Адыгэ Республикэм ыкIи Пшызэ шъолъыр ащыпсэурэ быслъымэнхэм я ДиндэлэжьапIэ зызэхащагъэр илъэс 30-м къехъугъ. А уахътэм къыкIоцI апэрэу муфтиим илIыкIоу къалэу Краснодар щыIэщтыр агъэ­нэфагъ. Ар Инэм дэт мэщытым иIимамэу Тхьаркъохъо Аскэр.

Аскэр илъэс 37-рэ ыныбжь. Кощхьэблэ районым ит псэупIэу Дружбэм къыщы­хъугъ. Физкультурэмрэ дзюдомрэкIэ Институтэу Кобл Якъубэ ыцIэ зыхьырэр къыухыгъ. 2010-рэ илъэсым щыублагъэу 2015-м нэс Абу Хьанифэ ыцIэ зыхьырэ ислъам институтэу Къэрэщэе-Щэрджэсым итым щеджагъ. Адыгэ Республи­кэм ыкIи Пшызэ шъолъыр ащы­псэурэ быс­лъымэнхэм я ДиндэлэжьапIэ хэт. Арапыбзэм ыкIи къурIан еджэным кIэлэцIыкIухэр, ныбжьыкIэхэр Еджэркъуае щыфегъасэх. 2012-рэ илъэсым Инэм иIимамэу агъэнафэ. 2022-рэ илъэсыр екIы­фэ нэс ар IэнэтIа­кIэу зыIухьа­гъэм дихьыщт.

— Аскэр, IэнэтIакIэу узтрагъэхьагъэм пшъэрылъ гъэ­нэ­фагъэхэр къыдэкIуагъэх. Сыд фэдэ Iофыгъо шъхьаIэха гъунэ зылъыпфыщтхэр?

— ЗэкIэмэ анахь шъхьаIэр Ислъам диныр зылэжьыхэу Краснодар щыпсэухэрэр зэгурыIонхэм ылъэныкъокIэ тишIуагъэ ядгъэкIыныр ары. Инэм тызэрэщыIэу ахэм яупчIэхэр къытфагъазэщтыгъэх. Диныр зы­лэжьыхэрэр зыгъэгумэкIырэ Iофыгъохэр нахьыбэрэмкIэ зэп­хыгъэхэр къэзэрэщэн-зэхэкIы­жьын Iофхэр нахь тэрэзэу зэ­рэзэшIуа­хын фаер, диным ишапхъэхэм, ащ пылъ шIэныгъэхэм язэгъэшIэн, хьадэм ифэIо-фашIэ­хэм язэшIохын. УпчIэу яIэхэмкIэ Краснодар щыпсэурэ быслъымэнхэр Тэ­хъутэмы­къуае, Яблоновскэм, Инэм ащыIэ динлэжьхэм зафагъазэщтыгъ. диндэлэжьапIэм илIы­кIоу Краснодар сызэрагъэкIуагъэм Пшызэ шъолъыр иадминистрацие ишIэ хэлъ, Iоф зэрэтшIэщтымкIэ тызэгурыIуагъэу щыт.

— Илъэсыр екIыфэ IэнэтIитIури зэдэпхьыщт, ау нэужым Инэм иIимамэу хэта хъущтыр?

— Барцо Азэмат. Ар джыдэдэм Иорданием икъэлэ шъхьаIэу Амман щеджэ. БжыхьэкъоякIэм щыщ, иунагъокIэ Инэм щэпсэу. 2023-рэ илъэ­сым ищылэ мазэ аужырэ ушэтынхэр ытыжьынхэшъ Адыгеим къэкIожьыщт.

— Непэрэ мафэм ехъулIэу этническэ куп тхьапша Краснодар щыгъэу­нэфыгъэр? Сыд фэдэ зэпхыныгъа ахэм адышъуиIэр, сыдэущтэу шъуадэ­лэжьэн шъуимурад?

— Пшызэ шъолъыр иадминистрацие епхыгъэу этническэ куп 28-рэ зыхахьэрэ лъэпкъ культурэхэм я Гупчэ илъэситф хъугъэу Iоф ешIэ. Узбекхэр, таджикхэр, азербайджанхэр, къэндзалхэр, нэмыкI­хэри ахэм ахахьэх. Адыгэ ныбжьыкIэхэри бэу къэкIох. Пшызэ шъолъыр и Къэ­ралыгъо университет, нэмыкI апшъэ­рэ еджэпIэ инэу Краснодар дэтхэм ащеджэрэ студентхэм джырэблагъэ заIудгъэкIэнэу щыт. Шэп­хъакIэхэр дгъэ­федэхэзэ ныбжьыкIэхэм тазэрэдэлэжьэщтым фэгъэхьыгъэ зэIукIэгъухэм сакъы­тегущыIэн симурад.

— Сыд фэдэха а шэпхъакIэхэр?

— Интеллектуальнэ ислъам джэгу­кIэ­хэр, зэнэкъокъухэр, терроризмэм ыкIи экстремизмэм апэшIуекIорэ джэпсалъэхэр, зэдэгущыIэгъу­хэр адэшIыгъэныр, Ислъам диным ишIэ­ныгъэ куухэр анэгъэсыгъэнхэр ары.

— Илъэс тхьапша ныбжьыкIэу Iоф зыдашъушIэхэрэм гурытымкIэ аныбжьыр?

— Илъэс 22-м щыуб­лагъэу илъэс 37-м нэс. Пшызэ шъолъыр щызэхэщэгъэ Адыгэ Хасэм ипащэу МашылIэ Руслъан а IофшIэнымкIэ Iэпы­IэгъушIу къытфэ­хъущт, тызэдэлэжьэщт. ЗишIуагъэ къэ­кIощтхэм ащыщ чъыгхэм ягъэтIысхьан фэдэ Iофтхьабзэхэм уахэ­лэжьэныр. НыбжьыкIэ политикэмкIэ муфтиим иIэпыIэгъоу сызэрэщытым имызакъоу, Темыр Кавказым ибыслъы­мэнхэм якоординационнэ гупчэ хэхьэрэ клубэу «Дружный Кавказ» зыфиIорэм сырипащ. Арышъ, лъэпкъ зэфэшъхьафхэм ащыщхэу Ислъам диныр зылэжьырэ ныбжьыкIэхэм тынаIэ атет, ахэр зэгуры­Iонхэм, мамырэу зэхэтынхэм тыдэлажьэ.

— 2023-рэ илъэсэу къихьащтым сыд фэдэ Iофтхьабзэхэр зэхэшъущэнхэу жъугъэнафэра?

— Лъэпкъ зэфэшъхьафхэр зэгурыIонхэм фэIорышIэрэ Iофтхьабзэхэм зыщатегущыIэщтхэ Iэнэ хъураехэр, спорт зэнэкъокъухэр зэхэтщэщтых. Адыгэ Республикэм ыкIи Пшызэ шъолъыр ащыпсэурэ быслъымэн­хэм я ДиндэлэжьапIэ и Совет идэ­кIыгъо зэIукIэгъу Краснодар щыредгъэ­кIокIыщт, ныбжьыкIэхэм зэIукIэгъухэр адэтшIыщтых. Ахэр Iофтхьабзэу дгъэнэфагъэхэм ащыщых.

— КъышъуIукIэнхэм пае тыда къы­зэкIолIэнхэ алъэкIыщтыр?

— Краснодар, урамэу «Первое мая» зыфиIорэм иунэу 230 А.

— Шъуигухэлъхэр Тхьэм къыжъу­дегъэхъу!

— Тхьауегъэпсэу.

ДэгущыIагъэр Тэу Замир.