдэу къыхигъэщыгъ гъэсэныгъэм ихэхъоныгъэкIэ Адыгеим Iофышхо зэрэщызэшIуахырэр. Лъэныкъо зэфэшъхьафхэмкIэ республикэр нэмыкI шъолъырхэм щысэтехыпIэ афэхъун зэрилъэкIыщтри къыIуагъ. АР-м и ЛIышъхьэ шъхьафэу зэрэфэразэр ащ къыхигъэщыгъ. Гъэсэныгъэм изытет нахьышIу хъунымкIэ, волонтерствэм зегъэушъомбгъугъэнымкIэ ащ иIэпыIэгъу хэлъэу республикэм бэ зэрэщызэшIуахырэр къыхигъэщыгъ. НыбжьыкIэхэр хэлажьэхэзэ Iофтхьэбзэ 200-м ехъу илъэс къэс республикэм щагъэцакIэ. Гъэсэныгъэм ихэхъоныгъэ, шIушIэ IэпыIэгъум зэрэхэлажьэхэрэм ялъытыгъэу УФ-м просвещениемкIэ иминистрэ Адыгэ Республикэм и ЛIышъхьэ къыритыгъ бгъэхэлъ тамыгъэу «За милосердие и благотворительность» зыфиIорэр.
Адыгеим и ЛIышъхьэ республикэм гъэсэныгъэр джыри нахь дэгъоу щызэхэщэгъэнымкIэ IэпыIэгъоу къаратырэм пае зэрэфэразэр федеральнэ министрэм къыриIуагъ, джащ фэдэу гъунэгъу шъолъырхэм я Пащэхэу республикэм къэкIуагъэхэм ыкIи зэкIэ Iофтхьабзэм хэлажьэхэрэм шIуфэс къарихыгъ.
ЕгъэджэкIо-гъэсакIом и Илъэсэу Урысыем щагъэнэфагъэм тефэу Адыгеим мыщ фэдэ Iофтхьабзэу щызэхащагъэм мэхьанэшхо зэриIэр КъумпIыл Мурат хигъэунэфыкIыгъ. Экономикэм зыкъыIэтынымкIэ сэнэхьат гъэсэныгъэм мэхьанэу иIэм АР-м и ЛIышъхьэ анаIэ тыраригъэдзагъ. УФ-м и Президентэу Владимир Путиным Федеральнэ ЗэIукIэм фигъэхьыгъэ Джэпсалъэм къызэрэщыхигъэщыгъэмкIэ, хэгъэгум «гурыт звенэм къыхиубытэрэ специалистхэр ищыкIагъэх ащ ищынэгъончъэнкIэ ыкIи нэмыкIхэм янэкъокъун амал иIэнымкIэ». Шъолъырхэм пшъэрылъ къафигъэуцугъ мы илъэс блэгъи 5-м къыкIоцI хэгъэгум иэкономикэ пае рабочэ сэнэхьатхэмкIэ специалист миллионым ехъу къагъэхьазырынэу.
«Мы аужырэ илъэсхэм сэнэхьат гъэсэныгъэм хэхъоныгъэ егъэшIыгъэнымкIэ республикэм Iофэу щызэшIотхырэр нахьыбэ тшIыгъэ. Хэгъэгум и Правительствэ, Урысыем просвещениемкIэ и Министерствэ яIэпыIэгъу хэлъэу джырэ уахътэм диштэрэ шIыкIэ-амалхэр еджапIэхэм ащытэгъэфедэх, мылъкумкIи техникэмкIи учреждениехэр нахь зэтетэгъэпсыхьэх, мастерскойхэм къатефэрэр зэкIэ ащагъэцэкIэн алъэкIыным яамалхэр ятэтых. Лъэпкъ проектэу «Гъэсэныгъ» зыфиIорэм диштэу мы аужырэ илъэсищым сэнэхьат гъэсэныгъэм иучреждении 4-мэ лъэныкъо зэфэшъхьафхэм атегъэпсыхьагъэу мастерской 11 ащызэхэтщагъ. Илъэсэу икIыгъэм Мыекъопэ индустриальнэ техникумым сэнэхьат гъэсэныгъэмкIэ Гупчэ къыщызэIутхыгъ», — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.
Джащ фэдэу федеральнэ проектэу «Профессионалитетым» Адыгеир хэхьан мурад иI. Гурыт звенэм къыхиубытэрэ специалистхэм яегъэджэнрэ ягъэхьазырынрэ нахь лъэгэпIэ иным тещэгъэнхэмкIэ ащ ишIуагъэ къэкIощт. АР-м и ЛIышъхьэ зэрилъытэрэмкIэ, республикэм специалистхэр фэгъэхьазырыгъэнхэмкIэ IофшIэнэу зэшIуахырэм амалышхохэр къытыщтых, а еджапIэхэр къэзыухыхэрэм IофшIэн ягъэгъотыгъэнымкIи ащ гугъэпIэшхохэр рапхых, кIэлэегъаджэхэмрэ мастерхэмрэ яIофшIэнкIэ Iэрыфэгъу амалхэр яIэнхэм, сэнэхьатым уасэу фашIырэм зыкъегъэIэтыгъэным япхы- гъэу яшIуагъэ къэкIощт.
ИкIэухым АР-м и ЛIышъхьэ зэкIэ кIэлэегъаджэхэм сыд фэдэрэ ублапIи гъэхъагъэхэр ащашIынхэу афэлъэIуагъ, зэнэкъокъоу «Мастер года» зыфиIорэм хэлажьэхэрэми ямурадхэр къадэхъунхэу афиIуагъ. Нафэу зэрэщытымкIэ, Адыгеим шIэхэу ащ ишъолъыр чэзыу щаублэщт.