Нэхэм, шIум, гум ишIуагъэ якIы

Зигугъу къэтшIы тшIоигъор илъэс псаум тишъолъыр зыщымыкIэрэ гъомылэпхъэ халъхьэу, ренэу шхъонтIэ зэпытэу тиIанэхэм ателъырэ къоныр (петрушкэр), ащ цIыфым ипсауныгъэкIэ шIуагъэу иIэхэм ащыщхэр ары. ШIэныгъэлэжьхэм зэрагъэу­нэфыгъэмкIэ, мы къон лъэп­къым бэу хэлъых витаминэу С-р, углеводхэр, эфирнэ да­гъэ­хэр, каротиныр. Пкъышъо­лъым ищыкIэгъэ витаминхэу К-р, В1-р, В2-р, фолиевэ кислотар, белокыр, пектиныр мыщ мымакIэу къыхагъотагъэх. Народнэ медицинэм къызэриIорэмкIэ, петрушкэм дэгъоу уегъашхэ, гъомылапхъэхэр пкъы­шъолым «щыжъожьыгъэнымкIэ», ар нахь шIуагъэ къытэу хэхьанымкIэ IэпыIэгъушIу мэхъу, плъыр-стыр узхэм апэуцужьы, дезинфекцие ышIын кIуачIэ хэлъ, джащ фэдэу ар агъэфедэ нэхэм, шIум, зэз щэ­рэбым, жъэжъыехэм, гум яIэзэгъэнымкIэ. Шъуфэсакъ! Щынагъо! Мы къоныр агъэфедэ хъущтэп зинэгъучIэгъ железа (под­желудочнэ железар) уз­хэрэм, анахьэу «панкреатит» зыфаIорэ узыр зиIэу агъэунэфыгъэхэм.

IэзэкIэ амалэу иIэхэр

Артрит

Пхъым (морковым), сельдереим ыкIи къоным (петрушкэм) къакIэфыгъэ псыр Iахь-Iахьэу, 4:2:1-у зэхэбгъэхъонхэшъ, ушхэ­ным ыпэкIэ мафэм щэгъогогъо стэчанныкъо зырызэу уешъозэ пшIыщт.

