Хабзэ зэрэхъугъэу, СПИД-м пэуцужьыгъэным и Дунэе мафэ тыгъэгъазэм и 1-м хагъэунэфыкIы. Ащ епхыгъэу мазэм къыкIоцI Iофтхьэбзэ зэфэшъхьафхэр республикэм щызэхащэщтых. Мы узыр къызэузыхэрэм япчъагъэ нахь макIэ шIыгъэным ахэр фэIорышIэщтых.

1988-рэ илъэсым псауныгъэр къэухъумэгъэнымкIэ Дунэе организацием мы мафэр ыгъэнэфагъ. Iэзэгъу зэфэшъхьафхэри къыфагъотыгъэхэми, дунэе мэхьанэ зиIэ узыр къызыхагъэщыхэрэм къащыкIэрэп. Псауныгъэр къэухъумэгъэнымкIэ Дунэе организацием къызэритырэмкIэ, нэбгырэ миллион 38-м ехъурэмэ ВИЧ-р яIэу агъэунэфыгъ.

2021-рэ илъэсым мэкъуогъум и 30-м ехъулIэу УФ-м ВИЧ-инфекциер къызэузэу щатхыгъэр нэбгырэ миллион 1,5-м шъхьадэкIы.

— Адыгэ Республикэр тштэмэ, Iофхэм язытет уигъэгумэкIынэу щыт, — къеIуатэ СПИД-м пэуцу­жьыгъэнымкIэ Адыгэ республикэ Гупчэм ипащэу Людмила Мартьяновам. — 2022-рэ илъэсым шэкIогъу мазэм ехъулIэу мы узыр нэбгырэ 1479-мэ къахагъэ­щыгъ. Нахьыбэу зыщагъэунэфыгъэхэр къалэу Мыекъуапэ, Красногвардейскэ, Мыекъопэ ыкIи Джэджэ районхэр ары. ГухэкI нахь мышIэми, мы узыр бгъэхъужьынэу щытэп, ау ар цIыфхэм къямы­узыным пае пэшIорыгъэшъэу гущыIэгъу уафэхъун, Iофым изытет агурыбгъэIон фае. Ары пшъэрылъ шъхьаIэу тиIэр — узыр зэрэзэпахырэ шIыкIэр цIыфхэм алъытэгъэIэсы, зыфэсакъыжьынхэу тыкъяджэ.

Джащ фэдэу тигущыIэгъу къызэрэхигъэщыгъэмкIэ, тызхэт илъэсым имэзи 10 ВИЧ-р яIэмэ гъэунэфыгъэ­ным фэшI республикэм щыпсэурэ нэбгырэ 76400-мэ уплъэкIунхэр афашIыгъэх, блэкIыгъэ илъэсым мыщ фэдэ иуахътэ ар зыфэдизыгъэр нэбгырэ 67692-рэ.

ПэшIорыгъэшъ Iофтхьабзэхэр окIофэхэ шIоигъоныгъэ зиIэхэм ыпкIэ хэмылъэу, шъэфэу тест уплъэ­кIунхэр акIунхэ алъэкIыщт. Ащ пае СПИД-м пэуцужьыгъэнымкIэ Гупчэм рагъэблагъэх.

Iэшъынэ Сусан.