Социальнэ фэIо-фашIэхэр зэрагъэцэкIэщтхэр

ЦIыфхэр социальнэу къэухъумэгъэнхэмкIэ къулыкъухэм агъэпсыщтыгъэ пособиеу УФ-м ПенсиехэмкIэ ифонд фэгъэзэжьыгъэ хъугъэхэр джы зэкIэ субъектхэм зы шIыкIэкIэ агъэ­нэфэщтых ыкIи а зы мафэм къатыщтых.

2022-рэ илъэсым нэс ахэр шъолъыр пэпчъ зэрэщагъэпсырэр зэфэшъхьа­фыгъ. Джы зы шапхъэкIэ фондым икъутамэхэм зэкIэми Iоф ашIэщт. Ахэм къызэрадыхэ­лъытагъэмкIэ, пособиехэр къызыфакIо­хэрэм япроцент 88-мэ зы мафэм, ар мазэм и 3-р ары, къаратыщт. Банкым счет щызиIэхэр ары нахьыбэу ащ къыхиубытэщтхэр. Почтэм ахъщэр къызIэкIигъахьэхэрэм и 3-м къыщегъэжьагъэу и 25-м нэс къафэкIощт.

Ахъщэ тынхэр ПенсиехэмкIэ фондым зыфагъэзэжьыгъэхэм къыщыублагъэу ахэм ягъэпсыни нахь IэшIэх хъугъэ. Фондым испециалистхэм нэмыкI къулыкъухэм ыкIи ведомствэхэм зафагъазэзэ ищыкIэгъэ тхылъхэр къаIахынхэу зэрашIыгъэр ары ащкIэ зишIуа­гъэ къэкIуа­гъэр. Джы цIыфхэм къачъыхьэзэ тхылъхэр къаугъоинхэ ищыкIэгъэжьэп. Ащ имызакъоу пособиехэм ягъэпсын ыкIи ятын пIалъэу пылъри нахь гъэкIэкIыгъэ хъугъэ. НахьыпэкIэ мазэрэ пылъыщтыгъэх, джы мэфи 5 — 10 анахьыбэу текIуадэрэр.

Шъугу къэдгъэкIыжьын, цIыфхэр социальнэу къэухъумэ­гъэнхэмкIэ къулыкъухэм нахьыпэкIэ агъэпсы­щтыгъэ пособиеу УФ-м ПенсиехэмкIэ ифонд фэгъэзэжьыгъэ хъугъэхэм куп зэфэшъхьафыбэ къахеубытэ. ГущыIэм пае, сабый зэрыс унагъохэр, дзэм ыкIи ащ фэдэ кIуачIэ зиIэ органхэм къулыкъу ащызыхьыхэрэр, радиацием иягъэ зэригъэкIыгъэхэр, сэкъатныгъэ иIэу транспортыр зезыфэхэрэр, нэмыкIхэр.

Мэзэе мазэм УФ-м ПенсиехэмкIэ ифонд къыфагъэзэжьыгъэхэм къахиубытэу нэбгырэ миллионрэ мин 800-м ехъурэмэ пособиехэр афитIупщыгъэх. АхъщэкIэ къэплъытэмэ, ар сомэ миллиарди 7,9-рэ мэхъу. Илъэсыр къызихьагъэм къыщыублагъэу фондым ичIыпIэ отделениехэм лъэIу тхылъ мин 370-рэ къаIэкIэхьагъ, ахэм япроцент 89-мэ пособиер атефэу агъэунэфыгъ.

Сабыим зэрэлъыплъагъэри хэхьэ

Бзылъфыгъэу сабый къызфэхъугъэм ащ зэрэ­лъыплъэрэ илъэсрэ мэзихырэр ПенсиехэмкIэ фондым IофшIэгъэ илъэсхэм ахелъытэ, ащ ишIуа­гъэкIэ пенсионнэ коэффициентхэми ахэхъо.

Ащ пае фондым испециалистхэм сабыир къызэрэхъу­гъэмкIэ ЗАГС-м макъэ къызэригъэIугъэр, ны мылъкум исертификат пае ным лъэIу тхылъэу къытыгъэр, кIэлэцIыкIур къызэхъум зэтыгъо ахъщэ тынэу фагъэпсыгъэр агъэфедэ.

Шъугу къэдгъэкIыжьын, сабыим ыныбжь илъэсрэ мэзихрэ мэхъуфэкIэ ныр зэрэлъыплъагъэр IофшIэгъу илъэсхэм ахэхьэ, пенсиехэмкIэ коэффициентэу 2,7-рэ ащ къыфехьы. ЯтIонэрэр къыфэхъугъэу ащ фэдизрэ щысыгъэми стажым илъэсрэ мэзихырэ хахъорэр, ау коэффициентыр 5,4-м нэсы. Ящэнэрэ ыкIи яплIэнэрэ сабыйхэми IофшIэгъэ илъэсхэр нахьыбэ ашIы, коэффициентхэм 8,1-рэ джыри ахэхъо.

Бзылъфыгъэм сабый къыфэхъугъ нахь мышIэми, IофшIапIэм къыIумыкIыгъэмэ, пенсиер зыфагъэнафэкIэ илъэс IофшIагъэу ыкIи коэффициентэу къыфалъытэрэр бэкIэ нахь федэ мэхъух.