Top.Mail.Ru

Тыкъэзыуцухьэрэ дунаим идэхагъэ фэгъэхьыгъ

Image description

Хабзэ зэрэхъугъэу, мэлылъфэгъум и 2-м кIэлэцIыкIу тхылъым и Дунэе мафэ хагъэунэфыкIы.

Адыгеим щыщ тхэкIо ныбжьыкIэу Славяна Бушневам итхы­лъэу «Новые приключения Снежика, Горика и Егорика» зыфиIорэм Краснодар краим ыкIи Адыгэ Республикэм яеджэкIо цIыкIухэр нэIуасэ фэхъущтых. Ар гъэшIэгъонэу зэхэгъэуцуагъ, тыкъэзыуцухьэрэ дунаим идэхагъэ, Адыгеим ичIыопс ибаиныгъэ къащытегущыIэ.

Славяна Бушневар 1986-рэ илъэсым бэдзэогъум и 8-м къа­лэу Петропавловск-Камчаткэ къыщыхъугъ, Адыгеим щэпсэу. 1993-рэ илъэсым къыщегъэжьагъэу 2001-рэ илъэсым нэс станицэу Дахъом игурыт еджапIэу N 5-м щеджагъ. Ащ дэт «Парк Фантазии и Приколов» зыфи­Iорэм ипащ. Славянэ ныбжьыкIэ ыкIи кIэлэцIыкIу тхакIу, блогер, я Урысыем итхакIохэм я Союз хэт, лъэпкъ литературэ премиеу «Писатель года» зыцIэм къыхиубытэу «Детская литература» зыфиIорэр тIо къыфагъэшъо­шагъ. Джащ фэдэу сэмэркъэу нэшанэ зыхэлъ усэхэр ытхынхэр икIас, ныбжьыкIэ, бзылъфыгъэ романхэр, кIэлэцIыкIу прозэхэр етхых.

ИцIыкIугъом къыщегъэжьагъэу пшъэшъэжъыер тхэным пыщэгъагъ. Ятэ тхакIо, тарихъ романхэр етхых, янэ урысыбзэмкIэ ыкIи литературэмкIэ кIэлэегъадж, гурыт еджапIэм литературнэ кружокыр щехьы.

— ЫпэкIэ щыIэгъэ зэрэхаутырэ машинкэм ымакъэ сыкIэдэIукIызэ сызэрэхэчъыежьыщтыгъэр ыкIи сыкъызэрэущыщтыгъэр дэгъоу къэсэшIэжьы. Сэри сшIогъэшIэгъонэу сыкIэрысыщтыгъ. ЗэкIэми ащ фэдэ машинкэ яIэ фэдэу къысшIошIыщтыгъ, сипшъэшъэгъухэм ар ашIогъэшIэгъонэу еплъыхэ зы­хъукIэ згъэшIагъощтыгъ. Сыд фэдэ мэфэкI тиIэми, сянэ-сятэ­хэм атхыгъэ усэмкIэ ар едгъа­жьэщтыгъ, ахэр орэдышъом ралъхьажьыщтыгъэх, тычэфыщтыгъ, — къытфеIуатэ тигущы­Iэгъу.

Славянэ исэнаущыгъэ лъым хэлъэу къэхъугъ. Апэрэ усэ цIыкIур зызэхелъхьэм илъэсищ нахь ыныбжьыгъэп. «Васька-кот» зыфиIорэр кIэлэцIыкIу альбомым дагъэхьагъ ыкIи «апэрэ ус» кIатхагъ. Гурыт еджапIэм щеджэзэ ытхыгъэ усэм район зэнэ­къокъум хагъэунэфыкIырэ чIыпIэ къыщыдихыгъагъ, ныбжьыкIэ романэу «1050 смс, или Как потерять Дружбу» зыфиIорэр 2017-рэ илъэсым къыхагъэщыгъагъ.

— Ситхыгъэхэр зэкIэ тхылъым дэтынхэу, тхылъхэр къыдэзгъэ­кIынхэу сыфай, ау ащ уахътэ ищыкIагъ. Ренэу зыуушэтын фае, арышъ, ыпэрапшIэу ситхыгъэ­хэр Интернетым исэгъа­хьэх, агу рихьыхэрэри, римыхьыхэрэри щысэлъэгъух. Зэнэкъокъоу сызыхэлажьэхэрэм яшIуагъэкIэ, сишIэны­гъэхэм ахэсэгъахъо. Ахэм уахэлажьэу, о уиIофшIэн анахь дэгъоу залъытэкIэ, ащ урэгу­шхо. Ау ащ укъыщыуцу хъущтэп, уишIэныгъэхэм ахэбгъэхъозэпытын фае. Зыгорэ стхынэу сызытIысыкIэ сегупшысэ анахьэу сызаджэмэ сшIогъэшIэгъоныщтым. Джащ дэжьым шъхьэм бэ къи­хьэрэр, хъугъэ-шIагъэ горэ Iэ­убытыпIэ сшIэу, синэIуасэ горэм сегупшысэзэ стхэу къыхэкIы, хъугъэ-шIагъэу къисIотыкIырэр зэкIэ къэсыугупшысэуи мэхъу, — еIо тхэкIо ныбжьыкIэм.

