Республикэм ис кIэ­лэцIыкIухэм ягъэмэ­фэ зыгъэпсэфыгъо уахътэ гъэшIэгъонэу зэрагъэкIощтым Адыгеим мэхьанэшхо щыраты. Илъэс къэс къэлэ кIыбым щыIэ лагерьхэм ахэр агъакIох, зызэрэща­гъэпсэфырэм дакIоуяпсауныгъи щагъэ­пытэ.

2022-рэ илъэсым игъэмэфэ зыгъэпсэфыгъо телъытагъэу лагерь 94-рэ шъолъырым къыщызэIуахыгъ. Ахэм ащыщэу лагерищыр — «Горная», «Лань», «Горная легенда» зыфиIохэрэр къэлэ кIыбым щыIэх, кIэлэцIыкIу мини 2,6-м ехъумэ ахэм защагъэпсэфынэу щыт. Мафэрэ Iоф зышIэрэ лагерьхэу, гурыт еджапIэхэм къащызэIуахыгъэ­хэм, кIэлэцIыкIу мини 5 аштагъ.

Лагерэу «Лань» зыфиIорэм мы мафэхэм тыщыIагъ, кIэлэцIыкIу­хэм яуахътэ зэрагъакIо­рэр зэдгъэшIагъ, гущыIэгъу тафэхъугъ. Лагерым ипащэу Вероника Кручининам къызэрэтиIуагъэмкIэ, кIэлэцIыкIухэм языгъэпсэфыгъо уахътэ гъэшIэгъонэу, шIуагъэ къытэу зэрэзэхащэщтым пылъых. Экскурсиехэм язэхэщэн нахьыбэу уахътэ тырагъэкIуадэ, чIыпIэ дахэхэм ащыщ кIонхэр шэнышIу афэ­хъугъ, ащ тарихъэу пы­лъыр кIэлэцIыкIухэм къафаIуатэ. Адыгэхэм, къэзэкъхэм щыIэкIэ-псэу­кIэу яIагъэм, шэн- хабзэу ахэлъхэм ыкIи нэмыкI къэбархэм ащагъэгъуазэх.

Пшъэшъэжъыеу ыкIи шъэожъыеу мыщ зыщызыгъэпсэфыхэрэр зэщ­хэу, зыпари амышIэу зы такъи­къи къызэрэхэмыкIырэр нафэ къытфэхъугъ. Лъэныкъо зэфэшъхьафхэмкIэ зэнэкъокъухэр ренэу афызэхащэх, агъэджэгух.

Апэрэ чэзыум республикэм щыщ кIэлэцIыкIу 225-рэ — путевкэхэмкIэ, нэбгырэ 50 — программэу «кIэлэцIыкIу кеш­бэк» зыфиIорэмкIэ, ятIонэрэ чэзыум — нэбгырэ 287-рэ, «кIэ­лэцIыкIу кешбэкымкIэ» нэ­бгыри 8, ящэнэрэм — нэбгырэ 287-рэ, кешбэкымкIэ нэбгыри 8 лагерым къекIолIагъэх. ЯплIэнэрэм — Адыгеим щыщ нэбгыри 180-рэ, Урысыем ичIыпIэ зэфэшъхьафхэм къарыкIыщт нэбгыри 180-рэ къэкIощтых. КIэ­лэцIыкIухэм аныбжь илъэси 7-м къыщегъэжьагъэу 16-м нэс.

— Аужырэ илъэситIум панде­мием ыпкъ къикIыкIэ зэрифэшъуашэу Iоф тшIэн тлъэкIыгъэп. Непэ типрограммэ нахь гъэ­шIэгъоны хъужьыгъэ, зекIохэр къыхэдгъэхьажьыгъэх. Мафэ къэс кIэлэцIыкIухэр дэмыкIхэу хъурэп, ащ нахь къарыу къареты. Мэфэ 21-у ахэр тилагерь зыщыIэхэрэм лъэныкъо зэфэшъхьафхэмкIэ Iоф адэтэшIэ, — игущыIэ лъегъэкIуатэ Вероника Кручининам. — ЗекIоным, якъэралыгъо шIу алъэгъуным, спортым афэгъэхьыгъэ Iоф­тхьабзэхэр, зэнэкъокъухэр зэ­хэтэщэх. Джащ фэдэу къэтэгъа­шъох, литературэм пыщэгъэнхэм фэгъэхьыгъэ зэхахьэхэр ретэгъэкIокIых. Мафэ къэс уахътэ къыхэтэгъэкIышъ, творчествэм ылъэныкъокIэ яамалхэм ахэтэгъахъо. Бисерым нэпэеплъхэр хашIыкIынхэм, аIэшъхьитIукIэ пкъыгъо зэфэшъхьафхэр ашIынхэм фэтэгъасэх. Лагерым зыщыIэхэ уахътэм къыкIоцI во­жа­тэхэр ящысэтехыпIэу щы­IэкIэ-псэукIэ тэрэзыр ятэгъэлъэгъу.

