ЛIэужыкIэхэм афэгъэхьыгъэх
Проектэу «Малая Родина. Книга Памяти» зыфиIорэм ПсышIопэ районыр чанэу хэлажьэ. Президентым иунашъо рыгъуазэхэзэ зэрэкъэралыгъоу лъыхъон Iофтхьабзэхэр ащэкIох, Хэгъэгур къэзыгъэгъунэгъэ пстэумэ ацIэхэр къагъотыжьынхэм пылъых.
Роберт Рождественскэм ипоэмэ цIэрыIоу «Реквием» зыфиIорэм исатырхэу макIэу зэблэтхъугъэхэу, «Вспомним всех поименно, горем вспомним своим… Это нужно не мертвым, это нужно живым! Вспомним гордо и прямо всех погибших в борьбе…» зыщиIохэрэр бэшIагъэ тыгу къызыдгъэкIыжьынхэ фэягъэр, — къыIуагъ ПсышIопэ районым иветеранхэм я Совет итхьаматэу Лидия Бойко. —Джырэ лъэхъаным дунаим къытехъухьэрэр къыдэтлъытэмэ, Хэгъэгу зэошхом ишIэжь зэрэдгъэлъапIэрэр зыгу къытфэмышIу хэгъэгухэм агъэкIодынэу, хъугъэ шъыпкъэр агъэбылъынэу зэрэфаехэр ахэм къахэщы.
А шъыпкъэр зищыкIагъэхэр, тэ, псаухэр, ары, къэзымыгъэзэжьыщтхэр арэп…
ИкIыгъэ илъэсым мэкъуогъум и 22-р ары ТАСС-м ипресс-къулыкъу проектэу «Малая Родина. Книга Памяти» зыфиIорэм лъэтегъэуцо зыщыфашIыгъагъэр. Хэгъэгу зэошхом хэкIодагъэхэу, зикъэбар тымышIэхэрэм зэкIэми ацIэхэр къэдгъотыжьынхэр ары проектым пшъэрылъэу иIэр. Ар Iоф псынкIагъоп. Заом ыкIи ащ хэтыгъэхэм афэгъэхьыгъэу тхыгъэу щыIэр бэдэд. Ахэм Iоф адэшIэгъэн фае. Зэо лъэхъаным къыхэфэгъэ зэошхохэр, ахэм ахэтыгъэхэр, бгъэхалъхьэ къызэратыгъэхэр, дзэкIолIэу фэхыгъэхэр зыщагъэтIылъыжьыгъэхэр къахэбгъэщыжьынхэм охътабэ ищыкIагъ. ШIэжьым иэлектроннэ тхылъ гъэхьазырыгъэнымкIэ IэпыIэгъу къафэхъущтых Урысые Федерацием зыкъэухъумэжьыгъэнымкIэ и Министерствэ икъэбар угъоигъэхэр, электроннэ порталхэу «Память народов», «Подвиг народа» зыфиIохэрэр, «Мемориалым» ыкIи Краснодарскэ краим иэлектроннэ тхылъэу «Книга Памяти» зыфиIорэм къащыугъоигъэ тхыгъэхэр.
ШъачэкIэ проектым игъэцэкIэн къыхэлажьэхэрэм ащыщых къэлэ, район, чIыпIэ администрациехэр, ветеранхэм, ныбжьыкIэхэм яорганизациехэр, музейхэм, тхылъеджапIэхэм яIофышIэхэр, нэмыкIхэри.
ПсышIопэ районым иадминистрацие къызэрэщытаIуагъэмкIэ, ШIэжьым и ТхылъыкIэу агъэхьазырыщтым зыцIэ мыкIодыжьынэу къыдэхьащтхэм дзэ къулыкъушIэхэр, партизанхэр, фаехэу заом дэкIыгъагъэхэр, къауIагъэхэу зыпсэ хэкIыгъэхэр, гъэрэу аштэгъагъэхэр, концлагерьхэм адэсыгъэхэр ащыщых.
Ахэм къарыкIогъэ шъыпкъэр зэбгъэшIэным пае яIахьылхэу псаухэм къаIотэжьыхэрэр, заом щатырахыгъэгъэ сурэтхэр, къатхыгъэгъэ письмэхэр, зышIэщтыгъэхэ цIыфхэм ягукъэкIыжьхэр къэугъоижьыгъэнхэ фае. ТапэкIэ студентхэм, кIэлэеджакIохэм, краеведхэм, музейхэм, культурэм иунэхэм зэIуагъэкIэгъэгъэ къэбар пстэумэ яшIуагъэ къэкIощт. Мары къуаджэу Головинкэ щыпсэущтыгъэхэм якъэбархэр, заом щыIагъэхэм, IофшIэным щыпэрытыгъэхэм, нэмыкIхэми ягъэшIэ гъогу къырыкIуагъэр ащ дэсхэм ашIэх.
Хэгъэгу зэошхом ТекIоныгъэр къызыщыдахыгъэр илъэс 65-рэ зыщыхъугъэ илъэсым я 78-рэ еджапIэм икIэлэеджэкIо куп «ШIэжьым и Тхылъ» ыIоу, еджапIэм IукIыхи заом кIогъагъэхэм якъэбархэр къызщыраIотыкIырэ тхыгъэ агъэхьазырыгъагъ. Ащ Урысые зэнэкъокъоу «Сохраним память о ветеранах и защитниках нашего Отечества» зыфиIорэм шIухьафтын къыщихьыгъагъ.
ШIэжь Тхылъхэм якъыдэгъэкIынкIэ шапсыгъэхэм я Адыгэ Хасэ ишIуагъэ къегъакIо. Апэрэр 1994-рэ илъэсым къыдагъэкIыгъ. ИлъэсипшI текIыгъэу хэхъоныгъэхэр фашIыгъэу ятIонэрэу «ШIэжьым и Тхылъ» къытырадзагъ.
Адыгэ Хасэм итхьаматэу КIакIыхъу Мэджыдэ къызэриIуагъэмкIэ, «ШIэжьым и Тхылъхэр» бзэмыIу шIэжьэу ныбжьыкIэхэм къафыщытынэрэ тхылъых. Апсэ ати шъхьафитныгъэр къэзыухъумэгъэ лIэужым фэгъэхьыгъэ тхылъых. Ныбэ Анзор.