* * *

Петрушкэм итхьэпэ гъэгъугъэрэ ылъэпсэ гъэушъэбыгъэрэ щайджэмышхышъхьэ зырызэу пштэнхэшъ, псы стыр стэчанитIу акIэбгъэхъощт, сыхьати 9-рэ щыбгъэтыщт. ЗэрытыпIэхэр узыхэ зыхъукIэ, а псым щыщ джэмышхи 2 — 3-м ушхэ­ным ыпэкIэ уешъощт мэфи 3-м къыкIоцI. ШъорэкIбыбыр (ветряная оспа) Къон тхьэпэ джэмышхы­шъхьи­тIум псы гъэжъогъэ литрэныкъо кIэпкIэнышъ, тIэкIу щыб-гъэ­тыщт, зэтебгъэчъыжьыщт е узы­жьыщт. Сабыим щайджэмышхым изэу мафэм щэгъогогъо ептыщт. * * * Джащ фэдэу мы къон лъэпкъым ылъапсэ бгъэушъэбынышъ, ащ щыщ щайджэмышхым изым псы гъэжъогъэ стэчан хэпкIэщт, щыбгъэтынышъ, узыжьыщт. КIэ­лэцIыкIу сымаджэр щайджэмы­шхым изым мафэм щэгъогогъо ебгъэшъощт. Нэхэр мэузыхэмэ Къон тхьапэхэм ыкIи пхъым къакIэфыгъэ псыр Iахь-Iахьэу, 1:3-у, зэхэбгъэкIухьанхэшъ, стэ­чан зырызэу мафэм тIо­гъого- гъо уешъощт. Зэзмыжъо уз (желчнокаменная болезнь) Къоным (путрушкэм) итхьэпэ гъэгъугъэ е ащ ыкIэ гъэушъэбыгъэ зы грамм фэдизым мафэм 2 — 3 уешъощт. Шъогъазэр (корь) Къон лъэпсэ гъэгъугъэр е къычIэтIыкIыгъакIэр бгъэушъэбынышъ, ащ щыщ щайджэмы­шхышъхьэм псы жъогъэ стэчан кIэпкIэщт. Дэгъоу чIэууцухьанышъ, сыхьати 6 — 8-м щыбгъэтыщт. Зыузыжьырэм ыуж, ушхэным ыпэкIэ сыхьатныкъо иIэу, щайджэмышхым изым 3 — 4 уешъощт. Ныбэр мэпщымэ (метеоризм) Къоным ыкIэ дэгъоу бгъэу­шъэбынышъ, ащ щыщэу щай­джэмышхым изым псы литрэ кIэпкIэщт. ЧIыпIэ мэзахэм ар сыхьати 8-рэ щыбгъэтыщт. Сы­хьати 2 — 3 тешIэ къэс джэмы­шхышъхьищ ипшъузэ пшIыщт. ШIур мэузымэ Къон тхьэпэ гъэушкъоигъэ грамм 800-м е ащ ылъапсэу грамм 700 хъурэр дэгъоу тхьа­кIыгъэу, ау мыупкIэтагъэу, зэ­рэпсаоу пштэнышъ, щэ литрэ кIэпкIэщт ыкIи псэу къажъо- рэм ышъхьагъ тебгъэуцощт мэ­шIо макIэ кIэлъэу («водяная баня» зыфаIорэр). Щэуащ кIэбгъэхъуагъэм ызыныкъо ежъу­кIыфэ тебгъэтыщт. Узыжьы­нышъ, сыхьат пэпчъ зы джэ­мышхышъхьэ уешъозэ пшIыщт, мафэм ар ипшъун фае. Арэущтэу мэфэ 30-рэ узэIэзэжьмэ, шIум къышъхьапэщтэу еIо народнэ медицинэм. Стенокардиер, гу-лъынтфэ узыр (ишемическая болезнь сердца) Петрушкэм (зигугъу тшIырэ къон лъэпкъым) ытхьэпэ гъэу­шкъоигъэ щайджэмышхы­шъхьитIум е ащ ылъэпсэ гъэу­шъэбыгъэу джащ фэдизым псы гъэжъогъэ литрэныкъо кIэп­кIэнышъ, сыхьати 8-рэ щыбгъэ­тыщт. Зэщыбгъэчъыжьынышъ, тхьапэхэр арымэ — стэчанныкъо зырызэу 3 — 4, лъапсэр ары зыхъукIэ джэмышхым изэу 4 — 5 мафэм уешъозэ пшIыщт. Гъатхэм ыкIи бжыхьэм мэфэ 30-рэ уешъон фае ишIуагъэ къэкIоным фэшI. Нэхэм апае Ахэр пшъыгъэхэмэ, мы къоным къыкIэфыгъэ псым хэгъэо­гъэ бзыуцыфыр напIэхэм атеплъхьанышъ, такъикъи 10-рэ атебгъэлъыщт.

Косметикэм зэрэщагъэфедэрэр

Шъорыогухэр Къон лъапсэр зыхэжъукIыгъэ псым лимоныпс хэбгъэ­хъонышъ, пчэдыжьми пчыхьэми нэгушъор ащкIэ плъэкIыщт. Шъхьацыр екIымэ Къоным къыкIэфыгъэ псыр шъхьашъом щыпфэщт пфыкIэным ыпэкIэ. Дагъэ шъхьацымкъыхэкIымэ Мы къон лъэпкъым итхьэпэ грамм 20-м аркъ стэчан кIэпкIэнышъ, чIыпIэ мэзахэм тхьа­мэфитIурэ щыбгъэтыщт. Тхьамафэм 2 — 3 шъхьацым щып­фэщт. Псауныгъэ Тхьэм къышъует!

Нарэхэр

Уахътэр — зыфэдэ къэмыхъугъэ Iаз, ау космето- лог дэй. * * * Ар псаугъ, зыпари уз имыIэу плъытэми хъущтэу иврач къыриIощтыгъ зэрэмил­лионерыр адрэм къе­шIэфэ.

НэкIубгъор зыгъэхьазырыгъэр ЖакIэмыкъо Аминэт.