Мы илъэсым анахьэу анаIэ зытырагъэтыхэрэм ащыщ Адыге­ир илъэси 100 зэрэхъурэм ихэгъэунэфыкIын. Ащ фэгъэ­хьыгъэ Iофтхьабзэу зэхащагъэм АР-м и ЛIышъхьэ къе­кIо­лIэгъагъ.

Iофтхьабзэу «Адыгея — моя малая Родина» зыфиIорэм ­къыдыхэлъытагъэу кIэлэцIыкIу­хэм апае бисер хъэнымкIэ, къошын гъэжъэнымкIэ, дышъэ хэдыкIынымкIэ мастер-класс зэфэшъхьафхэр кIэлэцIыкIухэм афызэхащэх. Мыекъуапэ искусствэхэмкIэ иеджапIэ сурэтшIыгъэхэм якъэгъэлъэгъон къы­щызэIуахыгъагъ, ансамблэхэу «Абреки», «Кубаночка» зыфи­Iохэрэм ахэтхэр кIэлэцIыкIухэм къафэшъуагъэх. Респуб­ликэм и ЛIышъхьэ лагерым иIофшIэн осэ ин къыфишIыгъ, кIэлэцIыкIухэм гущыIэгъу афэ­хъугъ.

Ящэнэрэ чэзыум къэкIуагъэ­хэми мы лъэныкъомкIэ Iоф ада­шIэ. Тихэгъэгу идэхагъэ кIэ­лэцIыкIухэм алъагъэIэсыныр, ар шIу алъэгъоу пIугъэнхэр пшъэрылъ шъхьаIэхэм ащыщ. ТигущыIэгъу къызэриIуагъэмкIэ, пэшIорыгъэшъ программэ зэхагъэуцуагъэу, мафэ къэс ашIэщтыр гъэнэфагъэ, зыми фэмыгъэзагъэхэу кIэлэцIыкIухэр хъурэп. Зыгъэпсэфыгъо уахътэм лагерым къулыкъу ыкIи гъэIорышIэпIэ зэфэшъхьафхэм ялIыкIохэр къэкIох. КIэлэцIыкIухэм гущыIэгъу афэхъух. ГущыIэм пае, тэ лагерым тызыщыIэгъэ мафэм Урысые об­щественнэ организациеу «Боевое братство» зыфиIорэм илIы­кIохэр щыIагъэх. Хэгъэгу зэошхом тинахьыжъхэм лIы­хъужъыныгъэу щызэрахьагъэр къафаIотагъ, «Огненный десант» зыфиIорэ темэм нахь игъэкIотыгъэу щагъэгъозагъэх.

Лагерым ипащэ тызэрэщигъэ­гъозагъэмкIэ, сабыйхэм ашхыщтым идэгъугъэ гъунэ лъафы, IофшIэныр рамыгъажьэзэ менюр зэхагъэуцуагъ, ар экспертизэ ашIыгъ, нэужыр ары гъомылапхъэхэр къызащэфыгъэхэр. Пкъышъолым зишIуагъэ екIырэ гъомылапхъэхэр мафэ къэс аратых, къэбзэныгъэм лъэшэу пылъых.

ГумэкIыгъо горэ къэмыхъоу гъэмэфэ мэзищыр лагерым щы­кIоным пае кIэлэцIыкIухэм ящынэгъончъагъэ къэухъумэ­гъэным анаIэ лъэшэу тет. Камерэхэм Iоф ашIэ, ащ нэмы- кIэу чэщи мафи къэрэгъулэхэр Iутых. Хэгъэгу кIоцI IофхэмкIэ Министерствэм иIофышIэхэри къэкIо зэпытых.

