Украинэм тикъэралыгъо щызэрихьэрэ хэу­шъхьафыкIыгъэ операцием къыхиубытэрэ IофыгъохэмкIэ бэ пцIэу тыдэкIи щызэхэпхын плъэкIыщтыр. Ар къыдалъытэзэ тидзэхэм агъэфедэ камерэхэу хъурэ-шIэрэр занкIэу къэ­зыгъэлъагъохэрэр, джащ фэдэу зышъхьэ къезыхьыжьэжьыгъэхэу Урысыем къихьажьыгъэхэми къаIуатэхэрэр шыхьатых.

ИкIыгъэ тхьамафэм къалэу Мариуполь тидзэхэм шъхьафит зэрашIыжьыгъэм фэгъэхьыгъэ къэбарыр зыкъэухъумэжьынымкIэ министрэу Сергей Шойгу Владимир Путиным къыфиIотагъ. Промышленнэ чIыналъэу «Азовсталь» зыфиIорэ заводым иIэм бзэджашIэхэу къэ­нагъэхэм зыдагъэпытыхьагъ.

Министрэм къызэриIуагъэмкIэ, Азов хым ианахь транспорт екIолIэпIэ ыкIи промышленнэ чIыпIэшхоу Мариуполь щыт. 2014-рэ илъэсым Донецкэ хэкум икъэлэ шъхьаIэу киевскэ тетыгъом охътэ гъэнэфагъэкIэ ар ылъытэгъагъ ыкIи украинэ националистхэм зыдагъэпытыхьагъэу илъэсиим дэсыгъэх. Батальонэу «Азов» икъэлэ шъхьаIэу ар плъытэми хъущтэу Сергей Шойгу къыхигъэщыгъ.

Мы къалэм дзэ техникэ зэ­фэшъхьафыбэ къыращэлIагъ — танкхэр, артиллерие хьы-лъэр, чыжьэу, километри 120-м нэсэу, орэ ракетнэ комплексхэр. Тикъалэу Таганрог ащ ки­лометрэ 94-кIэ, джащ фэдизкIэ Ростови пэчыжь.

Танкхэу, бронь зытелъ дзэ машинэхэу 179-рэ, лагъымэдз ыкIи Iэшэ зэфэшъхьафэу 170-рэ… Гъэтхапэм и 11-у къыза­дзыхьагъэхэм ехъулIэу Украинэм иуIэшыгъэ дзэ ыкIи националистическэ купхэр, ащэфыгъэ дзэкIолIхэр ахэтэу 8100-м ехъу хъущтыгъэх. Къалэр шъхьа­фит ашIыжьы зэхъум нэбгырэ миниплIым ехъу хэкIодагъ, 1478-мэ зыкъатыгъ, къэнэгъэ ми­нитIум ехъумэ «Азовсталым» зыдагъэпытыхьагъ.

Къыхэгъэщыгъэн фае, цIыф­хэм япсэупIэхэр националистхэм къызфагъэфедэхэзэ къа­рэукIых. Апэрэ къатхэм дзэ техникэр аIуагъэуцо, унашъхьэ­хэмрэ ашъхьагъырэ къатхэмрэ къарэукIых, гурыт къатхэм ыкIи чIыунэхэм цIыф къызэрыкIохэр ащаIыгъых псэ зыпыт чэтэпэIудзэу агъэфедэхэзэ. Ащ фэдэ зекIуакIэхэр террористхэм яхабзэх, Мариуполь унэу дэт пстэури джащ фэдэ шIыкIэу къызфагъэфедэщтыгъэ.

Сергей Шойгу къызэриIуа­гъэмкIэ, зэкIакIохэ зыхъукIэ, на­ционалистхэм цIыфхэр къыращыхэти, ахэм акъогъу зашIызэ загъэкIодыщтыгъэ.

