Советскэ Союзым и ЛIыхъужъэу, летчик-кос­монавтэу Анатолий Березовоир къызыхъу­гъэр мэлылъфэгъум и 11-м илъэс 80 хъугъэ.

Анатолий Березовоир Тэхъу­тэмыкъое районым ипсэупIэу Инэм щапIугъ, гурыт еджапIэу N 2-р къыщиухыгъ.

1982-рэ илъэсым жъоны­гъуакIэм и 13-м къыщыублагъэу тыгъэгъазэм и 10-м нэс инженерэу Валентин Лебедевыр игъусэу космосым щыбыбыгъ, экипажым ипэщагъ. Экипажым ушэтын 300 фэдиз ышIыгъ.

Адыгеим щапIугъэхэу Советскэ Союзым и ЛIыхъужъ хъугъэхэм Анатолий Березовоир зэращыщым рыгушхощтыгъ. Адыгеим автономие иIэ зыхъу­гъэр илъэс 60 зыхъугъэ илъэсым космосым зэрэбыбыгъэр ищыIэныгъэ къыщыхигъэщы­щтыгъ.

Космонавтхэм якуп хэтэу IэнатIэу зыIутым елъытыгъэу пшъэрылъ хэхыгъэхэр ыгъэца­кIэщтыгъэх.

— Москва сыщэпсэуми, сигупсэу Адыгеир сщыгъупшэрэп, ныбджэгъушIухэр щысиIэх, — Анатолий Березовоим къытиIоу пчъагъэрэ къыхэкIыгъ. — Щынджые щыщэу Трахъо Энвер анахь къыспэблэгъэ ныб­джэ­гъухэм ахэсэлъытэ.

Адыгэ къэшъуакIэр зэригъа­шIи, нысащэхэм, пчыхьэзэха­хьэхэм Анатолий Березовоир зэращыуджыщтыгъэр шIукIэ тыгу къэкIыжьы.

Адыгеир Краснодар краим къыхэкIыжьи республикэ зэрэ­хъугъэм космонавтыр рыгушхощтыгъ. Культурэм, искусствэм гукIэ зафигъэзагъэу псэущтыгъ.

— Сыгу Адыгеим къыфытео, орэд къыфеIо, — ыIо-щтыгъ А. Березовоим.

Олимпиадэ джэгунхэр 2014-рэ илъэсым Шъачэ зэрэщыкIощтхэм космонавтыр щыгъозэгъэ къодыеп, зэхэщэн Iофхэм ахэлажьэщтыгъ. Олимпиадэ джэгунхэм я МашIо Адыгеим къызынагъэсым, Анатолий Бере­зовоир Мыекъуапэ къэкIуагъ, Адыгэ Республикэм икъэлэ шъхьаIэ Олимпиадэ джэгунхэм я МашIо щызезыхьагъэхэм ахэтыгъ.

«Мамырныгъэм иодыджын» зыфиIорэ саугъэтыр Мыекъуапэ щигъэуцунэу мурад зэришIы­гъэр Анатолий Березовоим къытиIогъагъ. Игухэлъхэр щыIэныгъэм щыпхырищынхэу игъо ифагъэп. Космонавтыр дунаим зехыжьыгъэр илъэс заулэ хъугъэ. Ыгу къытемыожьырэми, ишIушIагъэ­кIэ, игупшысэхэмкIэ ар непи къытхэтэу тэлъытэ.

Къэралыгъо гъэпсыкIэ иIэу Адыгеир зыпсэурэр илъэси 100 зэрэхъурэм тыпэгъокIызэ, Анатолий Березовоим Адыгеим ыцIэ дунаим лъагэу зэрэщыIэтыгъэм тегъэгушхо. Космосым екIурэ гъогур зыушэтыгъэхэм, зыгъэпытагъэхэм ащыщэу Анатолий Березовоим щытхъоу къы­­лэжьыгъэр гъашIэм хэкIо­кIэщтэп. Юрий Гагариным ри­гъэ­жьэгъэ Iофыр лъызыгъэ­кIо­та­гъэмэ тичIыпIэгъоу Анатолий Березовоир ахалъытэ.

ЕмтIылъ Нурбый.