Вожатэу лагерым Iоф щызышIэхэрэр Адыгэ къэралыгъо университетым истудентых. Ахэм пшъэрылъэу къафагъэуцу­гъэр зэрифэшъуашэу агъэцакIэ. УпчIэжьэгъу къафэхъухэрэр зиIофшIэн хэшIыкI ин фызиIэ нахьыжъхэр арых. Зы унэгъо Iужъум фэдэу, зэгурыIоныгъэрэ гуфэ­бэныгъэрэ азыфагу илъэу Iоф зэдашIэ. КIэ­лэцIыкIухэри алъэгъурэ щысэм тетых.

Вожатэхэм яIофшIэн зэрэзэхащэрэм зэкIэ зэрелъытыгъэр пащэм къеIо, ахэм яIофшIэн егъэразэ.

Роберт Мардыросян гъэрекIо вожатэу Iоф ышIагъ, мыгъэ лагерым ипащэ хъугъэ. КIэлэ­цIыкIухэм Iоф адишIэныр икIас. Пшъэ­дэкIыжь инэу иIэр къыгурэIо, лагерым зэзгурыIоныгъэ дэлъыным, зы унагъом фэдэу зэхэ­тынхэм пылъ. ИIофшIэн игугъу къышIы зыхъукIэ гуха­хъо зэрэхигъуатэрэр къы­хэщы. Игъусэхэм дэгъоу Iоф зэра­шIэрэр къеIо, сыд фэдэ лъэ­ныкъокIи уицыхьэ ате­лъы­нэу щыт, психо­логых, ны-тых, спортсменых.

Быщтэкъо Дианэ гъэрекIо лагерым практикэ щихьынэу къызагъакIом къэнэжьи, мэзищыми щыIагъ, мыгъи вожатэхэм япащэу къэкIуагъ.

— КIэлэцIыкIу пэпчъ шэн гъэнэфагъэ иI, нэбгырэ пэпчъ екIолIэкIэ шъхьаф къыфэбгъотын фае. Республикэ социальнэ шъхьэегъэзыпIэу «Джэныкъу» зыфиIорэм чIэс кIэлэцIыкIухэри къэкIуагъэх, ахэм нахь та­фэсакъы, щыIэныгъэм чIыпIэ къин ригъэуцогъэ сабыйхэри тиIэх, ахэм цыхьэ къызыфяб­гъэшIыным мэхьанэшхо иI. Блэ­кIыгъэ чэзыум щыIэгъэ кIалэр сигъусэ зэпытыгъ, пчэдыжьым жьэу къызэрэущэу садэжь къакIощтыгъэ. Сабыйхэм тафэщагъэ тэхъу. Планэу зэхэдгъэуцуагъэм тетэу кIэлэцIыкIухэм Iоф адэтэшIэ. Ахэм яуахътэ гъэшIэгъонэу зэрагъэ­кIощтым нэбгырэ пэпчъ тыпылъ. ДжэгукIэ зэфэшъхьафхэр, спартакиадэхэр афызэхэтэщэх, текIоныгъэ къыдэзыхыгъэхэм щытхъу тхылъхэр, шIухьафтынхэр ятэтых, — еIо пшъэшъэ­жъыем.

Мыекъопэ гимназиеу № 22-м щеджэхэрэ СтIашъу Аминэрэ Чыназыр Анзауррэ вожатэхэм зэрафэразэхэр ягущыIэ къы­щыхагъэщыгъ. Ахэм къызэра­IуагъэмкIэ, дэгъоу къафыщытых, сыдигъуи IэпыIэгъу къафэхъух. Ахэр апэрэу мы лагерым къэ­кIуагъэх, алъэгъурэр зэкIэ ашIо­гъэшIэгъон.

Лагерым зыщызыгъэпсэфыгъэхэр зэкIэ рыразэхэу ядэжь кIожьынхэр мыщ Iоф щызы­шIэхэрэм япшъэрылъ шъхьаIэу зыфалъэгъужьы. ГущыIэгъу тызыфэхъугъэ сабыйхэм къытаIуагъэм лагерым ипащэхэм гухэлъэу ашIыгъэхэр къазэра­дэхъугъэр нафэ къытфашIы.

ДЕЛЭКЪО Анет. Сурэтхэр Iэшъынэ Аслъан ты­рихыгъэх.