Мариуполь шъхьафит ашIыжьы зэхъум Урысыем идзэ ыкIи ДНР-м инароднэ милицие цIыфхэм ящыIэныгъэ икъы­зэтегъэнэн анаIэ тырагъэтыщтыгъэ. Владимир Путиным иунашъокIэ ахэр къыращыжьынхэ алъэкIынэу гуманитарнэ дэ­кIыпIэхэр гъэтхапэм и 21-м къыщыублагъэу мафэ къэс къы­зэIуахыщтыгъэх. Украинэм иуIэ­шыгъэ дзэхэм ыкIи националистическэ батальонхэм ахэтхэм зыкъатынэу къяджэщтыгъэх. Ахэм щыIэныгъэр къафагъэ­нэнэу, щынэгъончъэнхэу ыкIи медицинэ IэпыIэгъу арагъэ­кIынэу хьазырыгъэх. IэпыIэгъу псынкIэм имашинэхэр, цIыфхэр зэрытIысхьащтхэ автобусхэр дэкIыпIэхэм аIуагъахьэщтыгъэх.

«Мафэхэр къыхэкIыщтыгъэх автобусишъэм нэс, IэпыIэгъу псынкIэм имашинэ 30 фэдиз дгъакIохэу. Мафэ къэс фэтIопщыщтыгъ ыкIи гущыIэгъу ты­фэхъущтыгъ Украинэм и Правительствэ ивице-премьерэу Ирина Верещук», — къыфиIотагъ къэралыгъом ипащэ Сергей Шойгу.

Мы къэралыгъом къикIыжьыгъэхэри ащ щыхъурэ-щышIэхэрэм яшыхьатых. ГущыIэм пае, зышъхьэ къезыхьыжьэжьыгъэ­хэм ащыщэу Владимир Боровенскэм къыIотагъ украины­дзэхэм ахэтхэр цIыфхэу уIа­гъэхэм IэпыIэгъу зэрафэмы­хъущтыгъэхэр. Урысыем идзэ ыкIи ДНР-м икъулыкъушIэхэр ящыIэныгъэ емыблэжьхэу цIыф­хэр къызэрагъэнэжьыщтхэм пылъыгъэх. Щыси къыхьыгъ: хъулъфыгъэр лагъымэм къы­щыуагъ. Ащ иIахьыл украинскэ дзэ къулыкъушIэхэр къыгъэуцунхэу къяджэщтыгъ, ау ащ пылъынхэу уахътэ ямыIэу ахэм къыраIуагъ. «Украинэ дзэкIолI­хэм уахътэ яIагъэп яцIыфхэм адеIэнхэу. Ахэм тучанхэр ахъун­кIэнхэу игъо ифэнхэ, яунэхэм техникэр ащэжьын фэягъэ. Ма­мыр цIыфхэм IэпыIэгъур язы­гъэкIыгъэхэр Урысыемрэ ДНР-мрэ ядзэкIолIхэу яшхынкIи къадэгуащэщтыгъэхэр арых. АхъункIэгъэ тучанхэм зи къа­чIэпхыжьынэу щытыгъэп», — къыIотагъ Владимир.

IэкIыб къэралыгъуабэмэ яцIыф­хэу Украинэм щыIэхэри тидзэкIолIхэм къыращыжьыгъэх. Ахэм ядипломатическэ лIыкIо гъэIорышIапIэхэми макъэ арагъэIущтыгъэ чIыпIэу ыкIи уахътэу цIыфхэр къызщыращыжьыщтхэмкIэ. Националистхэр зэпымыоу къызщапэуцужьхэрэ уахътэми ялъэкI къызэрихьэу тикъулыкъушIэхэм цIыф къызэрыкIохэр къызэрагъэнэ­жьыщтхэм пылъыгъэх. Урысыем и Президент пшъэрылъэу афишIыгъэм ыуж нэбгырэ 142711-рэ Мариуполь къыдащыжьыгъ.

Непэрэ мафэхэм урысыдзэм, Донецкэ Народнэ Рес­публикэм инароднэ милицие зэрэ Мариуполь аIэ илъ, хъыз­мэтшIапIэу «Азовсталь» ыубытырэ чIыналъэу националистхэу къэнагъэхэмрэ IэкIыб къулыкъушIэу ащэфыгъэхэмрэ къы­зыдэнагъэр къадзыхьагъ.

