Адыгэ Республикэм и Лъэпкъ тхылъеджапIэ шIэжь Iофтхьабзэу «Блокаднэ хьалыгъу» зыфиIорэр щызэхащэгъагъ.

Ар зэрэ Урысыеу щырекIокIы, дзэ щытхъум и Мафэ ыкIи Ленинград блокадэр зэрэщытэу зытырахыжьыгъэр (щылэ мазэм и 27-р, 1944-рэ илъэсыр) илъэс 79-рэ зэрэхъугъэм афэгъэхьыгъ.

IофтхьабзэмкIэ кIагъэтхъымэ ашIоигъуагъ — блэкIыгъэмрэ джырэ уахътэмрэ яхъугъэ-шIагъэхэр сыдигъокIи зэрэзэпхыгъэхэр, ахэр тарихъ шIэжьым зэрэщыщхэр ыкIи ухъумэгъэнхэ зэрэфаер.

Iофтхьабзэм итамыгъэу щытыгъэр хьалыгъу бзыгъэ такъы­рэу грамми 125-рэ зыщэчырэр ары. Мы шапхъэр мафэ къэс къэлэдэсхэм блокадэм илъэ­хъан аратыщтыгъэ анахь макIэр ары. ИинагъэкIэ тихэгъэгукIэ ятIонэрэ къалэу алъытэрэ Ленинград зэо охътэ фыртынэм хьазабэу зыхэтыгъэр ыкIи къалэм иухъума­кIохэм ящэIагъэ зэрэгъунэнчъа­гъэр блокадэм къыгъэнэфагъ. Къалэм зы унэгъо закъуи къыдэнэгъагъэп мы тхьамыкIагъор къынэмысыгъэу, ыпсэ хэмы­Iэжьыгъэу. Мы хъугъэ-шIэгъэ гуихым — блокадэм, ныбжьырэу зэо лъэхъаным ицIыфхэм ящыIэныгъэ имызакъоу, къэкIощт лIэужхэми ядунэееплъыкIэ-гъэ­псыкIи зэблихъугъ.

ШIэжь сыхьатэу «Блокаднэ хьалыгъу» зыфиIорэм къалэу Мыекъуапэ иеджэпIэ зэфэшхьаф­хэм, Адыгэ республикэ гимназием, гурыт еджапIэу N 13-м къарыкIыгъэхэр, кIэлэегъаджэ­хэр, культурэм иIофы­шIэхэр, СМИ-хэр ыкIи тхылъ­еджапIэм иIофышIэхэр хэлэжьагъэх.

Тарихъ шIэныгъэхэмкIэ докторэу, профессорэу, АКъУ-м тарихъымкIэ ифакультет иапэрэ деканыгъэу, АР-м изаслуженнэ IофышIэшхоу Елена Малышевар хэлэжьагъ. Ащ Хэгъэгу зэошхом итхьамыкIэгъо хъугъэ-шIагъэхэр, гъаблэм ыкIи чъыIэм имэфэ хьылъэхэр Ленинград щыпсэущтыгъэхэм зэращэчыгъэр, ахэм хьэр псашъо пыижъым зэраригъэщагъэр, ау хьазаб мэшIо­шхом яхэгъэгу шIулъэгъу зэращимыгъэгъупшагъэр, шIошъхъуныгъэ пытэу щыIэныгъэм фыряIагъэр пфикIыкIынэу зэрэщымытыгъэр Е.М. Малышевам щысэхэмкIэ ныбжьыкIэхэм къа­фыриIотыкIыгъ. Сыд фэдэрэ зауи, зэрэжъалымыр, зэрэхьазабыр кIигъэтхъыгъ, блокадэм илъэхъан Ленинград мазэм нэбгырэ мини 130-рэ зэрэщы­лIэщтыгъэр къыIуагъ. УиблэкIыгъэ тарихъ икъоу пшIэн зэрэфаер ухэтми, уапэкIэ узыгъаплъэу ыкIи узэкIэзыугъуаеу ы­лъытагъ.

ШIэжь сыхьатым къыдыхэлъы­тагъэу, тхылъ экспозициеу «Блокадный хлеб: символ жизни и надежды» зыфиIорэр тхылъеджапIэм щызэхащэгъагъ ыкIи ар къыриIотыкIыгъ библиотекарь шъхьаIэу Марина Волковец. Ленинград блокадэр анахь нэкIубгъо шIуцIэу титарихъ къызэрэхэнагъэр, гуимыкIыжь тарихъ хъугъэ-шIагъэмкIэ тхакIохэм, тарихълэжьхэм атхыгъэ тхылъ зэфэшъхьафыбэр, дзэ корреспондентхэм ягукъэ­кIыжьхэр ыкIи ежь цIыфэу мы уахътэм хэтыгъэхэм къаIотэжьыгъэхэр, ясурэтшIыгъэхэр, усэхэр, орэдхэр, сурэттехыгъэ нэшхъэйхэр ыкIи а пстэумэ акIыIужьэу, илъэси 10 зыныбжьыгъэ пшъэшъэжъые цIыкIоу Таня Савичевам идневник — тарихъ блэкIыгъэм ишыхьат саугъэтхэу зэрэщытхэр Маринэ кIигъэтхъыгъ. ШIэжь Iофтхьабзэм хэлэжьэрэ пстэуми къя­джагъ яхэгъэгу агъэлъапIэу, дэгъоу еджэнхэу, цIыфы зэрэ­хъущтхэм пылъынхэу.

Къэрэмыхъужь ныбжьи ащ фэдэ зэо тхьамыкIагъо!

Мамырыкъо Нуриет. Сурэтхэр Iофтхьабзэм щытырахыгъэх.