Адыгэ Республикэм и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат зэрищэгъэ зэIукIэр зыфэгъэхьыгъа­гъэр Мыекъуапэ изэтегъэпсыхьанрэ чъыг-къэгъагъэхэмкIэ гъэкIэрэкIэгъэнымрэ яIофы­гъохэр ары. Республикэм ипащэ къыхигъэщыгъ къэлэ шъхьаIэм итеплъэ зыфэдэм мэхьанэшхо зэриIэр. Анахьэу ащ фэдэ Iофтхьабзэхэм ямэхьанэ зыкъызиIэтыгъэр Адыгеим къэралыгъо гъэпсыкIэ иIэ зыхъугъэм ия 100-рэ илъэс къызщыблагъэрэр ары.

«Мы аужырэ илъэсхэм общественнэ чIыпIэхэм, щагухэм язэтегъэпсы­хьан­кIэ, гъогухэм ягъэцэкIэжьынкIэ Iофышхо зэшIохыгъэ хъугъэ. ДжырэкIэ анахь шъхьаIэр тшIагъэр къэтыухъу­мэныр ыкIи ащ джыри нахь хэдгъэхъо­ныр ары. Адыгеим ия 100-рэ илъэс ипэгъокIэу къалэм игупчэ изэтегъэ­псыхьанкIэ Iоф­шIэнышхо дгъэцэкIагъэ. Непи ар лъытэгъэкIуатэ. Къалэм те­тIыс­хьапIэхэр, урамхэр къэзыгъэнэфыщтхэр, хэкI идза­пIэхэр зэрищыкIагъэм атетынхэм иIоф тэрэзэу шъуегуп­шыс. Анахь оборудование дэгъу­хэр жъугъэфедэх, теплъэу къалэм иIэр нахь дахэ зэрэхъущтымкIи унэшъуа­кIэхэр зэшIошъухых», — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.

Мы илъэсым Iофтхьэбзэ шъхьаIэхэу 11 зэшIуахынэу рахъухьагъ. Ахэм зыкIэ ащыщ Е. Л. Шварц ыцIэкIэ щыт лъэс­рыкIо гъогум изэтегъэпсыхьан, къалэм иурамхэм якъэгъэнэфын уахътэм диштэу нахь тэрэзэу гъэпсыгъэныр, Пушкиным ыцIэкIэ щыт унэм къыпэIулъ чIыпIэр зэтегъэпсыхьэгъэныр. Джащ фэдэу къэ­лэ паркым итеплъэ джыри нахь дахэ хъуным пае Iофтхьэбзабэ агъэнэфагъ. Мы илъэсым Адыгеим икъэлэ шъхьаIэ чъыгхэр ыкIи къэгъагъэхэр бэу щагъэтIысхьанхэу щыт. Республикэм и ЛIышъхьэ ипшъэрылъ диштэу къалэм ичIыпIэ зэфэшъхьафхэм, къэлэ гупчэри зэрэхэтэу, чъыг цIыкIухэр ащагъэтIысхьащтых.

Мыекъуапэ имэрэу Геннадий Митрофановым а Iофтхьабзэхэм афэгъэхьыгъэу игъэкIотыгъэу къыIотагъ. Ащ къызэрэхигъэщыгъэмкIэ, зигъо Iофыгъохэм язэшIохын тэрэзэу екIолIэгъэнымкIэ анахь мэхьанэ зиIэр Мыекъуапэ щынэгъончъэ, чъыг-къэгъагъ бэу зыдэт къалэм истатус къыфэнэжьыныр ары.