Мы мазэм и 21-м ехъулIэу мэфитIум мафэм сыхьатыр 2-м къыщыублагъэу 4-м нэс «Азовсталым» цIыф мамырэу дэс щыIэмэ къыдэкIыжьын алъэ­кIынэу гуманитарнэ дэкIыпIэхэр афагъэнэфэгъагъэх, ощтыгъэхэп, автобус 90-рэ, «Iэпы­Iэгъу псынкIэ» 25-рэ Iуагъэзы­хьэгъагъ, нэпцI къэбарэу къе­кIокIырэр зэрэбэр къыдыха­лъыти, занкIэу хъурэ-шIэрэр къэзыгъэлъэгъощт камерэхэри хагъэнэгъагъэх, ау «Азовсталым» зи къыдэкIыгъэп. Къыхэгъэщыгъэн фае, нэмыкI цIыфхэу нэбгыри 100 хъухэрэр къа­лэм къыдащыжьыгъэх.

Джырэ уахътэм Мариуполь зэрэщырэхьатыр Сергей Шойгу къыIуагъ, мамыр щыIакIэр щызэтырагъэуцожьынэу фежьагъэх. ХъызмэтшIапIэм къыдэ­нагъэхэм яIоф зэхэфыгъэнымкIэ мэфищ — плIы зэрящыкIэгъэщтыр министрэм къызыхегъэщым, ащ ыуж имыхьанхэу Президентым унашъо къышIыгъ.

«ТикъулыкъушIэхэм ящыIэ­ныгъэ ыкIи япсауныгъэ къызэрэдгъэнэщтхэм тегупшысэзэ ащ тыдэхьащтэп, чIы чIэгъыми тычIэхьащтэп, — къыIуагъ къэ­ралыгъом ипащэ. — Бадзэр дэмыбыбэшъунэу а чIыналъэр зэфэшъушI».

Джынэс Iашэр къэзымыгъэтIылъыгъэхэм зыкъатынэу джыри зэ къяджэнхэу Владимир Путиным афигъэпытагъ. Урысыем къегъэгугъэх ящыIэны­гъэкIэ зэрар зэрафэмыхъущтхэмкIэ, дунэе хэбзэ шапхъэхэм атетэу зэрадэзекIощтхэмкIэ. УIагъэ зытелъхэм медицинэ IэпыIэгъу арагъэгъотыщт.

«Мариуполь шъхьафит шIы­жьыгъэнымкIэ дзэ IофшIэныр — гъэхъэгъэшху. СышъуфэгушIо. Ащ щысэтехыпIэу зыкъыщыз­гъэлъэгъуагъэхэр къэралыгъо тынхэмкIэ хэдгъэунэфыкIынхэ фае. АшIэнэу сыфай: ахэр зэкIэ тэркIи, УрысыемкIи лIыхъужъых. Джащ пае социальнэ пшъэры­лъэу тидзэкIолIхэм, анахьэу къауIагъэхэм, зищыIэныгъэ зытыгъэ­хэм яунагъохэм апашъхьэкIэ тиIэхэм адакIоу шIокI имыIэу социальнэ IэпыIэгъу ягъэгъотыгъэн фае. Ари макIэу сэ къысщэхъу. IэпыIэгъу тедзэхэми тягупшысэн фае, лIыхъужъныгъэ зезыхьагъэхэу Донбасс щыIэ тицIыфхэр къэухъумэгъэнхэмкIэ, Урысыем, ащ имамырныгъэ къызэтегъэнэгъэнымкIэ зищыIэныгъэ шъхьамысыгъэхэм егъа­шIэм яшIэжь мыкIосэными ти­лъэкI етхьылIэн фае. А цIыфхэм ащ фэдэ фыщытыкIэр къалэ­жьыгъ тхьэлъанэу атыгъэм зэ­рэ­­фэшъыпкъагъэхэмкIэ», — къы­­Iуагъ Владимир Путиным.

Къэбарыр хэутыным фэзыгъэхьазырыгъэр МэщлIэкъо Саид. Сурэтхэр зэIухыгъэ къэбарлъыгъэIэс амалхэм къарытхыгъэх.