Пшъэшъэжъыем ытхыхэрэм ахэтых рассказхэр, легендэхэр, романхэр, мемуархэр. Апэрэ романыр 2017-рэ илъэсым ытхыгъагъ.

Тыкъэзыуцухьэрэ дунаим шIулъэгъоу фыриIэр, Адыгэ Рес­публикэм ичIыопс ибаиныгъэ къащеIуатэ «Новые приключения Снежика, Горика и Егорика» зыфи­Iорэм. Адыгеим ичIыопс ухэтэу къэпкIухьэрэм фэдэу къыпще­гъэхъу. Кавказым щыпсэурэ зэныбджэгъухэу Горик, Егорик ыкIи ос цIыфэу Снежик хъу­гъэ-шIэгъэ гъэшIэгъонхэр апэ къи­кIыщтых. Ахэм яIушыгъэ, ягулъытэныгъэ ыкIи гукIэгъоу ахэлъым апкъ къикIыкIэ зэ­кIэми зэлъа­шIэщтых. ЗыгъэпсэфыпIэм, гъочIэгъым кIощтых, дольменхэр къагъэнэжьыщтых, гъэтхэ уц лъэпкъхэр (первоцветхэр) къызэ­рэбгъэнэжьыщтхэм егуп­шысэщтых, черкес чъыгхатэхэр къагъотыщтых ыкIи нэмыкI чIыпIэ гъэшIэгъонхэм арыфэщтых. Апэрэ тхылъыр адыгабзэкIэ тхыгъэу къыдэкIынэу рахъухьэ. Ар адыгабзэкIэ зэзыдзэкIыжьыщтыр философие шIэныгъэхэмкIэ кандидатэу Тыгъу Рэмэзан.

Мы тхылъым къыхэхыгъэ пычыгъохэр Урысыем ыкIи IэкIыбым кIэлэцIыкIухэм апае къащыдагъэкIырэ журналхэм къадэхьагъэх, джащ фэдэу УФ-м щыпсэурэ лъэпкъ зэфэшъхьаф­хэм абзэхэм арылъхьагъэу, аудиопшысэ шIыгъэу къащыдэкIыгъ.

Тхылъэу «История о Снежике, Горике и Егорике» зыфиIорэр лъэпкъ литературнэ премиеу «Писатель года» зыфи­Iорэм иуцугъоу «Детская литература» зыфиIорэм хэхьагъ ыкIи тхэкIо ныбжьыкIэм Иван Буниным ыцIэ зыхьырэ медалыр къыфагъэ­шъошагъ. Джащ фэдэу лъэпкъ тхылъхэм яфестивалэу «Книга — путь к взаимопониманию и согласию народов» зыфиIорэм зэрэхэлэжьагъэм пае АР-м культурэмкIэ и Министерствэ, АР-м и Лъэпкъ тхьылъ­еджапIэ ящытхъу тхылъхэр Славяна Бушневам къыфагъэшъошагъэх.

ТхэкIо ныбжьыкIэм къызэри­IуагъэмкIэ, джырэкIэ тхылъыр Урысыем, Адыгэ Республикэм, Краснодар краим ятхылъеджэпIэ зэфэшъхьафхэм ачIэлъ. Тыкъэзыуцухьэрэ дунаим шIулъэгъоу фыриIэр, Адыгэ Республикэм ичIыопс ибаиныгъэ езыгъэлъэгъугъэр ят. Адыгеим ичIыопс пшысэм фэдэу къышIошIы, ар итхыгъэхэм къащыреIотыкIы.

Славяна Бушневам ыгукIэ зыфэщэгъэ IофшIэныр егъэцакIэ. ГъэхъэгъэшIухэр ешIых, итхыгъэ­хэр сыдигъокIи къахагъэщых. Литературнэ премиеу «Наследие» зыцIэм иуцугъоу «Проза» ыкIи «Поэзия» зыфиIорэм мы аужырэ илъэситфым хэлэжьагъ, анахь дэгъухэм ахалъытагъ. Федор Достоевскэм, Иван Буниным, Анна Ахматовам, Сергей Есениным, Александр Пушкиным, Владимир Маяковскэм ямэфэкIхэм афэгъэхьыгъэ Iофтхьаб­зэу республикэм щызэхащэхэрэм ренэу ахэлажьэ ыкIи медальхэр къыфагъэшъошагъэу иIэх. Урысые зэнэ­къокъоу «Новый взгяд» зыфиIорэм ифинал ихьагъ. УФ-м и Къэралыгъо Думэ зэхищэгъэ Iэнэ хъураеу «Социальное информирование, как средство повышения гражданской активности молодого поколения. Нор­мативно-правовой аспект» зыфи­Iорэм хэлэжьагъ. Ащ нэмыкI гъэхъэгъэшIухэри пшъэшъэ­жъыем иIэх.

Пшъэшъэжъыем иIофшIэн хигъэхъон гухэлъ иI. ЫпэкIэ лъы­кIотэнэу, гъэхъэгъэшIухэр ышIызэ джыри тхылъ пчъагъэ къыдигъэкIынэу Славяна Бушневам фэтэIо.

ДЕЛЭКЪО Анет.