Урамхэм якъэгъэнэфын иIоф тэрэзэу зэхэщэгъэным къыдилъытэрэ Iофтхьабзэхэм атегъэпсыхьагъэу Iоныгъом ыкIэм нэс гъогухэм къэзгъэнэфыщт пкъыгъо 600 фэдиз атырагъэуцощт. 2022 – 2024-рэ илъэсхэм ателъытэгъэ проектым диштэу контейнер площадкэхэр зэтырагъэпсыхьащтых. Адыгеим и ЛIышъхьэ къалэм имэр пшъэрылъ фишIыгъ Адыгэ Республикэм псэолъэшIынымкIэ и Министерствэ игъусэу контейнер площадкэхэр зыдэщытыщтхэ чIыпIэхэм якъы­хэхын тэрэзэу егупшысэнхэу. Ащ нэужым къэлэ паркым изэтегъэпсыхьан иIофыгъохэм ахэплъагъэх. Геннадий Митрофановым къызэриIуагъэмкIэ, мы илъэсым къэгъагъэхэм автоматическэу псыр атыракIэн алъэкIыным иIоф зэхащэщт. ВидеошIыкIэм тетэу зэралъып­лъэщтхэм исистемэ агъэпсыщт, урамхэр къэзгъэ­нэфырэ пкъыгъо 335-рэ забла­хъущт. Къэлэ паркым икъыблэ-къокIыпIэ лъэныкъо лъэсрыкIо ыкIи кушъхьэфачъэ­хэмкIэ зэрыкIонхэ алъэкIыщт гъогухэр щашIыщтых, джащ фэдэу псыхъоу Шъхьэ­гуащэ инэпкъхэм язэтегъэпсыхьан къы­дыхэлъытагъэу псэуалъэхэр ашIыщтых. Пушкиным ыцIэкIэ щыт унэм къыпэIулъ чIыпIэри зэтырагъэпсыхьащт. Плиткэхэр ащ тыралъхьащтых, икъоу къэгъэнэфыгъэным анаIэ тырагъэтыщт. Театрэм къыпэIулъ чIыпIэу Шварц ыцIэкIэ щыт алеем къыголъыри зэтырагъэпсыхьащт. Ащ къэзыгъэнэфхэр, тетIысхьапIэхэр, хэкI идзапIэхэр щагъэуцущтых. Зэхэубы­тагъэу къэпIон хъумэ, Адыгеир зызэхащагъэр илъэси 100 зыщыхъурэм ехъулIэу къалэм игупчэ хэпшIыкIэу нахь дахэ хъущт. Гъогухэм, общественнэ чIыпIэхэм ягъэцэкIэжьын макIо, урамхэу Пролетар­скэмрэ Пушкинымрэ ягъогухэм ягъэцэ­кIэжьын аухы. Фэтэрыбэу зэхэт унэ­хэм, анахьэу къалэм игупчэ урамхэм атетхэм ябалконхэм зэфэдэ теплъэ яIэ шIыгъэнымкIи Iофтхьабзэхэр рахъухьагъэх.

ТекIоныгъэм ия 55-рэ илъэс ыцIэкIэ щыт бульварэу Черемушкэм ылъэныкъо­кIэ щыIэмрэ Къэралыгъо филармонием дэжь щыIэ скверымрэ ятеплъэ нахь дахэ хъуным пае зэIукIэм Iофыгъохэр щагъэнэфагъэх. Проектхэм Iоф адашIэн зыхъукIэ джырэ уахътэм диштэрэ техно­логиехэм, архитектурнэ зэшIохыкIэ гъэ­шIэгъонхэм ягупшысэнхэу Адыгеим и ЛIышъхьэ пшъэрылъ афишIыгъ. Ащ нэмыкIэу Хахъурэтэ Шыхьанчэрые фэгъэ­хьыгъэ скульптурнэ композицием ишIын ипроекти зэIукIэм щытегущыIагъэх.

ТапэкIи къалэм нахьыбэу чъыг-къэгъагъэхэр щыгъэтIысхьэгъэнхэм, урамхэр тэрэзэу къэгъэнэфыгъэнхэм, хъэренхэр ащыгъэуцугъэнхэм япхыгъэ пшъэрылъхэр Адыгеим и ЛIышъхьэ къафишIыгъэх. Тарихъым исаугъэтхэр гъэцэкIэжьыгъэн­хэмкIэ, Мыекъуапэ зекIохэм нахь анаIэ къытырадзэнымкIэ IофшIэнхэр лъагъэ­кIотэщтых.

«Проект пэпчъ нахь дэгъоу шъузэ­рэдэлэжьэщтым шъунаIэ тежъугъэт. КIэухэу ахэм яIэщтыр ары анахь мэхьа­нэ зиIэр. Къалэм исыд фэдэрэ чIыпIи нахь гуIэтыпIэу, нахь дахэу зэрэщытыщтым зэкIэми тынаIэ тедгъэ­тын фае», — къыхигъэщыгъ республикэм ипащэ.

АР-м и ЛIышъхьэ ипресс-къулыкъу